[ALBANIAN] PER KOLIQIN

[gjal...@juno.com]

------------------------------------------------------------------------
<***> A L B A N I A N Usenet news:bit.listserv.albanian <***>
archives http://listserv.acsu.buffalo.edu/archives/albanian.html
------------------------------------------------------------------------

TE TJERET PER KOLIQIN

Para nja nji mueji, tue u kethye prej nji mbledhje, u ndala me
pij nji kafe me nji mik nga Shkodra, shkrimtar, i cili banon ne New
Jersey (SHBA) qe nja dy vjet. Mbas shum bisedave mbi letersine shqipe e
botnore (sidomos mbi romancieret rus si Dostojevski), miku i em me
rekomandoj nji liber botue ne Shqipni nga nji shkrimtar shqiptar. Pa e
kerkue fare, rastesisht, mbas dy diteve, me ra libri ne dore. E lexova.
Libri ishte botue ne vjetin 1991.

Fishta edhe Koliqi permendeshin ne ate liber krahas me
shkrimtaret e tjere. Te dy keta perbuzeshin, sidomos Fishta.

Mbas kesaj, shtijva ne dore nji liber perkushtue Ernest Koliqit
me rastin e vdekjes se tij. Ket liber e kishem lexue para 9 vjetesh.
Mbas leximit te dyte, librin e pashe me nji sy tjeter. Vleresimet qi i
baheshin Koliqit, novelistit ma te madh shqiptar te vitete tridheta, nuk
mund te krahasoheshin me vleresimet e librit qi ishte botue ne Shqipni
me 1991 (sepse autori i ketij libri shprehet me prekoncepte... e kam pase
krijue bindjen se ky autor asht pervers...!)

Ketu poshte po shkruej se cka thote prof. Carlo Tagliavini per
Koliqin:

".. Koliqi me solli vellimin e pare te 'Poetve te Medhej
t'Italis' edhe perkthimet madheshtore te' Vorreve' e te' Pese Majit'. Me
gjithse une, me zakon te rranjosun ne mue, jam ma teper i mesuem te
shqyrtoj pjesen gjuhesore, nuk mujta mos t'admorioj poezin qi rreth
flatrat n'ato copa te poetve t'ane ma te medhej qi ai deshti te perktheje
ne vargje. Gjaja qi ma teper me ka cuditun asht perputhja e tekstit
poetik te shqipe me ate t'italishtes ehe zhdervjelltija me te cilen
Koliqi riprodhon stylin, pra aq te ndryshem, te Dantes, te Petrarkes,
t'Ariostos, te Tassos, te Foscolos, te Manzonit...

Prandej me gzim te vertete kam pranuem te paraqes ket vellimin e
dyte te POETVE TE MEDHEJ T"ITALIS ne perkthimin e Koliqit. Shka deshiroj
te ju thom lexuesave te ketij vellimi te dyte, te cilit i uroj suksesin e
te parit, asht qi Koliqi i perkthne per mrekulli shkrimtaret t'ane
italjane ne te gjith bukurit e holla te tyne e, me shpirtin e tij te
pajosun me diesi te natyreshme poetike, din te kuptoje poezin e te
medhejve t'ane."

Nxjerre prej: "Parathanjes te VELLIMIT TE DYTE: ERNEST KOLIQI:

POETET E MEDHEJ T'ITALIS, faqe V-IX

AGO AGAJ, ish minister i SHQIPNIS (inxhinjer me profesion)
shkruen:

Koliqi "vdiq? Po, por vetem prupi i Tij se mendimet e Tij te
shfaqura ne ate gjuhe te pashoqe, ne gjuhen hyjnore, do te vazhdojen ne
jete te jeteve te jetojen bashke me emerin e Tij. Pra eshte e
pavdekshem."

TAHIR ZAJMI

"...Fitim i madh per Kosoven kje hapja dhe funkcionimi i shkollavet
shqipe, te cilat qysh atehere veprojne e lulzojne te kerthnesta dhe me
nji rythem te shpejte dhe te pandalshem i falin Kombit pijoner te rije qi
dot e jene garantija ma e shendoshe dhe uzdaja e s'ardhmes s'atdheut.

E merita kryesore e kesaj veprimtarije patriotike te qeverise
shqipare, pa dyshim , i perket Ministrit t' Arsimit te asaj kohe, PROF.
ERNEST KOLIQIT..."

ADOLFO PLACHY

"Quanti conoscevano Ernesto Koliqi hanno accolto la notizia della sua
scomparsa con immensa tristezza, perche non possono liberarsi della
convinzione che con Koliqi finisce una epoca della grande fede nella
cultura, nel messaggio spirituale."

ANESTI ANDREA

"whether as a novelist, pamphletist, scholar or poet, Ernest Koliqi's
contribution to Albanian letter remain unique: in prolificacy unmatchet,
in literary versatility and oroginality second only to the greatest
Albanian writers FATHER GJERGJ FISHTA..."

HAMDI ORUCI (M.D.)

Koliqi " asht themeluesi i nji shkolle ne shkalle universitare ne
Tirane...
Qe pishtari kryesor dhe frymezues i vendosun i mesimit te gjuhes
shqipe ne Kosove.....

Asht vazhduesi dhe prodhuesi ma ne shej , ne mos i vetmi , qe
mbrende e jashte atdheut, ka dhane vepra letrare te nji shkalle
artistike.

____________________________________________

Etj, etj,..

Mbassi rilexova disa shkrime te kritikeve letrare, miqve,
analizistave, albanologeve dhe historianeve qi kishin shkrue mbi Koliqin,
thash me vete:

ende po mundohen me i hedhe pluhun talentit dhe punes se madhe
qi bani Koliqi....ende edhe ne vjetin 1991?

Mithat Gashi

P.S. Njeriu, aj qi ka qene, mbetet, po nuk ju shtrue rruges se VERTETES.

_____________________________________________________________________
Opinions expressed/published on ALBANIAN do NOT necessarily reflect
the views of the owner and the co-owners and/or moderators, nor any
of their host institutions.