Hicbir Canli Bu Eziyeti Hak Etmiyor
29.08.07
Bingol’un Yedisu Ilcesi’nde, bir taraftan sicak baskisi diger yandan insan
korkusu ile, kendini Peri Cayi’na atan yavru ayi, cevrede piknik yapanlar
tarafindan acimasizca taslanarak olduruldu. Annesi avcilar tarafindan vurulmus
halde ormanda bulunan yavru ayi haberleri son zamanlarda gazete sayfalarina sik
sik konu oluyor. Buzdaginin gorunen yuzunu yansitan bu goruntunun gerisinde,
tilkiler siyanurle kitle halinde zehirleniyor, yarali kurtlar iskence ile
olduruluyor, tehlike altindaki cizgili sirtlanlar telle boguluyor.
WWF-Turkiye (Dogal Hayati Koruma Vakfi), insanlarin yetistirilme tarzinin bir
sonucu olarak, toplumda yerlesmis yanlis inanclarin ve algilarin bunda onemli
bir payi olduguna inanmaktadir. Yaban hayvanlari, cocuklara birer
"ocu" olarak ogretilmektedir. Bunun en bilinen ornegi olan
"Kirmizi Baslikli Kiz" hikayesinde, kurt "canavar", onu
baltayla parcalayan avci "kahraman" olarak sunulmaktadir. Ayilarin,
insani tehdit eden devasa govdeli korkunc yaratiklar olarak bahsedildigi;
yirtici ve surungenlerin asagilanip yerildigi, baykusun ugursuz sayildigina
dair bilgiler bircogumuzun bilincaltina yerlesmis durumdadir. Yeryuzundeki
yasam zincirinin halkalari birbiri ardina yok olurken, hala tanik oldugumuz bu
tur davranislar, sadece bilgiden ve bilincten degil, bir insanin sahip olmasi
gereken vicdandan da yoksun kaldigimizi gostermektedir.
4915 sayili Kara Avciligi Kanunu’na gore, soz konusu olayin magduru olan
bozayi, Turkiye’de koruma altinda bulunan yaban hayvanlarinin basinda
gelmektedir. Yurdumuzda ve dunyada sayilari azalan ve dogal yasam alanlari
hizla daralan bozayilar, yasamini surdurebilme cabasi icinde, insanla giderek
daha sik karsi karsiya gelmekte ve bu durum hayvanlarin aleyhine
sonuclanmaktadir. Hemen hemen her gun, ulkemizin bir kosesinde, bahcelere ve
kovanlara zarar verdigi gerekcesiyle bozayilar oldurulmektedir.
Bu tur olaylara sagduyulu yaklasim, bu hayvanlarin, insanlarla daha sik karsi
karsiya geliyor olmasindaki nedenleri iyi anlamayi ve cozumleri bunun uzerinden
aramayi gerektirmektedir. Yabani hayvanlarin ihtiyacini karsilayabilecegi su ve
besin kaynaklari insanlar tarafindan "gasp edilmis" durumdadir.
Oteden beri uygulanan dogal kaynak yonetim bicimi, yabani hayvanlarin varligini
ve onun ekosistemin bir parcasi oldugunu goz ardi etmektedir. Ormanlarimizdaki,
yabani elma, armut, erik ve benzeri agaclar, ise yaramaz dusuncesiyle
kesilmekte ve ormanlarin olusturulmasinda bu turlerin ihmal edilmesi sonucu
yabani meyvalarin orman kompozisyonundaki orani azalmaktadir.
Dogal alanlar uzerinde insan etkisi arttikca, yaban hayvani populasyonlarinda
dengesiz gelismeler soz konusu olmaktadir. Ornegin, ayi, domuz ve benzeri
hayvanlarin populasyonunu dengeleyecek yirtici turlerin sayisi yok denecek
kadar az kalmistir. Bir zamanlar ayni ortamda yasayan leopar gibi yirtici
turler maalesef yok olma durumuna gelmistir. Dogal ortamda besin bulamayan
kurtlar artik, coplukler ve evcil surulerden elde ettikleri besinlerle doymak
durumunda kalmaktadir. Dogal alanlardaki yabani ari yuvalarindan kara kovanlara
aktarilmak uzere ogul alinmasi, ayilarin bal kaynaklarinin tukenmesine sebep
olmaktadir. Insan yerlesimine yakin yerlerde yiyecek aramak artik ayilara daha
cazip gelmekte ve bunun sonucunda ayi-insan catismasi kacinilmaz hale
gelmektedir.
2007-2008 Merkez Av Komisyonu kararlarina gore bir bozayinin oldurulmesi 18 bin
YTL ile cezalandirilmaktadir. Bu tur olaylarin onune gecmek icin kisa
vadede yapilmasi gereken en onemli sey, cezai yaptirimlarin eksiksiz bir
sekilde uygulanmasi ve caydiriciliginin saglanmasidir. Ancak, yabani hayvanlar
ile kirsal bolgelerde yasayan insanlar arasindaki sorunlarin ve zaman zaman
karsilasilan bu tur trajedilerin onune gecmek, cezai onlemlerin diger
onlemlerle tamamlanmasini gerektirmektedir. Bunlarin basinda, kirsal bolgelerde
yasayan insanlarin ugradigi zararin, karsilanmasini saglayacak duzenlemelerin,
dunyanin bircok ulkesinde oldugu gibi etkin bir sekilde hayata gecirilmesi
gelmektedir.
Ayrica, yaban hayvanlari hakkinda nesillerdir aktarilan "canavar"
ogretilerini temelden yikmak icin ilkokullardan baslayarak insanlarin yaban
hayvanlarina yonelik olumsuz algisini degistirecek ve insanin, yaban hayati ile
iliskisinde daha bilincli ve sorumlu davranislar sergilemesini saglayacak
egitim calismalarina daha fazla onem ve destek verilmelidir.
Her ne gerekce ile olursa olsun, hicbir canli, soz konusu olayda yasanan
eziyeti hak etmedigi gibi, bu yapilanlari insan vicdani kabul edemez.
WWF-Turkiye (Dogal Hayati Koruma Vakfi) olarak, tum ulkenin gozu onunde yasanan
bu vahseti kiniyor ve yetkililerin, bu olaya donuk cezai yaptirimlar dahil, bir
daha bu tur olaylarin yasanmamasini saglayacak onlemleri en kisa zamanda
almasini bekliyoruz.
Bilgi icin:
Deniz Silliler Tapan, Basin ve Yayin Koordinatoru
dta...@wwf.org.tr
------------------------
Biyolog Kadir Bogac Kunt
http://www.araknolojidernegi.org.tr
Yahoo! kullaniyor musunuz?
Simdi, 1GB e-posta saklama alani sunuyor
http://tr.mail.yahoo.com
__._,_.___
![]()
Change
settings via the Web (Yahoo! ID required)
Change settings via email: Switch
delivery to Daily Digest | Switch
format to Traditional
Visit
Your Group | Yahoo! Groups
Terms of Use | Unsubscribe
.
__,_._,___