ledevoir.com, 2026-04-17
Bài viết của các nhà báo Ben Turner, Anne Lebreton và Moises Avila tại New York, Washington, Houston – Agence France-Presse
Ảnh: Bức ảnh ghép từ các tư liệu lưu trữ, Tổng thống Donald Trump trong một cuộc họp ở Phòng Bầu dục của Nhà Trắng năm 2018; Đức Lêô trong buổi tiếp kiến chung tại Quảng trường Thánh Phêrô tháng 8 năm 2025. Evan Vucci và Gregorio Borgia Archives Associated Press.
Cuộc xung đột công khai mà Tổng thống phát động chống Giáo hoàng Lêô là điểm yếu của đảng của ông.
Cuộc đối đầu giữa Tổng thống Donald Trump và Giáo hoàng Lêô XIV đã làm cho một số giáo dân Công giáo Mỹ tức giận, họ là khối cử tri quan trọng, họ nghĩ Tổng thống của họ đã đi quá xa trong các lời chỉ trích của ông. Ông đã xung đột với ngài về nhiều vấn đề, từ Iran đến nhập cư, gần đây ông cho ngài “yếu đuối” trong một cuộc tấn công cá nhân chưa từng có tiền lệ của một nhà lãnh đạo Mỹ. Về phần Đức Lêô, Giáo hoàng người Mỹ đầu tiên, ngài cảm thấy ngài có nghĩa vụ đạo đức phải lên tiếng chống lại chiến tranh.
Ngày thứ sáu, mục sư Jim Supp, 88 tuổi nói với hãng tin AFP ngoài Nhà thờ Thánh Ignatius Loyola ở khu Upper East Side, Manhattan: “Đối với người không hiểu biết như ông Trump lại đặt câu hỏi về quan điểm thần học của một linh mục đã chịu chức là nực cười.” Mục sư bực mình khi nhìn hình ông Trump do trí tuệ nhân tạo làm, mô tả ông như Chúa Giêsu: “Có những điều trong cuộc sống chúng ta không nên đem ra làm trò đùa.” Mục sư là giáo sư chuyên ngành văn học cổ điển đã về hưu.
Theo ông John O’Brian, 68 tuổi, cựu giám đốc điều hành quảng cáo: “Việc đăng hình này là một báng bổ với tín hữu kitô.”
Theo truyền thống, các tổng thống Mỹ luôn thận trọng không xúc phạm đến người công giáo khi công khai chỉ trích Giáo hoàng. Ông Donald Trump đã làm, dù năm 2024 ông thắng cử nhờ sự ủng hộ của đa số cử tri Công giáo. Vì thế cuộc tranh cãi công khai ông khởi xướng chống Đức Lêô sẽ là điểm yếu cho Đảng Cộng hòa khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11 sắp đến gần.
“Thiếu thận trọng”
Ông Anthony Clark, nhà vận động của một nhóm chống phá thai, trả lời AFP trong cuộc phỏng vấn bên ngoài một nhà thờ Công giáo ở Washington: “Với tôi, Tổng thống Trump là một Tổng thống rất tốt, ý định của ông tốt, nhưng tôi nghĩ ý định không phải là tất cả, ông đã thiếu thận trọng khi nói, khi giải quyết các vấn đề nhạy cảm.” Ngược lại, sự kiên định của Giáo hoàng đã làm cho tín hữu Công giáo tôn trọng ngài trước Tổng thống Mỹ. Cô Carolina Herrera, 22 tuổi ở Washington nói: “Tôi rất vui khi thấy Đức Lêô giữ vững lập trường, ngài nói ngài không sợ chính quyền Trump. Dù điều gì xảy ra, chúng ta không được tấn công Giáo hoàng.”
Ông Donald Trump không phải là người mộ đạo. Ông kinh doanh trong ngành bất động sản, ông kết hôn ba lần, là cựu người dẫn chương trình truyền hình thực tế, lớn lên trong đức tin Tin Lành, ông hiếm khi dự các buổi lễ nhà thờ.
Nhưng kể từ khi bước vào chính trị, ông giành được sự ủng hộ của giới bảo thủ kitô giáo, họ ca ngợi ông vì ông đã giúp họ đạt được mục tiêu chấm dứt quyền phá thai trên toàn quốc, nhờ vào các thẩm phán Tòa án Tối cao do ông bổ nhiệm. Tại một nhà thờ ở Houston, Texas, tiểu bang thuộc đảng Cộng hòa, dù thành phố thuộc đảng Dân chủ, một số giáo dân dự thánh lễ giữa trưa cho rằng cả tổng thống và giáo hoàng đều có lỗi như nhau. Bà Ann, 60 tuổi, từ chối tiết lộ họ, nói: “Tôi không nghĩ cả hai đều hành xử đúng mực. Tôi nghĩ Giáo hoàng khắc nghiệt với nước Mỹ. Chúa Giêsu có một thông điệp, Ngài không nói rằng các tổng thống, nhà độc tài, thủ tướng, vua chúa không thể bảo vệ người dân và đất nước của họ.” Ông Manuel, 67 tuổi, cũng từ chối tiết lộ họ, ông nói: “Tôi hy vọng Tổng thống và Giáo hoàng sẽ chấm dứt những bất đồng. Vì hiện nay tất cả là vì hòa bình. Chúng ta cần hòa bình ở Trung Đông.”
Cuối ngày thứ sáu, những người ủng hộ Donald Trump đã tập trung đông đảo ở một nhà thờ Tin Lành lớn ở Arizona để nghe ông phát biểu trong một sự kiện do nhóm tín hữu kitô giáo bảo thủ Turning Point USA tổ chức. Ở đây, không có gì đáng ngạc nhiên, chính Tổng thống mới là người được vinh danh, chứ không phải Giáo hoàng Lêô.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch