ماذا يعني انضمام 2000 أكاديمي إسرائيلي إلى شبكات آرتا؟
Arab Traders Union
Greetings of knowledge, culture, achievement, and history,
A few days ago, approximately 2,000 Israeli academics from the Weizmann Institute of Science joined ARTA networks. A few days earlier, hundreds of Israeli academics from the Open University of Israel and other academic institutions had also joined. In reality, this is not the first time that hundreds of academics from a single university have joined my networks. For years, thousands of Israeli academics and professionals have been following my cultural and intellectual activities.
However, what happened this time deserves careful reflection.
The question is simple: Why would such a large number of Israelis choose to follow a Palestinian intellectual who lives under occupation and openly advocates for the rights of his people?
I believe the answer lies in the profound transformations taking place within Israeli society and throughout the world. Today, Israel is experiencing one of the most difficult periods in its political, moral, and cultural history. The war in Gaza and the controversies surrounding it have contributed to growing international isolation, as well as expanding academic, cultural, ethical, and economic boycott campaigns in many parts of the world.
Under such circumstances, many Israelis may be searching for new voices and different perspectives through which they can better understand both the world around them and the Palestinian people, beyond the traditional narratives that have failed to bring security, peace, or stability.
I do not view the joining of these academics as a personal victory. Rather, I see it as a rare cultural and intellectual opportunity. Dialogue with the other does not mean surrendering to them, nor does communication imply abandoning national rights. On the contrary, the ability to present the Palestinian narrative directly to Israeli society represents a historic opportunity that should not be wasted.
I have honored, and will continue to honor, Israelis who have defended Palestinian rights or advocated for justice and peace. When I honor a person, I honor their ethical position and their commitment to human values, not their nationality or religion.
I am a Palestinian living under occupation, and I have never abandoned my commitment to defending the rights of my people. At the same time, I believe that the future of this land cannot be built solely on hatred, revenge, or extremism.
Israel has paid a heavy price for the rise of extremist political currents, while Palestinians have paid an even greater price. Israelis have every right to ask themselves whether Benjamin Netanyahu, Itamar Ben-Gvir, and Bezalel Smotrich represent the image they wish to present to the world, and whether these policies have led to greater security or to deeper isolation, fear, and division.
Restoring Israel's standing in the world will not be a simple task. It cannot be achieved through public relations campaigns alone. It requires profound political, moral, and cultural self-examination. The time has come for a genuine cultural transformation within Israeli society—one that restores the values of justice, peace, equality, and respect for human rights.
Many Israelis have acknowledged Palestinian suffering and supported Palestinian rights. Likewise, many Jews around the world have stood in defense of justice, freedom, and human dignity. These voices should play an important role in shaping a better future for the region.
As for the political future, realities on the ground have become more complex than ever before. Therefore, discussions about future political arrangements should remain open, whether they involve a two-state solution or any other framework capable of guaranteeing rights, dignity, and security for all who live in this land.
The principle I advocate is simple and clear: a stable future cannot be built without equality, justice, and mutual recognition of human rights.
The joining of 2,000 Israeli academics to ARTA networks may appear to be an academic event on the surface. Yet in its deeper meaning, it carries a much larger message. It is a message that walls are not eternal, that dialogue remains possible, and that ideas and words can sometimes reach places that politics cannot.
Amer Al Azem
Thinker and Leader
President of the Arab Translators Association (ARTA)
June 6, 2026
מה המשמעות של הצטרפות 2,000 אקדמאים ישראלים לרשתות ARTA?
ברכות של ידע, תרבות, הישגים והיסטוריה,
לפני מספר ימים הצטרפו כ־2,000 אקדמאים ישראלים ממכון ויצמן למדע לרשתות ARTA. כמה ימים קודם לכן הצטרפו גם מאות אקדמאים ישראלים מהאוניברסיטה הפתוחה וממוסדות אקדמיים נוספים. למעשה, זו אינה הפעם הראשונה שבה מאות אקדמאים מאוניברסיטה אחת מצטרפים לרשתות שלי. במשך שנים עוקבים אחר פעילותי התרבותית והאינטלקטואלית אלפי אקדמאים ואנשי מקצוע ישראלים.
אך מה שקרה הפעם ראוי לעצירה ולמחשבה.
השאלה פשוטה: מדוע מספר כה גדול של ישראלים בוחר לעקוב אחר אינטלקטואל פלסטיני החי תחת כיבוש ומגן בגלוי על זכויות עמו?
אני מאמין שהתשובה טמונה בתמורות העמוקות המתרחשות בחברה הישראלית ובעולם כולו. ישראל עוברת כיום את אחת התקופות הקשות ביותר בתולדותיה מבחינה פוליטית, מוסרית ותרבותית. המלחמה בעזה והמחלוקות סביבה תרמו להעמקת הבידוד הבינלאומי ולהתרחבותם של חרמות אקדמיים, תרבותיים, מוסריים וכלכליים במקומות רבים בעולם.
בנסיבות כאלה, ישראלים רבים עשויים לחפש קולות חדשים ודרכי חשיבה שונות שיאפשרו להם להבין טוב יותר את העולם שסביבם ואת העם הפלסטיני, מעבר לנרטיבים המסורתיים שלא הצליחו להביא ביטחון, שלום או יציבות.
אינני רואה בהצטרפותם של אקדמאים אלה ניצחון אישי. אני רואה בה הזדמנות תרבותית ואינטלקטואלית נדירה. דיאלוג עם האחר אינו כניעה לו, ותקשורת עמו אינה ויתור על זכויות לאומיות. להפך, היכולת להציג את הנרטיב הפלסטיני ישירות בפני החברה הישראלית היא הזדמנות היסטורית שאין להחמיץ.
כיבדתי ואמשיך לכבד ישראלים שהגנו על זכויות הפלסטינים או שפעלו למען צדק ושלום. כאשר אני מעניק הוקרה לאדם, אני מוקיר את עמדתו המוסרית ואת מחויבותו לערכים אנושיים, ולא את לאומיותו או דתו.
אני פלסטיני החי תחת כיבוש, ומעולם לא ויתרתי על מחויבותי להגן על זכויות עמי. יחד עם זאת, אני מאמין שעתידה של הארץ הזאת אינו יכול להיבנות על שנאה בלבד, על נקמה בלבד או על קיצוניות בלבד.
ישראל שילמה מחיר כבד על עלייתם של זרמים פוליטיים קיצוניים, והפלסטינים שילמו מחיר כבד אף יותר. לישראלים יש זכות מלאה לשאול את עצמם האם בנימין נתניהו, איתמר בן גביר ובצלאל סמוטריץ' הם הפנים שהם מבקשים להציג לעולם, והאם המדיניות הזאת הובילה לביטחון רב יותר או דווקא לבידוד עמוק יותר, לפחד ולפילוג.
שיקומה של תדמיתה של ישראל בעולם לא יהיה תהליך פשוט. לא ניתן להשיגו באמצעות קמפיינים תקשורתיים בלבד. הוא מחייב בחינה מחודשת, עמוקה ואמיצה, במישורים הפוליטי, המוסרי והתרבותי. הגיע הזמן למהפכה תרבותית אמיתית בתוך החברה הישראלית, כזו שתחזיר למרכז את ערכי הצדק, השלום, השוויון וכיבוד זכויות האדם.
ישראלים רבים הכירו בסבל הפלסטיני ותמכו בזכויות הפלסטינים. גם יהודים רבים ברחבי העולם התייצבו לצד ערכי הצדק, החירות והכבוד האנושי. קולות אלה צריכים למלא תפקיד מרכזי בעיצוב עתיד טוב יותר לאזור.
באשר לעתיד הפוליטי, המציאות בשטח מורכבת כיום יותר מאי פעם. לכן הדיון על הסדרים עתידיים חייב להישאר פתוח, בין אם מדובר בפתרון שתי המדינות ובין אם בכל מסגרת אחרת שתוכל להבטיח זכויות, כבוד וביטחון לכל בני האדם החיים בארץ הזאת.
העיקרון שאני דוגל בו הוא פשוט וברור: אי־אפשר לבנות עתיד יציב ללא שוויון, צדק והכרה הדדית בזכויות האדם.
הצטרפותם של 2,000 אקדמאים ישראלים לרשתות ARTA עשויה להיראות במבט ראשון כאירוע אקדמי. אך במובנה העמוק יותר, היא נושאת מסר גדול בהרבה. זהו מסר שלפיו חומות אינן נצחיות, שהדיאלוג עדיין אפשרי, ושמילים ורעיונות מסוגלים לעיתים להגיע למקומות שהפוליטיקה אינה מצליחה להגיע אליהם.
עאמר אל־עזם
הוגה דעות ומנהיג
נשיא אגודת המתרגמים הערבים (ARTA)
6 ביוני 2026
تحية العلم والثقافة والإنجاز والتاريخ،
قبل أيام قليلة، انضم نحو 2000 أكاديمي إسرائيلي من معهد وايزمان للعلوم إلى شبكات آرتا، وقبل ذلك بأيام انضم مئات الأكاديميين الإسرائيليين من الجامعة الإسرائيلية المفتوحة ومؤسسات أكاديمية أخرى. والحقيقة أن هذه ليست المرة الأولى التي ينضم فيها مئات الأكاديميين من جامعة واحدة إلى شبكاتي، كما أن آلاف الأكاديميين والمهنيين الإسرائيليين يتابعون نشاطاتي الثقافية والفكرية منذ سنوات.
لكن ما حدث هذه المرة يستحق التوقف والتأمل.
السؤال الذي يطرح نفسه: لماذا يرغب هذا العدد الكبير من الإسرائيليين في متابعة مفكر فلسطيني يعيش تحت الاحتلال ويدافع عن حقوق شعبه بصورة علنية؟
أعتقد أن الإجابة تكمن في التحولات العميقة التي يشهدها المجتمع الإسرائيلي والعالم من حوله. فإسرائيل تعيش اليوم واحدة من أصعب مراحلها الأخلاقية والسياسية والثقافية. لقد أدت الحرب في غزة وما رافقها من اتهامات وانقسامات إلى عزلة دولية متزايدة، وإلى اتساع حملات المقاطعة الأكاديمية والثقافية والأخلاقية والاقتصادية في العديد من دول العالم.
وفي ظل هذه الظروف، يبحث كثير من الإسرائيليين عن أصوات جديدة، وعن طرق مختلفة لفهم العالم وفهم الفلسطينيين، بعيداً عن الخطابات التقليدية التي أثبتت فشلها في تحقيق الأمن أو السلام أو الاستقرار.
إنني لا أنظر إلى انضمام هؤلاء الأكاديميين بوصفه انتصاراً شخصياً، بل أراه فرصة ثقافية وحضارية نادرة. فالحوار مع الآخر لا يعني الاستسلام له، والتواصل معه لا يعني التخلي عن الحقوق الوطنية. على العكس تماماً، إن القدرة على إيصال الرواية الفلسطينية مباشرة إلى المجتمع الإسرائيلي تمثل فرصة تاريخية لا ينبغي التفريط بها.
لقد كرمت وسأكرم شخصيات إسرائيلية دافعت عن حقوق الفلسطينيين أو نادت بالعدالة والسلام. وعندما أكرم إنساناً يدافع عن حقوق الإنسان أو يرفض الظلم، فإنني أكرم موقفه الأخلاقي، لا هويته القومية أو الدينية.
أنا فلسطيني أعيش تحت الاحتلال، ولم أتخل يوماً عن الدفاع عن حقوق شعبي. لكنني أؤمن أيضاً أن مستقبل هذه الأرض لا يمكن أن يبنى على الكراهية وحدها، ولا على الانتقام وحده، ولا على التطرف وحده.
لقد دفعت إسرائيل ثمناً باهظاً نتيجة صعود التيارات المتطرفة. كما دفع الفلسطينيون ثمناً أكبر وأقسى. ومن حق الإسرائيليين أن يسألوا أنفسهم: هل يمثل بنيامين نتنياهو وإيتمار بن غفير وبتسلئيل سموتريتش الوجه الذي يريدون أن يقدموه للعالم؟ وهل قادتهم هذه السياسات إلى الأمن أم إلى مزيد من العزلة والخوف والانقسام؟
إن تنظيف صورة إسرائيل في العالم لن يكون مهمة سهلة، ولن يتحقق عبر الحملات الإعلامية وحدها، بل عبر مراجعات سياسية وأخلاقية وثقافية عميقة. وقد آن الأوان لثورة ثقافية حقيقية داخل المجتمع الإسرائيلي تعيد الاعتبار لقيم العدالة والسلام والمساواة واحترام حقوق الإنسان.
لقد اعترف إسرائيليون كثيرون بمعاناة الفلسطينيين ودافعوا عن حقوقهم، كما وقف يهود كثيرون حول العالم إلى جانب قيم العدالة والحرية وحقوق الإنسان. وهؤلاء يجب أن يكونوا جزءاً من أي مستقبل أفضل للمنطقة.
أما بالنسبة للمستقبل السياسي، فإن الواقع على الأرض أصبح أكثر تعقيداً من أي وقت مضى. ولذلك فإن النقاش حول شكل الحل النهائي يجب أن يبقى مفتوحاً، سواء تعلق بحل الدولتين أو بأي صيغة أخرى تضمن الحقوق والكرامة والأمن لجميع السكان.
إن الفكرة الأساسية التي أدافع عنها هي بسيطة وواضحة: لا يمكن بناء مستقبل مستقر إلا على أساس المساواة والعدالة والاعتراف المتبادل بالحقوق الإنسانية.
ربما كان انضمام 2000 أكاديمي إسرائيلي إلى شبكات آرتا حدثاً أكاديمياً في ظاهره، لكنه في جوهره رسالة أعمق بكثير. إنها رسالة تقول إن الجدران ليست أبدية، وإن الحوار لا يزال ممكناً، وإن الكلمة والفكرة قادرتان على الوصول إلى أماكن تعجز السياسة أحياناً عن الوصول إليها.
عامر العظم
المفكر والقائد
رئيس جمعية المترجمين العرب (ARTA)
6 يونيو 2026