Sabahattin Ali,
Aziz Nesin,
Rıfat Ilgaz ve
Mustafa Mim Uykusuz’un yazarlığını yaptığı
1946
yılında yayın hayatına başlayan Türk basın tarihinin en yüksek tirajlı
yayınlarından biri olan cuma günleri çıkan haftalık mizah dergisidir.
Sabahattin Ali başyazarlığını, Mustafa Mim Uykusuz da çizerliğini
üstlenmiştir.
Toplumcu ve gerçekçi halk mizahıyla, dudaklara tebessüm ettirirken
düşündüren Marko Paşa, aynı zamanda da akıldan çıkmayan bir mizah
anlayışıyla kuruldu. O dönemlerde adeta ana muhalefet gibi etki
gösteren derginin yazarlarına karşı birçok dava açılmış, kimi sayılar
toplatılmış ve hatta dergi ismindeki
Paşa kelimesinden dolayı zamanın "
Milli Şef"i
İsmet Paşa ile alay ediyor diye kapatılmıştır. Bu tür olaylar yüzünden Markopaşa
"Toplatılmadığı zamanlar çıkar" veya
"Yazarları hapishanede olmadığı zamanlar çıkar."
gibi ibarelerle çıkardı. Kimi zaman yazarlar dergiyi elden dağıtmaya
çalışmışlar, buna karşın çok sayıda satmayı başarabilmişlerdir ki
derginin tirajı 60-70 binlere dek ulaşmıştır. O dönemlerde en çok satan
gazetelerin tirajları bile 50 bini geçmemekteydi.
Markopaşa kapatılınca sırasıyla; Merhumpaşa, Malumpaşa, Yedi-Sekiz
Hasan Paşa,Hür Marko Paşa, Bizim Paşa, Ali Baba adları altında yeniden
çıkarıldı.
Bu konuda bilinen en kapsamlı çalışmalar:
Sabahattin Ali'nin Markopaşa yazıları için:
- Sabahattin Ali; Markopaşa Yazıları ve Ötekiler, YKY
Aziz Nesin'in Markopaşa yazıları için:
Ayrıca bakınız
- Ali Nesin'in Aziz Nesin'in yazılarından derlediği Markopaşa olayları ile ilgili yazı için:
http://www.nesinvakfi.org/aziz%20nes..._meselesi.html
- Markopaşa ve devam yayınları ile ilgili bir çizelge:
http://www.nesinvakfi.org/aziz%20nes...arko_pasa.html