Diễn biến lịch biểu thời gian câu chuyện Giáng Sinh & Biến cố sau GS - Google Groups

[Mikali Nguyễn]

Diễn biến theo lịch biểu thời gian câu chuyện Giáng sinh & Biến cố sau Giáng Sinh

* Đây là Tập 4 tách ra từ bài:
Đi tìm nguyên mẫu "hang đá" khi Chúa giáng sinh
https://groups.google.com/g/giaitrikienthuc/c/GvZyLdkvb4U

1. Diễn biến theo lịch biểu thời gian câu chuyện Giáng sinh 

Căn cứ trình thuật tại 2 cuốn Phúc âm Luca (2: 1-20) và Matthew (2: 1-12), ta có thể hình dung toàn bộ câu chuyện Giáng Sinh chia ra làm các giai đoạn chính và theo thứ tự như sau:

Giai đoạn 1: Sắc lệnh hành chính & Hành trình về nguyên quán  
1. Hoàng đế La Mã Caesar Augustus đã ban hành một sắc lệnh yêu cầu kiểm tra dân số trên khắp đế quốc (lúc đó bao gồm cả xứ Palestine). Mục đích chính của việc kiểm tra dân số thời bấy giờ thường là để thu thuế và nắm bắt quân số. Theo luật lệ thời đó, mỗi người phải trở về nguyên quán (quê hương của tổ tiên) để đăng ký tên vào sổ bộ
2. Ông Giuse thuộc dòng dõi nhà Vua Đavít nên ông phải rời thành Nazareth (miền Galilê) để về Bethlehem (miền Giuđê) – nơi sinh trưởng của Đavít. Bà Maria, lúc này đang mang thai, đã cùng Giuse thực hiện chuyến hành trình dài khoảng 130–150 km, mất khoảng 4 đến 5 ngày di chuyển đường bộ để về Bethlehem.

Giai đoạn 2: Tình trạng lưu trú tại Bethlehem  
3. Khi ông bà đến Bethlehem để đăng ký tên vào sổ bộ theo sắc lệnh của Caesar Augustô nói trên thì thị trấn nhỏ lúc đó trở nên rất đông đúc vì dòng người đổ về quê quán.
4. Đồng thời khi đến đó thì bà Maria đã tới ngày mãn nguyệt khai hoa
5. Hai ông bà đến quán trọ (nhà nghỉ) hoặc liên hệ nhà người quen để xin tá túc thì các nơi này đều không còn chỗ trống. Hai 2 ông bà được bố trí hay giới thiệu ở tại gian phụ của nhà trọ hoặc ở nhà người dân gần đó. Đây là khu vực tầng dưới hoặc một hang đá liền kề được tận dụng làm nơi để thức ăn và nhốt gia súc của gia đình.  

Giai đoạn 3: Sự kiện Giáng sinh & Những vị khách đầu tiên  

6. Tại đây bà Maria lâm bồn, lấy tã vấn cho con và đặt con trong 1 máng cỏ bằng đá
7. Khi Chúa Giêsu vừa được sinh ra tại Bethlehem, có các mục đồng lúc đó đang ở ngoài đồng nội gần đó để thức đêm canh giữ đàn chiên. Một Thiên thần đã hiện ra giữa hào quang rực rỡ để loan tin cho họ. Sau khi nghe các thiên binh hát bài "Vinh danh Thiên Chúa trên trời", các mục đồng đã bảo nhau: "Nào chúng ta sang Bethlehem, để xem sự việc đã xảy ra" (Luca 2:15).7.
8. Các mục đồng "vội vã lên đường". Tùy vào khoảng cách từ cánh đồng vào đến trung tâm Bethlehem (không xác định được), họ đến đó sau đó trong vài mươi phút đến vài tiếng đồng hồ và gặp Chúa khi Ngài vẫn còn đỏ hỏn trong máng cỏ.
9. Sau khi chứng kiến tận mắt Hài Nhi nằm trong máng cỏ đúng như lời Thiên thần đã báo, các mục đồng không chỉ giữ niềm vui cho riêng mình. Theo Phúc âm Luca (2:17-20), họ đã thực hiện ba hành động quan trọng: Loan báo tin mừng cho mọi người, Kể lại sự việc cho tất cả những người họ gặp về những gì Thiên thần đã nói về đứa trẻ này và Tôn vinh và Ca tụng Thiên Chúa.

Giai đoạn 4: Hành trình của các Đạo sĩ phương Đông  
10. Trước hoặc sát thời gian Chúa giáng sinh, các Đạo sĩ là những nhà chiêm tinh, nghiên cứu bầu trời nên biết tin về một vị Vua mới của người Do Thái ngay từ khi nhìn thấy một ngôi sao đặc biệt xuất hiện trên bầu trời tại quê hương họ (phương Đông, có thể là vùng Ba Tư hoặc Babylon). Họ chuẩn bị lễ vật và lên đường bắt đầu cuộc hành hương.
11. Mặc dù thấy ngôi sao chỉ điểm, các Đạo sĩ ban đầu không biết chính xác Chúa Giêsu sinh ra ở đâu. Họ chỉ biết đó là một vị Vua của người Do Thái nên đã đến thủ đô Jerusalem để hỏi thăm. Tại Jerusalem, Các Đạo sĩ không đến thẳng Bethlehem vì họ không biết địa điểm chính xác. Họ dừng chân tại thủ đô Jerusalem (nơi có cung điện) để hỏi vua Hêrôđê: "Vua người Do Thái mới sinh ra hiện đang ở đâu?" 

12. Sau khi nghe tin, vua Hêrôđê triệu tập các kinh sư để tìm hiểu lời tiên tri. Sau đó, vua triệu tập các Đạo sĩ đến gặp riêng (bí mật) để dò hỏi kỹ lưỡng về thời gian ngôi sao lạ xuất hiện.  
13. Sau khi các Đạo sĩ ra đi mà không quay lại báo tin, vua Hêrôđê đã tức giận ra lệnh giết tất cả trẻ em từ 2 tuổi trở xuống, dựa vào thông tin về "thời gian ngôi sao xuất hiện" mà các Đạo sĩ cung cấp (khi đó Thánh gia đang trên đường trốn sang Ai Cập hoặc đã đặt chân đến đất Ai Cập an toàn, xin xem Mục 2 bên dưới). 
14. Sau 1 cuộc hành trình dài kéo dài khoảng từ 3 đến 7 tháng đến Bethlehem, các Đạo sĩ đã đến nơi và gặp Hài nhi. Họ thấy Hài Nhi đã là 1 trẻ nhỏ đang ở trong "nhà" (Matthêu 2:11), chứ không còn là hài nhi ở trong "máng cỏ" như khi các mục đồng gặp.  

Bảng tóm tắt đối chiếu các nhân chứng

Tiêu chí	Nhóm Mục đồng (Chăn chiên)	Nhóm Đạo sĩ (Ba Vua)
Thời điểm gặp	Ngay trong đêm Giáng sinh	3 đến 7 tháng (hoặc muộn hơn) sau đó
Trạng thái Chúa	Trẻ sơ sinh (đỏ hỏn)	Hài nhi (đã cứng cáp hơn)
Nơi gặp	Máng cỏ / Khu vực nhốt gia súc	Trong một ngôi nhà
Cách biết tin	Thiên thần trực tiếp hiện ra báo	Quan sát Thiên văn (Sao lạ)

2. Biến cố sau Giáng Sinh

Biến cố này diễn ra ngay sau cuộc viếng thăm của các Đạo sĩ là một trong những chương kịch tính và khốc liệt nhất trong câu chuyện Giáng Sinh. Theo Phúc âm Matthêu (Chương 2, câu 13-18), diễn biến tiếp theo như sau:

1. Cuộc tháo chạy sang Ai Cập (di dân lánh nạn)
- Ngay sau khi các Đạo sĩ rời đi, ông Giuse nhận được báo mộng từ Thiên thần: "Này ông, dậy đem Hài Nhi và mẹ- Ông Giuse đã trỗi dậy ngay trong đêm, đưa Maria và Chúa Giêsu lên đường. Người trốn sang Ai Cập, và cứ ở đó cho đến khi tôi báo lại, vì vua Hê-rô-đê sắp tìm giết Hài Nhi đấy."
- Họ đã đi khoảng 600 km di chuyển băng qua sa mạc, một hành trình vô cùng gian khổ cho một gia đình có trẻ nhỏ.
* Lý do chọn Ai Cập:
- Thời đó, Ai Cập nằm ngoài quyền kiểm soát của vua Hêrôđê nhưng vẫn thuộc Đế quốc La Mã, và nơi đây có cộng đồng người Do Thái sinh sống rất đông đảo, là nơi ẩn náu an toàn.
 - Việc đi sang Ai Cập từ đây là con đường ngắn nhất vì Bethlehem nằm ở phía Nam của vùng Giu-đê, gần với biên giới phía Nam dẫn sang bán đảo Sinai và Ai Cập hơn là từ Nazareth ở miền Bắc.  

2. Cơn thịnh nộ của Vua Hê-rô-đê
Khi thấy các Đạo sĩ không quay lại báo tin (họ đã đi lối khác về nước theo điềm báo), vua Hê-rô-đê cảm thấy bị đánh lừa và vô cùng tức giận.
Ông ta đã đưa ra 1 sắc lệnh tàn khốc để chắc chắn tiêu diệt được "vị vua mới" có thể đe dọa ngai vàng của mình, ông ta ra lệnh giết tất cả các bé trai từ 2 tuổi trở xuống tại Bethlehem và các vùng phụ cận.
* Con số 2 tuổi này được tính toán dựa trên thông tin về thời điểm ngôi sao xuất hiện mà các Đạo sĩ đã cung cấp cho ông ta trước đó.
Trong Kitô giáo, biến cố này được gọi là lễ "Các Thánh Anh Hài".

3. Thời gian cư ngụ tại Ai Cập
Gia đình Thánh Gia ở lại Ai Cập cho đến khi vua Hê-rô-đê qua đời (vào khoảng năm 4 TCN).
Sau cái chết của Hêrôđê, Thiên thần lại hiện ra bảo ông Giuse đưa gia đình trở về đất Do Thái.
Tuy nhiên, vì biết con của Hêrôđê là Arkhelao đang cai trị vùng Giu-đê (nơi có Bethlehem), ông Giuse lo ngại và được hướng dẫn đưa gia đình về miền Bắc.

4. Định cư tại Nazareth
Thay vì quay lại Bethlehem, gia đình đã trở về thành Nazareth thuộc miền Galilê.
Đây là lý do tại sao Chúa Giêsu, dù sinh ra tại Bethlehem, nhưng sau này lại được gọi là "Giêsu người Nazareth".
Tại đây, Ngài đã sống ẩn dật và lớn lên trong sự chăm sóc của ông Giuse (làm nghề thợ mộc) và bà Maria cho đến khi bắt đầu sứ vụ công khai năm 30 tuổi.

Sự kiện Thánh gia di cư từ thành Bethlehem sang Ai Cập & Chúa Giêsu trở thành "người tị nạn": Trong thần học và các hoạt động xã hội hiện nay, Giáo hội Công giáo thực sự coi biến cố "Trốn sang Ai Cập" của Thánh Gia là hình mẫu và là nền tảng để họ lên tiếng ủng hộ, bảo vệ người di cư và tị nạn trên toàn thế giới.
ĐGH Phanxicô, đã nhấn mạnh vào khía cạnh này, ngài thường xuyên nhắc nhở thế giới rằng: "Trong mỗi người di cư và tị nạn, chúng ta gặp lại Hài Nhi Giêsu, Đấng từng phải trốn sang Ai Cập để tự cứu mình." Giáo hội dùng sự kiện này để kêu gọi các quốc gia mở cửa đón tiếp, bảo vệ và hội nhập những người di cư thay vì xua đuổi họ.

MS