Parangal kay Maita Gomez: Mandirigma para sa pagpapalaya ng kababaihan at ng sambayanan

157 views
Skip to first unread message

marco

unread,
Aug 14, 2012, 4:44:19 AM8/14/12
to Editorial Staff
Parangal kay Maita Gomez: Mandirigma para sa pagpapalaya ng kababaihan at ng sambayanan

Prof. Jose Maria Sison
Chief Political Consultant
NDF-National Democratic Front of the Philippines
July 13, 2012

Nais naming ipaabot ni Julie ang aming taos-pusong pakikiramay sa mga anak at mga kamag-anak ni Maita Gomez; at sa lahat ng kanyang mga kasama sa pakikibaka at mga kaibigan. Lahat kami ay lubos na nalulungkot sa kanyang di-inaasahan pagpanaw.

Bago siya inatake sa puso, inaasahan naming maraming taon pa siyang makapaglilingkod sa sambayanan sa pakikibaka nito para sa pambansang kalayaan at demokrasya, at sa kababaihan sa pakikibaka nila para sa pantay na karapatan at para sa kanilang lubos na paglahok sa panlipunang adhikain ng sambayanan. Gayunpaman, ang kanyang buhay ay puno ng mahahalaga at katangi-tanging ambag sa paglilingkod sa mamamayan at sa kilusang pagpapalaya ng kababaihan.

Sa muling pagsigla ng anti-imperyalista at antipyudal na kilusan sa Pilipinas noong 1960, palagi nang may ispesyal na interes ang mga patriyotiko at progresibong pwersa sa pagpapaunlad ng kilusang kababaihan at sa malawak na paglahok nito sa pakikibaka para sa pambansang kalayaan at demokrasya.

Namulat kami sa mga sulatin at mga gawain ng mga rebolusyonaryong kababaihan tulad nina Clara Zetkin at Aleksandra Kollontai at pinukaw ng magiting na halimbawa nina Gabriela Silang, Melchora Aquino at ng iba pang rebolusyonaryong lider ng kababaihang Pilipino. Pinapatnubayan kami ng turo ni Mao hinggil sa malaking bahagi ng kababaihan sa pag-ikot ng mundo. Isinulong ang progresibong papel ng kababaihan ng mga aktibista ng Student Cultural Association of the University of the Philippines, ng Women's Bureau ng Kabataang Makabayan at ng mga kababaihan sa mga unyon ng manggagawa, sa mga samahang magsasaka at mga propesyunal.

Bilang mga kadre ng pambansa demokratikong kilusan, nagalak kami sa paglitaw ng Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan (MAKIBAKA) mula sa Women's Bureau at sa kababaihang kasapi ng Kabataang Makabayan at sa dramatikong pagpapamalas ng Makibaka ng pangangailangan at kahalagahan ng papel ng kababaihan sa pakikibaka para makamit ang radikal na pagbabago ng lipunan sa lahat ng mayor na larangan.

Matagumpay ang Makibaka at ang lider nitong si Lorena Barros na himukin sa progresibong kilusan ang mga kilalang kababaihan sa bansa. Kabilang sa kanila ang mga beauty queen na nanalo sa tanyag na mga beauty contest at kilala sa pambihirang katalinuhan. Kabilang sa kanila si Maita Gomez, ang Miss Philippines ng 1967. Ginamit nila ang kanilang  katanyagan para tuligsain di lamang ang reaksyunaryong katangian ng mga beauty contest kundi maging ang kabuuang naghaharing sistema. Nagpahayag sila hinggil sa mga usaping nakakaapekto sa kababaihan at sa buong sambayanan.

Nabigyang-inspirasyon at sigla si Maita ng First Quarter Storm ng 1970. Gusto niyang maging rebolusyunaryo. At sinamantala niya ang oportunidad para pag-aralan ang rebolusyon. Kaya, napalapit siya sa Makibaka. Pero meron siyang mas komprehensibo at masinsing pag-aaral hinggil sa Marxismo-Leninismo at lipunang Pilipino at rebolusyon sa Humanist League of the Philippines na isang maliit at buhaghag na grupo sa UP, na naiimpluwensyahan ng Cultural Bureau ng Partido Komunista ng Pilipinas.

Matapos ang First Quarter Storm ng 1970, kung saan malaking bilang ang napakilos na kabataang aktibistang kababaihan, pumunta si Lorena Barros sa aming kampo sa bundok sa Barrio Dipogo sa Isabela para iulat ang pagsulong ng kilusang kababaihan at talakayin ang plano para sa Makibaka. Ipinagmalaki niya kung paanong naging epektibo sina Maita at iba pang magagandang babaeng tanyag sa bansa sa pagpapalaganap ng makabayan at progresibong tindig sa mga usaping pambansa. Ang katanyagan nila ay humatak ng atensyon sa mga usapin.

Nang ideklara ng rehimeng Marcos ang batas militar upang ipataw ang pasistang diktadura, nagdesisyon si Maita na kumilos nang lihim sa Maynila. Sa kalaunan, dinala siya sa isang sonang gerilya sa Southern Tagalog. Pero ibinalik siya sa Maynila nang ang kanyang presensya sa sonang gerilya ay umakit ng atensyon at naging suliranin sa seguridad. Kaya't pinagpasyahan siyang ilipat sa Baguio City para doon gumampan ng lihim na gawaing istap.

Nireyd ng kaaway ang kanyang tinutuluyan at naaresto siya. Sa pamamagitan ng National Liaison Committee ng Partido, nalaman ko ang plano niyang pagtakas sa Camp Olivas at nasubaybayan ko kung paano siya tumakas sa tulong ng isang upisyal militar na naglabas sa kanya sa kampo. Ngunit nabahala ang ibang mga kasama na tumutulong sa kanya sa ikinikilos ng upisyal. Kaya nagbuo ng plano para mailigtas siya. Nalaman kong kaya siya nakatakas ay ginapi niya ang upisyal nang tumanggi itong pakawalan siya.

Ang maisasalaysay ko lamang tungkol sa kanya ay ang mga nalaman ko sa mga organo ng Partido. Ipinauubaya ko sa iba ang magkwento ng mas detalyado, kung paano siya nanatili sa lihim na pagkilos sa lungsod sa isang panahon pagkatapos ng kanyang pagtakas at kung paanong siya ay muling nadeploy kasama ang kanyang kabiyak na si Joey Decena sa isang sonang gerilya sa Central Luzon kung saan sila ay nag-armas, nagmartsa at namuhay bilang mga mandirigmang gerilya at kung saan din naging martir sa labanan si Joey. Nang magkasakit si Maita, dinala siya sa Maynila para magpagamot at magpagaling. Di nagtagal, siya ay muling naaresto at naging bilanggong pulitikal sa isang panahon.

Habang ako ay nasa kulungan, nalaman ko na lumaya na si Maita. Kasunod nito ay sumama na siya sa ligal na kilusan laban sa pasistang diktadurang Marcos noong 1980. Kasama siya sa nagtatag ng Gabriela noong 1984. Ito ang naging pinakamalaking patriyotiko at progresibong alyansa ng mga organisasyon ng kababaihan. Isa siya sa naging prinsipal na lider ng Women for the Ouster of Marcos and Boycott (WOMB) noong 1985. Kabilang siya sa nagtatag noong 1986 ng unang partido pulitikal ng kababaihan sa kasaysayan ng Pilipinas, ang Kababaihan para sa Inang Bayan (KAIBA).

Nakilala ni Julie si Maita noong 1983 at naging magkaibigan dahil nagkasama sila sa kilusan para patalsikin ang pasistang diktadurang Marcos. Nagkita-kita kaming tatlo sa kanyang apartment sa Ermita pagkatapos kong lumaya noong 1986. Naging barkada kami, dumalo sa maraming pampublikong pulong at mga pagtitipon. Sa maraming okasyon, nagpalitan kami ng ideya tungkol sa kababaihan at sa rebolusyunaryong kilusan. Abala siya noon sa pag-aaral tungkol sa kababaihan bilang aktibista, iskolar at guro sa St. Scholastica. Malapit na kami sa isa't isa bilang kasama at bilang kaibigan nang pumunta kami ni Julie sa ibang bansa noong katapusan ng Agosto 1986 para sa aming  serye ng lektura sa iba't ibang bansa.

Sa ibang bansa, nalaman ko na mayroon siyang seryosong pagsalungat kay Popoy Lagman tungkol sa eleksyon ng 1986 at 1987. Dumistansya siya  sa pang-organisasyong paglihis ni Popoy. Sa halip, nanatili siyang tapat sa mga prinsipyo ng rebolusyunaryong kilusan. Nagpaabot ako sa kanya na maging matatag upang hikayatin siya. Malugod niyang tinanggap ang Ikalawang Dakilang Kilusang Pagwawasto at naging mas aktibo sa pambansa demokratikong kilusan. Pinauubaya ko sa iba ang paglalahad kung paano siya naninindigan at lumaban para sa paglilingkod sa sambayanan mula noong 1990 hanggang sa kanyang kamatayan.

Huli kong nakita si Maita noong Mayo 2009 sa Amsterdam. Tinatapos niya noon ang kanyang gawain sa Ibon Foundation bilang economic research consultant. Nagalak siya dahil isang buwan bago noo'y nahalala siya bilang co-chairperson ng Makabayan Coalition at dahil ipagdiriwang ng itinatag nilang Gabriela ang ika-25 anibersaryo at iba pang maniningning na tagumpay nito. Masaklaw ang aming pag-uusap, mula sa maraming seryosong bagay hanggang sa mga katawa-tawa. Nagtagal ito mula alas-8 ng gabi hanggang alas-4 ng umaga. Optimistiko siya kung paanong ang patriyotiko at progresibong mga pwersa ay aabante sa ligal na demokratikong kilusan at sa darating na eleksyon ng 2010.

Ipinagmamalaki naming lahat ang aming minamahal na kasamang si Maita Gomez bilang bantog na mandirigma para sa kalayaan. Iniwan niya sa atin at sa susunod na henerasyon ang mayamang pamana ng kanyang mga sulatin at aktibismo sa paglilingkod sa kababaihan at sa sambayanan. Siya ay mamahalin at gugunitain dahil sa kanyang mga ginawa, talino, sakripisyo at lahat ng kanyang positibong ambag sa pambansa demokratikong kilusan.

Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages