ຮີດສິບສອງ ຄອງສິບສີ່

[ດອກກະຈຽວ]

ຮີດສິບສອງ ຄອງສິບສີ່

ປະເທດລາວເປັນປະເທດທີ່ມີຫລາຍຊົນເຜົ່ານັບຖືຮີດຄອງປະເພນີອັນແຕກຕ່າງກັນ
ແຕ່ຖ້າຈະໃຫ້ກ່າວລະອຽດຫມົດທຸກຊົນເຜົ່າ
ກໍຄົງເປັນການຍາກ.
ສະນັ້ນຈຶ່ງຂໍນຳສະເນີພຽງແຕ່ຮີດສິບສອງ
ຄອງສິບສີ່
ທີ່ພຸດທະສາສະນິກະຊົນບັນດາເຜົ່າ
ນັບຖືກັນມາແຕ່ດົນນານ
ໂດຍຫຍໍ້ໃຫ້ບັນດາທ່ານຮູ້ຈັກນຳກັນ.

ຄວາມຫມາຍຂອງຄຳວ່າ “ຮີດ”
ແລະ “ຄອງ”
ນັ້ນມີຄວາມຫມາຍໃກ້ຄຽງກັນ
ແຕ່ບໍ່ແມ່ນອັນດຽວກັນ.
ຄຳວ່າ “ຮີດ”
ຫມາຍເຖິງສິ່ງທີ່ໄດ້ປະພືດປະຕິບັດກັນມາເປັນເວລາດົນນານ,
ສ່ວນຄຳວ່າ “ຄອງ”
ຫມາຍເຖິງກົດທີ່ວາງໄວ້.
ເມື່ອເຮົານຳຄຳວ່າ “ຮີດ”
ແລະ “ຄອງ”
ມາລວມເຂົ້າກັນຈະກາຍເປັນຄຳວ່າ
“ຮີດຄອງ”
ທີ່ມີຄວາມຫມາຍວ່າ:
ແນວທາງການປະພຶດປະຕິບັດ
ທີ່ສືບທອດກັນມາເປັນເວລາດົນນານ.

ຮີດສິບສອງ

ໃນແຕ່ລະເດືອນຂອງປີນຶ່ງ
ຈະມີການເຮັດບຸນປະເພນີຂອງພຸດທະສາສະນິກະຊົນທີ່ແຕກຕ່າງກັນ
ເຊິ່ງສະແດງໃຫ້ເຫັນເຖິງຄວາມຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ກັບສິ່ງສັກສິດ
ທີ່ຊ່ວຍໃຫ້ຕົວເອງມີຊີວິດການເປັນຢູ່ທີ່ດີ
ຈົນໃນທີ່ສຸດການກະທຳດັ່ງກ່າວ
ກາຍມາເປັນຂະຫນົບທຳນຽມປະຕິບັດທີ່ເອີ້ນວ່າ:
ຮີດສິບສອງ

1. ເດືອນຈຽງ ບຸນນິມົນພະສົງເຂົ້າກ່ຳ
2. ເດືອນຍີ່ ເຮັດບຸນລານເຂົ້າ
ຫລື ບຸນຄຸນເຂົ້າ ຫລື
ບຸນກອງເຂົ້າ
3. ເດືອນສາມ ເຮັດບຸນເຂົ້າຈີ່
4. ເດືອນສີ່ ເຮັດບຸນພະແວດ
5. ເດືອນຫ້າ ເຮັດບຸນກຸດສົງການ
ຫລື ບຸນປີໃຫມ່ລາວ
6. ເດືອນຫົກ ບຸນບັ້ງໄຟ
7. ເດືອນເຈັດ ບຸນລ້ຽງຜີມະເຫສັກຫລັກເມືອງ
8. ເດືອນແປດ ບຸນເຂົ້າພັນສາ
9. ເດືອນເກົ້າ ບຸນຫໍ່ເຂົາປະດັບດິນ
10. ເດືອນສິບ ບຸນຫໍ່ເຂົ້າສະຫລາກ
11. ເດືອນສິບແອັດ ບຸນອອກພັນສາ
12. ເດືອນສິບສອງ ບຸນທອດກະຖິນ

ຄອງສິບສີ່

ຄອງສິບສີ່ແມ່ນຫມາຍເຖິງຂໍ້ກຳນົດ
14 ຂໍ້
ທີ່ພຸດທະສາສະນິກະຊົນຄົນລາວເຮົາ
ຖືເປັນທຳນຽມປະຕິບັດກັນມາຕັ້ງແຕ່ດົນນານ
ແລະປະຈຸບັນກໍຍັງເຊື່ອຖືກັນຢູ່
ແຕ່ອາດຈະບໍ່ເຂັ້ມງວດຄືໃນເມື່ອກ່ອນ.

1. ຢ່າຢຽບເງົາພະສົງ ຫລື
ຜູ້ທີ່ມີສິນບໍລິສຸດ
2. ຢ່າເອົາອາຫານເຫລືອ ຫລື
ເງື່ອນ ໄປໃຫ້ພະສົງສັນ
3. ຢ່າເສບກາມະຄຸນໃນມື້ວັນສິນ,
ວັນເຂົ້າພັນສາ,
ວັນມາຄະບູຊາ,
ວັນວິສາຂະບູຊາ
ແລະກຸດສົງການຢ່າງເດັດຂາດ.
4. ເມື່ອພະສົງກາຍມາໃຫ້ນັ່ງລົງ,
ຍໍມືນົບໄວ້
ແລ້ວຈຶ່ງຄ່ອຍກາຍ ຫລື
ໂອ້ລົມກັບເພີ່ນ.
5. ພະສົງເຂົ້າກຳໃຫ້ມີດອກໄມ້ທູບທຽນ
ແລະເຄື່ງບໍລິຂານໄປກິນທານຮ່ວມເພີ່ນ.
6. ກ່ອນຈະເຂົ້ານອນໃຫ້ອາບນ້ຳ
ຫລືລ້າງຕີນເສຍກ່ອນ.
7. ເມື່ອເຖິງວັນສິນດັບ,
ສິນເພັງໃຫ້ທຳບຸນຕັກບາດ
ຫລືນິມົນພະສົງມາສູດມຸງຄຸນເຮືອນ.
8. ເມື່ອເຖິງວັນສິນເພັງໃຫ້ແຕ່ງຂັນດອກໄມ້,
ທູບທຽນສົມມາຜົວຂອງຕົນ.
9. ເມື່ອພະສົງສາມະເນນມາບິນທະບາດ
ຢ່າໃຫ້ເພິ່ນຄອຍຖ້າ,
ເວລາບ່ອນບາດຢ່າໃຫ້ມືຊູນບາດ
ຫລືຊູນພະສົງສາມະເນນ.
ຍາມໃສ່ບາດຫ້າມຖືອາວຸດ,
ໃສ່ເກີບ, ເອົາຜ້າປົກຫົວ
ຫລືອູ້ມເດັກນ້ອຍ.
10. ເມື່ອເຖິງວັນສິນ 8 ຄ່ຳ,
ສິນ 15 ຄ່ຳ
ໃຫ້ພາກັນສົມມາກ້ອນເສົ້າເຕົາໄຟ,
ແມ່ຂັ້ນໄດ,
ປະຕູເຮືອນທີ່ຢູ່ອາໄສ.
11. ກ່ອນຈະເຂົ້ານອນໃຫ້ລ້າງຕີນເສຍກ່ອນ.
12. ໃຫ້ພາກັນເຮັດຮົ້ວອ້ອມວັດ
ແລະບ້ານເຮືອນຂອງຕົນໃຫ້ດີ.
13. ເມື່ອເຖິງລະດູການເກັບກ່ຽວຜົນລະປູກ
ຢ່າຟ້າວກິນກ່ອນ
ໃຫ້ເອົາໄປເຮັດບຸນໃຫ້ທານ
ແກ່ຜູ້ມີສິນກ່ອນ
ແລ້ວຈຶ່ງກິນຕາມຫລັງ.
14. ຢ່າພາກັນລັກໂລບຕາຊິງ,
ຢ່າພາກັນຈ່າຍເງິນແດງແປງເງິນຄວ່າງ,
ຢ່າກ່າວຄຳຫຍາບຊ້າ
ກ້າແຂງຕໍ່ກັນແລະກັນ.

DKJ

[Souksanh]

ທານ່ ດອກກະຈຽວ
ຂອບໃຈທີ່ທານ່ເອົາ

ຮີດສິບສອງ ຄອງສິບສີ່

ລົງນີ້. ຜຂ
ກຳລັງຊອກຢູ່ພໍດີ.
ກະລຸນາເອົາຮີດຍີ່ຄອງຈຽງລົງເພື້ອມອີກໄດ້ບໍ່?.

ຮັກແພງ
ສສ

[ດອກກະຈຽວ]

ທ່ານສຸກສັນ,

ຮີດຍີ່ຄອງຈຽງ
ເປັນຫນ້າສົນໃຈແທ້ໃດ
ແຕ່ຖ້າມີຜູ່ຢາກອ່ານແທ້
ກ່າຊິຊອກມາລົງໃຫ້ອ່ານເດີ
ເອົາຈົນບໍ່ມີເວລາພັກຜ່ອນພຸ້ນລະ
ຖ້າເວົ້າເລື່ອງຮີດເລື່ອງຄອງແລ້ວ
ຫມາຍຄວາມວ່າຕ້ອງມີສະຕິວັດທະນະທຳຕລອດ
ແຕ່ບໍ່ໄດ້ຫມາຍຄວາມວ່າຕ້ອງປະຕິວັດວັດທະນະທຳ
555555555

ດກຈ

[Souksanh]

ທ່ານ ດອກກະຈຽວ,
ຜຂ ບໍ່ຮູ້ວ່າພີ່ນອ້ງLaonork
ຈະສົນໃຈອ່ານຫລາຍຫລືໜອ້ຽ
ຖ້າທ່ານເພີ້ມຮີດຍີ່ຄອງຈຽງເຂົ້າ
ໄປອີກຄົງຈະດີ.
ອີງໃສ່ເວລາຂອງທ່ານຖ້າມີ.

ສສ