FW: Venüs gözlemi

[ALI MEYDAN]

Ven�s

D�nyan�n k�z karde�i Ven�s art�k ak�amlar� g�ne�in bat���ndan hemen sonra bat� ufkunda g�zlemlenebiliyor.

M�s�rda, Babilde, S�merlerde, Yunanda g�kbilimciler Ven�s��n 3. kat g�ke egemen oldu�unu �ne s�rm��lerdir. G�ky�z�n�n g�ne� ve aydan sonra en parlak cismi olan Ven�s halk aras�nda �obany�ld�z�, Z�hrey�ld�z�, Sar�y�ld�z, Maviy�ld�z, Kervank�ran gibi isimlerle an�lmaktad�r. Bir ak�am bakars�n�z bat� ufkunda g�ne�ten sonra batan ak�am y�ld�z� ya da sar� y�ld�z; bir sabah toroslardan g�n do�madan �nce bakars�n�z g�z kama�t�r�c� g�zellikte bir mavi y�ld�zd�r Ven�s.

Mitolojiye, efsanelere, dini metinlere konu olan, hakk�nda en �ok �iirin yaz�ld���, t�rk�n�n s�ylendi�i g�kcismidir.

Ven�s Olympus krali�esinin ismidir. Yunan mitolojisinde Afrodit, Hitit mitolojisinde ise ��tar Ven�s�le ayn� anlama gelmektedir. %90 oran�nda haritas� ��kar�lan Ven�s��n b�t�n y�zey �ekillerine kad�n ismi verilmi�tir. Ven�s��n bir zamanlar kad�n oldu�una dair araplar aras�nda da yayg�n bir efsane vard�r. Bizde de Z�hre, Zehra gibi bir�ok ismin k�keninde Ven�s vard�r.

Bir ba�ka efsanede Z�hre�nin Harut ve Marut isimli iki mele�i ba�tan ��kartan g�zel bir kad�n oldu�u ve bu iki melekten ��rendi�i duay� okuyarak g�ky�z�ne a��p y�ld�z oldu�u anlat�l�yor.

Ven�s�le ilgili ilk g�zlemler 1610 y�l�nda Galileo taraf�ndan yap�lm�� ve ay gibi evreler g�sterdi�i belirlenmi�tir.

 

Ven�s��n �zellikleri

G�ne�ten 108 milyon km., d�nyadan 38 milyon km. uzakt�r. Yar��ap� 6000 km., yo�unlu�u 5.27�dir. G�ne� �evresinde 225 g�nde d�ner, bir g�n� 243 g�nd�r. Atmosferinin %95�i karbondioksit, %2.5�i azottur. Atmosfer bas�nc� d�nyan�n 100 kat�d�r. Bulutlar 60 km. y�kse�e kadar ��kar. S�cakl�k ekvatorda 538 derecedir. Hacmi d�nyan�n %92�si, y�zeyi %95�i kadard�r. �zerindeki bulutlar 4 g�nde etraf�n� dola��r. Bulutlar s�lfirik asitten olu�ur. Volkanik bir gezegendir ve faaliyetleri s�rmektedir. Saptanabilir bir manyetik alan� yoktur.

 

Gah ��kar�m g�k y�z�ne seyrederim alemi

Gah inerim yer y�z�ne seyreder alem beni

Gah giderim meyhaneye dem �ekerim kime ne

Gah giderim medreseye h� �ekerim kime ne

Kul Nesimi'ye sordular yarin ile ho� musun

Ho� olay�m ho� olmay�m o yar benim kime ne

                                               Kul Nesimi

 

Havalanma telli durnam u�up getme yele kar��

Z�l�flerin tel tel olmu� d�k�p getme yele kar��

Niye do�dun sar� y�ld�z mavi y�ld�z

Evler y�kan beller b�ken

Kanl� m� oldun kervan k�ran d�n�

�ahinim var bazlar�m var �rde�im var kazlar�m var

Yare tenha s�zlerim var ben diyemem ele kar��

Niye do�dun sar� y�ld�z mavi y�ld�z

Evler y�kan beller b�ken

Kanl� m� oldun kervan k�ran d�n�

                               A��k Kerem

 

 

 

Yrd.Do�.Dr. Ali MEYDAN

Mersin �niversitesi