Migraine in de greep van gember
Big Trouble
Migraine in de greep van gember
Door Paul van Laere
Dat gember kan helpen tegen hoofdpijn is in oosterse geneeswijzen al eeuwen
geleden beschreven, maar heeft in de reguliere westerse geneeskunde geen
plaats. Een hard bewijs voor het effect ontbreekt namelijk. Toch ervaren
sommige migraine-patiënten dat dagelijkse inname van gemberpoeder het
hoofdpijnmonster op afstand houdt. Tijd voor een wetenschappelijk onderzoek?
Een wetenschappelijk verantwoorde studie lijkt zinvol. Foto Ton Poortvliet
Wie aan een chronische ziekte als migraine lijdt, krijgt regelmatig
alternatieve behandelingen aanbevolen. Als migrainepatiënt heb ik mij zelden
aan dergelijke methoden onderworpen. Sceptisch en rationeel van aard kon ik
niet geloven dat bijvoorbeeld voetzoolmassage of een exotisch kruid het
antwoord zou vormen op een kwaal die als een rode draad door mijn familie
loopt. En die mij van jongsaf aan gemiddeld eens per twee weken een dag aan
bed kluistert. In mijn optiek dwong een migraine-aanval een blijkbaar
noodzakelijke rustpauze af en diende ik ter preventie vooral gereguleerder
te leven.
Maar hoe gedisciplineerd ik ook leefde, de aanvallen bleven. En dus besloot
ik onlangs, toen iemand mij vertelde dat gemberpoeder een vriend van zijn
eeuwige hoofdpijn had verlost, mijn geluk te beproeven. Begonnen zonder
enige verwachting sloeg mijn aanvankelijke scepsis geleidelijk om in
verbazing en ongeloof. De gevreesde episoden bleven uit en de enkele keer
dat de hoofdpijn zich toch opdrong, was deze van een milde soort die reeds
na enkele uren wegebde. Dit kan toch niet waar zijn, dacht ik voortdurend.
Maar nog steeds, drie maanden verder, blijkt driemaal daags een capsule
gemberpoeder na de maaltijd, mijn migraine te kunnen beteugelen.
Werkt gember echt? Neuroloog en migraine-autoriteit dr. M. Ferrari,
verbonden aan het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), reageert
uitermate terughoudend. ,,Er is geen gedegen wetenschappelijke studie die
het anti-migraine effect van gember aantoont.'' Dat de hoofdpijn een tijd
wegblijft, kan makkelijk een kwestie van toeval zijn, vervolgt hij. ,,Bij
migrainepatiënten kan de aanvalsfrequentie behoorlijk schommelen. Wanneer je
net in een gunstige periode een middel als gember gebruikt, lijkt het alsof
dát de reden van de klachtenvermindering is.''
Overtuigen doet die verklaring mij niet. Drie maanden lang zonder een flinke
migraine-aanval is me nog nooit overkomen. Bovendien heb ik de indruk dat op
die paar dagen dat het gemberslikken erbij inschiet, de hoofdpijn zich weer
aankondigt.
Dat laatste effect is ook de ervaring van de 61-jarige fotograaf Ferry
Herrebrugh, die al vanaf zijn 20ste last heeft van chronische hoofdpijn.
,,Elke dag stond ik op met zware hoofdpijn, die gelukkig viel te bedwingen
met pijnstillers. Ik heb allerlei andere remedies geprobeerd, maar het heeft
nooit iets opgeleverd.'' Totdat Herrebrugh twee jaar geleden gember
ontdekte. ,,Ik gebruik nu een keer of vijf per dag een theelepeltje
gemberpoeder, opgelost in een kopje water. Sindsdien zijn de klachten
grotendeels verdwenen.'' Frappant is dat de hoofdpijn terugkeert als hij de
gembertherapie enige dagen verwaarloost.
In oosterse geneeswijzen wordt gember al eeuwenlang ingezet tegen hoofdpijn
en nog een hele serie andere kwalen. Enkele toepassingen zijn ook
wetenschappelijk bewezen, zoals de bestrijding van misselijkheid. Over de
relatie tussen gember en hoofdpijn is in de westerse wetenschappelijke
literatuur slechts één artikel te vinden, geschreven door de artsen dr. T.
Mustafa en dr. K. Srivastava, beiden verbonden aan de universiteit van
Odense in Denemarken.
In 1990 publiceren ze in `The Journal of Ethnopharmacology' de lotgevallen
van een 42-jarige vrouw die lijdt aan zware migraine en op hun advies een
gemberkuur volgt. Een halve gram gemberpoeder, opgelost in water, blijkt een
opkomende migraine-aanval te kunnen dempen. En door geregeld gebruik daalt
ook de aanvalsfrequentie drastisch. Sindsdien hebben veel meer
migraine-patiënten onder controle van Srivastava en Mustafa met succes de
gembertherapie beproefd.
Bij toeval vindt het Deense gemberonderzoek een weg naar het Nederlandse
publiek. Wanneer de Nederlandse psycholoog en publicist dr. René Diekstra
aan de universiteit van Odense een congres bezoekt, maar aldaar wordt
overvallen door migraine, suggereren zijn gastheren hem gember te gebruiken.
Diekstra ziet er geen heil in, maar eenmaal thuis begint hij toch aan zijn
`gemberperiode', waarover hij enkele jaren later in zijn column in een
aantal provinciale dagbladen enthousiast verslag doet. Want ook hij ervaart
dat toevoeging van gember aan het dagelijkse dieet zijn migraine op afstand
houdt.
Diekstra's verhaal levert nieuwe gembersupporters op. `Als ik dit 50 jaar
geleden had geweten, wat zou mijn leven er dan anders hebben uitgezien',
schrijft een patiënt aan het migraine-verenigingsblad Hoofdzaken, dat
halverwege 2000 een uitgebreid verhaal aan gember wijdt.
Uit al deze succesverhalen mag echter niet worden geconcludeerd dat
resultaat verzekerd is. Dat is absoluut niet het geval, zoals blijkt uit
mijn verzoek aan de vereniging van migrainepatiënten om gember-ervaringen.
`Onzin', luidt de reactie van een van de deelnemers en verscheidene anderen
melden dat hun gemberexperiment niets heeft opgeleverd.
Welk percentage van alle migraine- en hoofdpijnlijders baat kan hebben bij
gember is ongewis. Misschien betreft het slechts een zeer kleine minderheid.
Maar zelfs dan lijkt, gezien het enorme aantal patiënten en de ernst van de
kwaal, een wetenschappelijke verantwoorde studie zinvol. Temeer daar gember
nauwelijks bijwerkingen kent. Het door verschillende patiënten beleden
weldadige effect van dagelijks een paar mespuntjes gemberpoeder is naar mijn
idee te intrigerend om schouderophalend aan voorbij te gaan.
Kees Reijman
<Marily...@net.HCC.nl> over Migraine in de greep van gember in
alt.nl.handicap:
|>Migraine in de greep van gember
Dit wil ik wel eens uitproberen. Is hier nog iemand die last heeft van
micraine?