Lãng mạn trên cầu Thị Nại
16:30:00, 17/05/2008
Chiếc cầu được báo chí gọi là "cầu vượt biển dài nhất Đông Nam Á" này
mang tên Thị Nại, sau một cuộc trưng cầu dân ý. Thị Nại, quả là không có tên
gọi nào xứng đáng hơn! Đứng giữa cầu hơn hai mươi mét so với mặt nước trông
vời bốn hướng Thị Nại của non thanh thủy tú, của nghìn năm lịch sử, địa lý,
văn hóa với những biến thiên vật đổi sao dời, vói tay vớt một cụm mây trắng
miên viễn bất chợt mà một chút rợn ngợp, mơ màng về cái mỏng mảnh diệu kỳ
của nườm nượp tồn tại và hy vọng.
Không cần những thêu dệt truyền kỳ về tháp Thầy Bói dập dờn trên sóng
nước, về bãi Nhạn mờ xanh, về ông Rái cứu vua Gia Long, bà Cố Hỷ nuôi trâu,
con cù Khe Đá cựa mình cát bồi đất sụt, chợ đêm Cách Thử người - ma lẫn
lộn... (cái tâm lý đến một vùng đất lạ nghe "tương truyền" đã nhàm đối với
du khách), Thị Nại, với sử sách và thực tế đã quá mê hoặc lòng người.
Thị Nại (tên cũ là Thi-Lị-Bi-Nại, Hạc Hải đàm) đã có cả nghìn năm
những trận thủy chiến bi hùng. Từ thế kỷ XI lúc ông hoàng thứ 8, Oai Minh
Vương triều Lý vào giúp vua Chiêm Thành dẹp loạn đến trận kịch chiến cuối
cùng sau 10 năm giằng co giữa quân Tây Sơn và Nguyễn (1792- 1801), hàng vạn
chiến thuyền đủ kiểu dáng, cờ hiệu: Chiêm Thành, Lý, Trần, Hồ, Lê, Tây Sơn,
Nguyễn... đã bốc cháy, đã tan tác chìm sâu trong lớp lớp sóng xanh cùng hàng
chục vạn chiến binh đối đầu sinh tử. Những áng mây mang hình cánh buồm thủy
quân trôi vào các trang vở học trò khuất xa yên tĩnh, mặt đầm lặng sóng lại
biếc xanh, bí ẩn. Và kia phía bắc đầm, dãy núi cát trắng lóa dài hơn bảy cây
số cổ nhân gọi là Trường Châu Lãnh (núi Bãi Dài) trời lấp khi nhà Tây Sơn đổ
như một minh chứng của bể dâu, cuộc "hàn cửa" thần sầu khiến đầm Thị Nại
thành một vũng biển kín gió khi dãy Triều Châu thành bán đảo Phương Mai che
chắn cho một Quy Nhơn tương lai...
Cây cầu hôm nay vươn qua như một cánh tay neo giữ, như cuộc tiếp nhận
đầy hàm ơn trời đất khi vùng bán đảo chạy dài đang dần hình thành khu công
nghiệp lớn với cảng biển nước sâu, và vùng biển xa cửa sông trong xanh suốt
vài chục cây số cho du lịch nghỉ dưỡng. Cuộc trời làm chỉ trong sử sách
nhưng cây cầu là cuộc người góp phần, như trong mơ. Mươi, mười lăm phút,
người bán đảo đã vào tới trung tâm thành phố. Chợt nhớ nhà thơ Xuân Diệu,
người con của vạn Gò Bồi: "Nơi tôi sinh đó chao ôi nhớ/Nằm một đêm đò sáng
tới nơi" (Nhớ Quy Nhơn). Đừng nói chi con cháu sau này, đứng trên cầu dõi
mắt về phía xa mờ cửa sông Côn rồi quay nhìn thành phố trẻ trung duyên dáng
cũng khó hình dung những con đò ngược xuôi Thị Nại mỗi vòng ngót đêm. Đầm
thì vẫn dài rộng vậy nhưng giờ muốn về nơi tuổi nhỏ của "ông hoàng Thơ mới",
lộ trình đã ngắn tày gang.
Hãy cùng ngắm chiều trên đầm Thị Nại, một buổi chiều dịu nắng trên
từng chòi rớ cháo chát nhạn biển. Hãy ngắm bạt ngàn rừng cây đặc chủng mắm,
sú hăm hở xanh như một niềm yêu dâng tặng. Và xa kia, cồn Chim đang lấp lóa
những cánh cò. Tất cả của tổng thể rừng ngập mặn sinh quyển đang được bảo
vệ. Như một sự biết điều, khiêm tốn của con người sau những kiêu ngạo và
riết róng đối với thiên nhiên. Rừng cây và những cánh chim yên bình bên náo
nức, hối hả nhịp điệu vươn lên giàu có thịnh vượng. Tất cả chỉ cách trung
tâm Quy Nhơn 5 phút xe máy.
Nhà văn A-bu-ta-lip từng viết "chỉ có núi mới sánh được vẻ đẹp của
biển". Ông có thể sẽ còn nhiều cảm xúc hơn khi cùng chúng tôi chiều nay trên
cầu Thị Nại, với chung quanh núi và biển, phố và rừng, giữa quá khứ - hiện
tại - tương lai của một vùng đất chất ngất những huyền tích, hiện thực và mơ
ước. Và khi mặt trời chen núi, khi những cánh cò trắng đã mơ hồ về tổ, những
ngư hữu đã yên vị trên cầu buông cần rong róc ống, đón những con mú con hồng
ăn nước lên, chẳng cần một chút cường điệu nào bạn cũng thấy rằng, đã có một
buổi chiều thực sự!
Lê Hoài Lương
----- Original Message -----
From: <nguyend...@gmail.com>
To: "BODENGUYENTHIEU" <bodengu...@googlegroups.com>
Sent: Tuesday, May 06, 2008 2:59 PM
Subject: Nhà thơ nổi tiếng BĐ trước 75
> NHÀ VĂN, NHÀ THƠ NỔI TIẾNG Ở BÌNH ÐỊNHTRƯỚC 1975
> Bình Ðịnh không những là một vũng đất võ nổi tiếng, mảnh đất này còn
> là nơi sản sinh và hội tụ rất nhiều tài năng về thơ ca, nghệ thuật.
> Trước năm 1945, Yến Lan, Quách Tấn, Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên là một
> trong 4 nhà thơ, nhà văn nổi tiếng của "Bàn thành tứ hữu" ở đất Bình
> Ðịnh những năm nửa đầu thế kỷ 20. Bốn người này mang tên một con vật
> trong bộ Tứ linh. Hàn Mặc Tử là Rồng, Chế Lan Viên là Phượng, Yến Lan
> là Lân, Quách Tấn là Rùa và họ đã để lại cho đời những tác phẩm văn
> học quí giá.
> YẾN LAN:
> - Tên thật: : Lâm Thanh Lang
> - Sinh năm: 1916
> - Mất năm: 1998
> - Nơi sinh: An Nhơn, Bình Ðịnh
> - Bút danh: Yến Lan, Xuân Khai
> TÁC PHẨM NỔI BẬT
> Bóng giai nhân (1940 - 1994)
> Gái Trữ La (1943)
> Những ngọn đèn (1957)
> Tôi đến tôi yêu (1965)
> Lẵng hoa hồng (1968)
> Giữa 2 chớp lửa (1978)…
> QUÁCH TẤN
> - Tên thật: Quách Tấn
> - Sinh năm: 1910
> - Mất năm:1991
> - Nơi sinh: Bình Khê - Bình Ðịnh (nay thuộc huyện Tây Sơn, tỉnh
> Bình Ðịnh)
> - Bút danh: Quách Tấn, hiệu Trường Xuân, tự là Ðăng Ðạo
> TÁC PHẨM NỔI BẬT
> Một tấm lòng (1939)
> Mùa cổ điển (1941)
> Non nước Bình Ðịnh (1968)
> Xứ Trầm Hương (1969)
> Ðời Bích Khê (1971)
> Ðôi nét về Hàn Mạc Tử (1972)
> Giọt trăng (1973)
> Tố Như thi (1973, dịch)
> Mộng Ngân Sơn (1966)
> Ðọng bóng chiều (1965)
> HÀN MẶC TỬ
> - Tên thật: Nguyễn Trọng Trí
> - Sinh năm: 1912
> - Mất năm:1940
> - Nơi sinh: Phước Hòa, Tuy Phước, Bình ÐỊnh
> - Bút danh: Phong Trần, Lệ Thanh, Hàn Mạc Tử, Hàn Mặc Tử…
> TÁC PHẨM NỔI BẬT
> Gái quê (1936)
> Thơ điên (1939)
> Thượng thanh khí.
> Chơi giữa mùa trăng
> Cẩm châu duyên
> CHẾ LAN VIÊN
> - Tên thật: Phan Ngọc Hoan
> - Sinh năm: 1920
> - Mất năm:1989
> - Quê quán: Cam Lộ, Quảng Trị. Nhưng ông lớn lên và đi học ở Quy
> Nhơn
> - Bút danh: , Chế Lan Viên, Thạch hãn, Chàng văn, Oah (Tức Hoan)
> TÁC PHẨM NỔI BẬT
> Tập thơ “Ðiêu tàn” (1937)
> Tập văn xuôi “Vàng sao” (1942)
> Gửi các anh (1954)
> Ánh sáng và phù sa (1960)
> Hoa ngày thường (1967)
> Chim báo bão (1967)
> XUÂN DIỆU
> - Tên thật: Ngô Xuân Diệu
> - Sinh năm: 1916
> - Mất năm: 1985
> - Quê quán: Can Lộc-Hà Tĩnh
> - Sinh ra và lớn lên tại Tùng Giản-Phước Hòa-Tuy Phước-Bình ÐỊnh
> - Bút danh: Xuân Diệu, Trảo Nha.
>
> TÁC PHẨM NỔI BẬT
> Tập thơ “Ðiêu tàn” (1937)