Bài 3 cấu trúc chương trình
1 chương trình thì lúc nào cũng có 2 phần chính đó là:
khái báo biến và chương trình chính
bài học này ta xét về khai báo biến:
1. Cấu trúc chung:
{khai báo biến}
begin
{phần chương trình chính}
end.
2.Các thành phần của chương trình
a.Phần khai báo:
Khai báo tên chương trình:
program <tên chuong trình>; {đây là cách khai báo tên chương trình và
tên do người dùng tự đặt. Đây là phần không thiết yếu lắm trong việc
lập trình, vì thiếu nó chương trình vẫn có thể chạy được}
Khai báo thư viện:
trong Pascal:
uses crt; {trong đó, crt là một thư viện (unit) có sẵn trong chương
trình của Pascal. có nhiều loại thư viện có sẵn khác trong Pascal như
system, graph, dos ; chúng ta có thể tự tạo unit và cũng có thể gọi
nó
bằng hàm uses khi cần dùng}
Khai báo biến:
khai báo biến là việc chúng ta cho máy tính biết được những biến
chúng
ta chọn thuộc những chủng loại nào để máy tính có thể dễ dàng quản lý
những việc lưu trữ và xử lý chúng.
vd: khai báo biến đơn:
a,b,c : integer ; {những biến a,b,c sẽ có giới hạn giá trị trong
khoảng từ -(2^15) -> [(2^15)-1] }
e,f,g: longint; {những biến e,f,g sẽ có giới hạn giá trị trong khoảng
từ -(2^31) -> [(2^31)-1] }
check : boolean; {check sẽ là biến khảo sát tính đúng sai dùng để đặt
trong các điều kiện của câu lệnh, có 2 dạng là True và False; mặc
định
khi tạo ra là False }
khai báo mảng:
mang: array[1..1000] of <kiểu dự liệu>; {mang sẽ là một ma trận có 1
hàng và 1000 cột đó; nếu muốn có một mà tra đã chìu thì chúng ta chỉ
cần khai báo array[1..100,1..100,1..100] of <kiểu dữ liệu> thì chúng
ta đã có một ma trận có 100 hàng, 100 cột và chìu sâu là 100 (mảng 3
chìu); trong đó <kiểu dữ liệu> sẽ là integer, longint,.....tùy vào
mục
đích}
b.Phần chương trình chính:
chương trình chính sẽ có:
begin
<các câu lệnh>
end.
{không hẳn là trong chương trình chính chúng ta bắt buộc phải xử lý
toàn bộ thuật toán, mà chúng ta có thể gọi các hàm procedure hay
fuction để có thể xử lý ở đó, khi đó có thể dễ dàng kiểm soát được
những đoạn của chương trình mà không cần dùng cửa sổ watch để tìm
kiếm
lỗi chương trình khi chương trình xảy ra lỗi và thêm 1 điều rằng khi
sử dụng chương trình con (procedure hay function) sẽ có lợi khi một
đoạn code chúng ta cần sử dụng nhiều lần trong một thuật toán}
3. ví dụ các chương trình đơn giản
{tìm trá trị của số thứ n trong dãy fibonaci}
program Worm's Production;
var
fb1,fb2,stt,n:integer;
procedure input;
begin
readln(n);
end;
procedure main;
begin
fb1:=1;stt:=1; {đọc n, gán fb1,stt = 1}
for i:=2 to n do {cho dòng lập chạy từ 2 -> n}
begin
fb2:=fb1+fb2; {gán giá trị fb2 = fb1+fb2,là số tiếp
theo của dãy
số}
fb1:=fb2-fb1; {gán so fb1 thành số đứng trước số
fb2 để fb2 có
thể cộng ra số tiếp theo của dãy do quy tắc của dãy fibonaci là số
thứ
I + số thứ II =số thứ III sau đó + số thứ II= số thứ IV sau đó+ số
thứ
III= số thứ V và cứ thể tiếp tục}
end;
end;
procedure output;
writeln(fb2); {in giá trị thứ n của dãy fibonaci ra
màn
hình}
end;
begin
input;
main;
output;
end.