Fwd: *Bedeli Canakkale de Ödenmiştir

[recep akdur]

---------- Yönlendirilmiş ileti ----------
Gönderen: Hamit Hancı <drhami...@gmail.com>
Tarih: 17 Mayıs 2016 13:01
Konu: *Bedeli Canakkale de Ödenmiştir
Alıcı: Hamit Hancı <drhami...@gmail.com>

İlk Osmanlı banknotları Abdülmecit tarafından 1840 yılında “Kaime-ı Nakdiye-ı Mutebere” adıyla çıkarılmıştır. Bugünkü dille “Para Yerine Geçen Kağıt”, bir anlamda para olmaktan çok faiz getirili borç senedi veya hazine bonosu niteliğinde görülmüştür.

Bu paralar matbaa baskısı olmayıp, elle yapılmış ve her birine de resmi mühür basılmıştır. Kaimelerin zaman içerisinde taklidinin kolayca yapılması ve kağıt paraya olan güvenin azalması nedeniyle 1842 yılından itibaren matbaada bastırılmasına başlanarak, el yapımı olanlarla değişimi sağlanmıştır. Osmanlı İmparatorluğu’nda 1862 yılına kadar çeşitli şekil ve miktarlarda kaime ihraç edilmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu’nda, 1856 yılında İngiliz sermayesi ile kurulan Osmanlı Bankası “Bank-ı Osmani”, 1863 yılında Fransız ve İngiliz ortaklığında “Bank-ı Osmanii Şahane” adıyla bir devlet bankası niteliğini kazanmıştır.

Birinci Dünya Savaşı sırasında Osmanlı Bankası hükümetin avans ve banknot ihraç isteğini geri çevirmiştir. Bu anlaşmazlık, Banka’nın savaş döneminde banknot ihraç ayrıcalığını kullanmayacağını açıklaması üzerine giderilmiş ve Osmanlı yönetimi, 1915 yılından itibaren altın ve Alman hazine bonolarını karşılık göstererek dört yıl boyunca, yedi tertipte toplam 160 milyon liranın üzerinde banknot çıkartmıştır.

Osmanlı Bankası ilk olarak 1863 yılında, istendiğinde altına çevrilmek üzere, Maliye Nezareti ve kendi mühürlerini taşıyan banknotları tedavüle çıkarmış, 1863-1914 yılları arasında da çeşitli şekil ve miktarlarda banknot ihraç etmiştir. 

Osmanlı İmparatorluğu’ndan intikal eden bu banknotlar, Cumhuriyetin ilk yıllarında para bastırılamadığından, 1927 yılı sonuna kadar tedavülde kalmıştır.

Çanakkale Parası

Tarihimizde, Çanakkale‘ye "zabit namzedi" olarak görevlendirilen Mehmet Yavuz tarafından taklit edilerek tamamen el işçiliğiyle oluşturulmuş 100 liralık kaime’nin büyük bir önemi vardır.

Vaka, Çanakkale savaşının hemen sonrasına yani sekiz ay süren kanlı boğuşmaların ve bombardımanların hemen hemen sona erdiği döneme denk gelmektedir.

Çanakkale'deki birliklerin büyük kısmı, Kafkas, Irak ve Filistin cephelerine sevk edileceklerdir. Bunun için, Alay'ın kamyon ve otomobil lastiği ile diğer birtakım malzemeye ihtiyacı vardır.

Muzaffer, açıkgöz ve becerikli bir asker olduğundan, karargah gerekli malzemenin temin ve mubayaasına onu memur etti. İcap eden paranın kendisine itası için de Erkan-ı Harbiye Riyaseti'ne hitaben yazılı bir tezkereyi eline verdiler.

O yıllarda İstanbul'da otomobil ve kamyon, nadir rastlanan vasıtalardı. Muzaffer aradı, uğraştı, nihayet Karaköy'de bir Yahudi’de istediklerini buldu. Fiyatlar pek fahişti ama yapacak başka bir şey yoktu. Anlaşmaya vardı.

Lazım gelen parayı almak üzere Erkan-ı Harbiye'ye gitti. Ancak, Erkan-ı Harbiye‘de görevli yaşlı bir kaymakam (yarbay), isteyeceği paranın miktarını sormadan, "Ne alınacak?" dedi. "Oto ve kamyon lastiği" cevabı verilince "Bana bak oğlum! Ben askerin ayağına postal, sırtına kaput alacak parayı bulamıyorum. Sen otomobil lastiğinden bahsediyorsun! Haydi yürü git, insanı günaha sokma. Para mara yok!” deyince Mehmet Muzaffer gerekli olan parayı alamaz.

Daha sonra, malzemelerin mutlaka lazım olduğunu düşünerek kendi kendine karar verir. Muzaffer, o dönemdeki evrak-ı nakdiye’lerin basımında kullanılan kağıdın aynını Karaköy kırtasiyecilerinden tedarik etmiş, bütün gece oturmuş, çini mürekkebi ve boya ile gerçeğinden bir bakışta ayırt edilemeyecek nefasette taklit bir para yapmıştır.

O devrin orijinal paralarının üzerindeki yazılar arasında bir de şu ibare bulunurdu: "Bedeli Dersaadette altın olarak tesviye olunacaktır." Muzaffer, yaptığı taklit parada bu ibareyi şöyle yazmıştı:

"Bedeli Çanakkale'de altın olarak tesviye olunacaktır. "

Mehmet Muzaffer tarafından tertiplenen taklit paranın arka yüzünde, 

o dönemde mevcut olan “50” liralık kaimenin arka yüzünde yazılı 

olan ibareler (Latin ve Arapça yazılan “100” rakamları hariç) 

ve yetkili kişiye ait taklit edilen imza bulunmaktadır. 

Üç gün sonra, Yahudi tüccar elindeki yüzlük kaimeyi bozdurmak üzere 

Osmanlı Bankası'na gitti. Bozamadı...Zira elindeki para taklit idi.

Yahudi tüccar bunu mesele yapmadı. Yapmak mı istemedi, yapmaktan mı çekindi, bilinemez. 

Ancak olay bütün İstanbul'a yayıldı. Dünyada emsali olmayan ve olmayacak olan 

bu hadise Şehzade Abdülhalim Efendi'nin kulağına kadar gitti. Şehzade hemen

 lalasını göndererek Yahudi tüccarı buldurdu. Yüzlük taklid evrak-ı nakdiye’yi, 

bedelini altın olarak ödeyip aldı. Çok zarif sedef kakmalı, içi kadifeli bir mücevher 

çekmecesine yerleştirip, İstanbul Polis Okulu'ndaki Emniyet Müzesi'ne hediye etti.

1917'den 1970'lere kadar bu müzede kaldığı biliniyor. 1970'lerde Polis Okulu Ankara'ya taşındı 

ve "Polis Enstitüsü" oldu. Daha sonra da 1977 yılında Kriminal Polis Laboratuvarları 

Daire Başkanlığı Grafoloji ve Sahtecilik Şubesi’ne tevdi edildi.

Şimdi de halen Ankara Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğüne bünyesindeki 

Belge İnceleme Laboratuvarında saklanmaktadır. (Kriminal Polis Labratuvarları Sunumundan Alınmıştır)

Not: Canakkale parasi nin orjinali Ankara Kriminal lab sahtecilik bolumunde. 

Bakarken insanin ici titriyor. 

Ankara Kriminal Lab Müdürü Taner Bora ya teşekkürlerimizle. Prof.Dr.Hamit HANCI

Hikayesi ek lerdedir

Paranin Orjinali

Ankara Kriminal Polis Labratuvarlari Adli Belge İnceleme Labratuvarindadir