Erdogan hükümetlerinin bir başarısı daha ortaya çıktı
ismet soner عصمة سونر
19 Mayıs Ünv. (OMÜ) Ziraat Fak. Ziraat ekonomisi bölümü Öğr. Ü. Doç. Dr. Bakiye Kılıç Topuz, dünyada manda nüfusu ve manda sütü üretiminde önemli artışlar yaşanmasına rağmen Türkiye’de tam tersine tehlikeli bir düşüş olduğunu belirterek, Türkiye’nin dünyada manda nüfusunun en hızlı azaldığı ülke konumunda olduğunu söyledi.
Topuz, son çeyrek asıra ait verileri değerlendirdiklerini ifade ederek, "Dünyada manda nüfusu %34 nisbetinde artarken, Türkiye’de %53 azalmıştır. Yaptığımız tahliller neticesinde manda nüfusunun son çeyrek asırda ciddi bir tehdit altına girdiğini söyleyebiliriz" dedi.
Türkiye’deki manda nüfusunun büyük kısmının Samsun’da bulunduğu bilgisini veren Topuz, "Türkiye’de şu an 162,000 manda bulunmaktadır. Bunun 80,000'i süt mandasıdır ve Türkiye'nin toplam büyükbaş hayvan nüfusu içinde %12’lik bir paya sahiptir.
'Dünya manda sütü üretimindeki payımız onbinde 4'
"Türkiye’nin manda sütü üretimindeki payı onbinde 4 seviyesinde. İtalya ile manda sayımız benzer olmasına rağmen, manda sütü denildiğinde dünyada ilk akla gelen ülke İtalya. Bunun sebebi dünyaca ünlü mozzarella peynirinin manda sütünden üretilmesidir. Burada nicelikten çok niteliğin ön plana çıkarılması gerektiğini düşünüyoruz. Markalaşma sağlanırsa, sayı olarak az olsak bile nitelik açısından ön planda olabiliriz."
İşlenmiş ürünlere dönüşünce değeri 4 kat artıyor
"Türkiye’de manda sütü üretim değeri sadece çiğ süt olarak 3.4 milyar TL ile 6.5 milyar TL arasında değişmektedir. Bu süt tereyağı, kaymak ve yoğurt gibi işlenmiş ürünlere dönüştürüldüğünde ekonomik değeri 3-4 kat daha artmaktadır. Samsun’da 19,495 manda bulunmakta. Bunların 11,000'i süt mandası. Samsun’da manda sütü üretiminin ekonomik değeri 475 milyon TL ile 900 milyon TL arasında değişmekte."
"Mandacılıkta maliyetler diğer hayvancılık faaliyetlerine göre çok daha düşüktür. Mandalar hastalıklara karşı daha dirençlidir ve iklim değişikliğine uyum kapasiteleri oldukça yüksektir. İnsan sağlığı açısından da manda sütü sığır sütüne göre daha avantajlıdır. Manda sütünde protein oranı daha yüksek, kolesterol oranı daha düşük ve mineral madde içeriği daha fazladır. Ayrıca manda etinin kalori değeri sığır etine göre daha düşüktür."