Hãy cho biết bạn có biết xài AI chưa, tôi sẽ đánh giá bạn là con người như thế nào? 🤗
Hãy cho biết bạn có biết xài AI chưa, có nghe nói về các con AI thông dụng như: ChatGPT, Claude, Gemini, Grok, DeepSeek, Copilot
hay không... và biết xài bao nhiêu trong các con AI nói trên, tôi sẽ đánh giá bạn là người như thế nào qua câu chuyện vui dưới đây....😁🤗
Có một người được tặng cho không 1 tuấn mã trong hành trình vạn dặm. Ông ta có thể chọn cưỡi hay không cưỡi con ngựa đó. Dưới đây là một góc nhìn vui về sự khác biệt giữa "kỵ sĩ AI" và "người đi bộ thuần túy":
1. Chọn cưỡi ngựa
👉 Ông ta hay họ bắt đầu tìm hiểu tập tính của ngựa, học cách điều khiển (prompting) sao cho mượt mà nhất. Họ coi con ngựa là một công cụ "tăng cường" sức mạnh, giúp họ đi xa hơn những gì đôi chân trần có thể làm được.
👉 Khi đó ông ta nhảy lên lưng ngựa, thúc nhẹ một cái và tận hưởng gió trời. Trong lúc ngựa phi, họ còn rảnh tay để ngắm cảnh và dự phóng cho chặng đường tiếp theo. Đến nơi khi trời vẫn sáng, thong thả uống trà và tràn đầy năng lượng.
👉 Họ sẽ nhanh chóng trở thành kỵ sĩ thực thụ. Họ không chỉ đến đích nhanh hơn mà còn có tầm nhìn cao hơn (từ trên lưng ngựa), giúp họ nhìn thấy toàn cảnh bức tranh và những cơ hội ở phía xa.
👉 Vấn đề của ông ta chỉ là kìm lấy dây cương, chọn hướng đi đúng và lâu lâu kiểm tra coi con ngựa có phi đúng đường chưa.
👉 Khi gặp 1 con sông chặng đường họ thúc ngựa tìm đoạn nước nông để băng qua hoặc phi nước đại để lấy đà nhảy vọt. AI giúp họ tìm ra những lối đi tắt (shortcuts) mà người đi bộ khó lòng nhận ra. Khi thấy đi sai đường họ sẽ nhanh chóng tìm lại con đường đúng trong nháy mắt.
👉 Người cưỡi ngựa dĩ nhiên sẽ đi nhanh hơn. Đây là người "Phóng lao phải theo lao". Một khi đã cưỡi lên lưng AI rồi thì không xuống được nữa, vì đã quen với tốc độ 100km/h rồi thì không ai muốn quay lại đi bộ 5km/h cả.
👉 Ông ta sẽ dễ trở thành người... "ảo tưởng sức mạnh". Vì con ngựa chạy nhanh quá, ông ta cứ ngỡ mình là cao thủ võ lâm, nhưng thực tế nếu con ngựa bỗng nhiên "hết pin" (hoặc mất mạng Internet), ông ta sẽ đứng ngơ ngác giữa đường vì quên mất cách đi bộ thế nào cho đúng nhịp 😁
2. Chọn không cưỡi ngựa:
👉 Ông ta nhìn con ngựa và lo lắng: "Nó ăn gì? Lỡ nó đá mình thì sao? Thôi, tự đi bằng đôi chân mình cho chắc ăn, chậm mà chắc". Ông ta coi con ngựa là một gánh nặng hoặc một mối đe dọa.
👉 Ông ta kiểm tra lại dây giày, hít một hơi thật sâu và bắt đầu... cuốc bộ. Vừa đi vừa lẩm bẩm: "Có công mài sắt, có ngày nên kim".
👉 Khi gặp một con sông chặn đường, ông ta ngồi xuống đóng bè hoặc bơi qua. Mọi việc đều phải tự tay làm từ A đến Z. Khi đi sai đường, ông ta chỉ có thể tự trách mình và mày mò tìm lại con đường đúng, tốn thời gian rất lâu sau đó
👉 Trong khi thiên hạ đã cưỡi ngựa đi ăn tiệc và về ngủ từ lâu, ông ta vẫn đang mồ hôi nhễ nhại lội bộ giữa đường, tay dắt con ngựa đi bên cạnh làm cảnh, thật là phí của trời. Khi đến nơi thì trời đã tối, chân đã mỏi nhừ và mồ hôi nhễ nhại.
👉 Ông ta là người khổ hạnh tự nguyện. Nhưng đây là người "Thà chậm mà chắc". Ông ta thà lội bộ đường dài (viết một bài báo nghiên cứu trong 3 tháng) bằng chính sức mình còn hơn là để con ngựa "viết" hộ trong 3 giây nhưng lại sợ nó "văng" mình xuống hố sai lệch thông tin.
👉 Khi trở thành một người đi bộ chuyên nghiệp, tuy bắp chân rất khỏe nhưng tầm nhìn của họ thường chỉ quẩn quanh dưới mặt đất.
👉 Con ngựa (AI) không thay thế người đi, nhưng nó thay đổi hoàn toàn vị thế và tầm nhìn của người đó. Người không dùng AI không sai, họ chỉ đang chọn một lộ trình "thử thách sức bền". Còn người dùng AI, họ không chỉ muốn đến đích, họ muốn đến đích để còn kịp làm thêm... vài việc khác nữa!
👉 Một vấn đề về tâm lý: người sử dụng AI lúc ban đầu cứ nghĩ mình sao chép hay ăn cắp tưởng của người khác nên có cảm giác "tội lỗi". Đây là một hiện tượng tâm lý có thật, được gọi là Hội chứng kẻ giả mạo (Imposter Syndrome) kỹ thuật số. Người dùng cảm thấy mình không thực sự "làm" ra sản phẩm mà chỉ đang "mượn" trí tuệ của máy móc.
Nhưng đừng lo, mặc cảm này thường mất đi khi người dùng nhận ra AI là một công cụ tăng cường (augmentation) chứ không phải công cụ thay thế hoàn toàn. Ở thời đại này hầu như dần dần ai cũng sử dụng AI trong cuộc sống và AI không hề giữ bản quyền 😃 Việc tiết lộ có sử dụng AI hay không tùy theo bạn 🤗