Augustus 2018 Bulletin van İlhan Karaçay

[İlhan Karacay]

 

(VOOR DE TUKSE LEZER: TÜRKÇE OKURLARIM:

TÜRKÇE HABER VE YORUMLARI, HOLLANDACA HABERLERİN ALTINDA BULABİLİRSİNİZ.)
 

 

 

Geachte dames en heren,

Al geruime tijd bericht ik maandelijks over de gebeurtenissen betreffende die maand en geef commentaar hierop.

Deze nieuwsbriefven worden maandelijks naar 27.000 emailadressen inclusief 5000 mediakanalen gestuurd en hebben vaak een grote impact.

Ik acht het nu noodzakelijk om mijn nieuwsbrief van deze maand te beginnen met enkele Nederlandse berichtgevingen en commentaren.

 

Een tijd geleden openbaarde Wikileaks 500.000 emailberichten aan Recep Tayyip Erdoğan. De Nederlandse pers ondekte dat ook mijn maandelijkse nieuwsbrieven hierin te lezen waren en concludeerde ten onrechte dat ik maandelijks verslag deed aan de Turkse Regering. Ik werd bestempeld als’Klikturk’.

Nieuwsportaal GEENSTIJL vond het tevens gepast om op mijn foto die zij bij dit bericht hadden geplaatst, een ‘Hitler-snor’ te tekenen.

Hieronder treft u het artikel dat mij beschuldigt en de verklaring die ik heb gegeven. Om te verduidelijken wat voor soort journalistiek ik in Nederland doe, treft u hier enkele lange interviews omtrent mijn levensverhaal.

Uiteraard treft u ook mijn nieuwsbrief van deze maand die ik voor de Turkse lezer heb voorbereid.
 

In kort het nieuws:

'Nederlandse journalist Ilhan Karacay klikturk AKP

Een journalist die klikt voor een regime dat echte journalisten het liefst allemaal achter de tralies zet, die heeft een wel heel erg slecht afgesteld moreel kompas. Ilhan Karaçay, jarenlang een vaste waarde in de Turks-Nederlandse journalistiek en - hoe kan het ook anders, programmamaker voor de Nederlandse Staatsomroep, maar ook bij pro-Erdokrant Sabah - duikt geregeld op in de documenten die WikiLeaks over het Turkse regime naar buiten heeft gebracht. Blijkbaar geeft Karaçay middels een knipselkrantje aan AK-partimedewerkers door hoe men hier in Nederland typt over Turkse zaken, zoals over onze bestie Ebru. Hij mailt ondermeer met "cemil...@akparti.org.tr". Cemil Çiçek kennen we, want dat is de oud-voorzitter van het parlement en een hele meneer binnen de AK-partij; wat heet, hij is één van de mede-oprichters.'

 

Verklaring İlhan Karaçay

Wikileaks heeft honderdduizenden e-mails openbaar gemaakt van de Turkse AKP, de regeringspartij van president Recep Tayyip Erdoğan. Hierin zijn ook enkele email’s van mij aan een parlementsleden van de AKP gepubliceerd.

Hierdoor wordt ik nu door verschillende Nederlandse nieuwssites ten onrechte beschuldigd voor klikken aan het regime van Erdoğan.

Maandelijks schrijf ik over verschillende onderwerpen welke ik naar 25.000 email adressen verstuur. Dit zijn o.a. mediasites en parlementsleden van verschillende partijen zowel in Nederland als in Turkije.

Ter verduidelijking kan ik deze emailadressen op verzoek u toezenden.

De berichten die ik schrijf zijn openbaar en worden ook gepubliceerd door verschillende Turkse nieuws sites.

In mijn berichtgeving ben ik neutraal, objectief of voorzie deze duidelijk van commentaar. Deze kunnen soms voor maar ook tegen het regime van Erdoğan zijn.

İlhan Karaçay

20 juli 2016

*****

Augustus 2018 Bulletin van İlhan KARAÇAY
 

 

Turks-Nederlandse journalist İlhan Karaçay:
‘Turkse scholen in Nederland is helemaal geen project van Erdoğan’

Het onderwijsproject van Turkije waarin scholen in Nederland zullen worden gefinancierd voor Turkse taal- en cultuurlessen, wordt helemaal niet uitgevoerd omdat de Turkse president Recep Tayyip Erdoğan dat wil, maar omdat Turkse-Nederlanders daar jarenlang om vragen.

Dat zegt de Turks-Nederlandse journalist İlhan Karaçay, die zelf meer dan tien jaar voorvechter is van Turkse scholen in Nederland. “Dat schoolproject is iets wat wij Turkse Nederlanders al jaren willen. De Nederlandse media blaast de zaak helemaal op en schaadt daarmee de Turkse gemeenchap in Nederland. Erdoğan zou met het project volgens tegenwerkers ‘meer grip willen op onderdanen en zieltjes winnen’.”

Het begon allemaal met berichtgevingen van de NOS, stelt Karaçay. “Dat nieuwsbericht is zowel op tv als op de website volledig vervormd. Dat werd ook zo overgenomen door andere mediagroepen in Nederland.”

De Volkskrant reageerde met de zin ‘de lange arm van Ankara’ en liet anti-Erdoğan mensen reageren, benadrukt de Turks-Nederlandse journalist. “De Telegraaf kopte op basis van VVD- en PvdA-uitspraken dat ‘het plan van Turkije misselijk’ is en ‘de integratie daarmee gevaar loopt’. De PvdA vindt dat Turkse-Nederlanders beschermd moeten worden tegen
“die enge dictatoriale man.”

VVD-Kamerlid Bente Becker, de PvdA en D66 wijzen naar Erdoğan en uiten kritiek op de Turkse regering. D66-Kamerlid Jan Paternotte zegt dat het project niet verboden is en hoopt dat het kabinet zoveel mogelijk middelen aangrijpt om op te treden tegen zulke scholen.

Paternotte: “Het is niet verboden. Nederland heeft ook scholen in het buitenland. Maar het motief van Erdoğan is heel duidelijk dat hij Turkse Europeanen ziet als zijn onderdanen en dat hij probeert steeds meer grip op hen te krijgen. Dat is zorgelijk”, zegt het D66-Kamerlid, dat vindt dat het Nederlandse kabinet het project goed in de gaten moet houden of de scholen buiten de wet gaan.

Karaçay reageert op die uitspraken van Paternotte. “Laten we opzij leggen wat Paternotte in dat interview zegt en zijn uiting dat de regering het project moet controleren en volgen, beoordelen. Ja, die uiting is te prijzen. Hij herinnert ons aan de fout van de regering. Het is de Nederlandse regering die bekritiseerd dient te worden. Tot 2004 waren er Turkse taal en cultuurlessen voor Turks-Nederlandse kinderen. Dat werd door de toenmalige regering stopgezet vanwege bezuinigingen. Het ging om 70 miljoen euro. Wij protesteerden hiertegen en kregen als antwoord dat ‘Turkije het dan maar moest betalen’. Nu, na een veertien jaar durende strijd van Turkse civiele organisaties in Nederland, is Turkije bereid om te betalen. Maar nu wordt Ankara hierdoor onder vuur genomen.”

Karaçay vindt de uitspraken van het Nederlandse ministerie van Sociale Zaken belangrijk. Zo liet een woordvoerder weten dat Sociale Zaken op de hoogte is van het onderwijsproject en vervolgde: “Het staat landen vrij om behoud van de eigen taal en cultuur te stimuleren bij hun landgenoten, of hun kinderen of kleinkinderen, in het buitenland. Meerdere landen, waaronder ons eigen land, doen dit. Wat we niet willen is onderwijs dat als doel heeft om de integratie in Nederland te belemmeren of om antidemocratische opvattingen te stimuleren. Als er signalen zijn dat dit gebeurt, zal de overheid optreden.”

Karaçay: “Nu heb ik iets te zeggen tegen degenen die niets weten wat er vroeger gebeurde omtrent deze Turkse taallessen. Wij hebben veertien jaar gestreden zodat kinderen ook hun moedertaal konden leren. Eerst werd gezegd dat Turkije het moest financieren. Nu is Turkije bereid om dat te doen. Maar dit wordt ‘misselijk’ genoemd, puur omdat sprake is van vijandschap tegen Erdoğan.”

“Nog iets: het is niet gepast dat steeds in Nederland dezelfde Turkse-Nederlanders over Turkse zaken mogen reageren. En daarom gil ik dit uit: “Beste politici en collega’s, ik roep jullie op tot gezonde politiek en objectieve journalistiek”, aldus Karaçay.

 

Ilhan Karaçay, ooit producer bij de NOS, is een van de Turkse namen in Nederland die wordt geassocieerd met de Turkse immigratie. (LEES meer over zijn levensverhaal)

*****

Niet alleen Turkije, ook Nederland geeft les over de grens

Kristel van Teeffelen– TR, 13 augustus 2018

 

De Nederlandse overheid investeert de komende jaren extra geld in taal- en cultuurlessen voor landgenoten over de grens. Turkije is hetzelfde van plan, werd vrijdag bekend, en wil Turkse weekendscholen in Nederland oprichten. Sociale Zaken beschouwt het als vergelijkbare initiatieven.

In Nederland wordt, na bezuinigingen van de afgelopen jaren, weer geïnvesteerd in het Nederlandse onderwijs in het buitenland: jaarlijks komt er 3 miljoen euro bij. Afgelopen schooljaar kregen zo'n 13.500 kinderen in 118 landen les in de Nederlandse taal en cultuur.

Al zijn er op de Nederlandse scholen ook leerlingen die geëmigreerd zijn, of van wie één van de ouders Nederlands is. "Ouders vinden het bijvoorbeeld belangrijk dat hun kinderen met opa en oma in Nederland kunnen communiceren", zegt Woortman.
Ze kan zich voorstellen dat dat ook voor Turkse Nederlanders geldt.

Dat Ankara een ideologisch stempel zal drukken, staat wel vast, zegt Lily Sprangers, directeur van het Turkije Instituut. Het initiatief voor de scholen past volgens haar in een strategie die Ankara al eerder heeft ingezet: het behoud van de Turksheid van de vijf miljoen Turken in het buitenland. "Dat komt voort uit nationalisme. Maar het hangt ook samen met de Kieswet. Turken in het buitenland kunnen stemmen voor de verkiezingen, daar profiteert Erdogan van."

Sprangers bevestigt dat. "We hebben het vaak over de lange arm van Ankara, maar die arm reikt wel naar uitgestoken handen. Er is een groep Turken in Nederland die zich hier geen eersterangs burgers voelt en een sterke band met hun moederland ervaart. Bij die groep zal een Turkse weekendschool in een behoefte voorzien."

Een deel van de Tweede Kamer vreest dat de Turkse weekendscholen de integratie belemmeren. Sprangers deelt die zorg niet. Ook los van de school zal een groep een kloof met de Nederlandse samenleving ervaren. "Het kan voor kinderen wel ingewikkeld worden als ze tegenstrijdige dingen horen op de weekendschool en de school die ze daarnaast bezoeken." 

Ook Woortman weerspreekt dat het bijhouden van de moedertaal slecht is voor de integratie in een ander land.
                                

*****

Zo begon de affaire

Turkse arbeidersvereniging: Turkse les moet weer op basisschool

door Ewoud Butter op 23-10-2012 

De Turkse Arbeiders vereniging in Nederland (HTIB) heeft besloten een juridische procedure te beginnen tegen de Nederlandse Staat. De HTIB eist dat er op scholen weer Turkse les wordt gegeven. Zo heeft de HTIB in een persbericht laten weten.

Afgelopen maanden hebben de advocaten Nazmi Türkkol en Fadime Kiliç in opdracht van HTIB onderzoek gedaan naar de juridische mogelijkheden. Deze advocaten concludeerden dat de afschaffing van onderwijs in eigen taal door het eerste kabinet Balkenende in 2002 in strijd is met universele rechten van de mens. Volgens hen is dit besluit met name in strijd geweest met artikel 13, 14 en 15 van het International Verdrag inzake Economische, Sociale en Culturele Rechten. 

Volgens de advocaten hebben de kinderen van migranten het recht om hun moedertaal en hun cultuur te leren kennen en dit moet door de Nederlandse staat worden gefaciliteerd. De HTIB wil dit recht voor deze kinderen nu via de rechter opeisen.

OETC/ OALT

In 1970 werd door het toenmalige ministerie van CRM besloten om onderwijs in eigen taal en cultuur (OETC)  aan allochtone leerlingen te gaan subsidieren buiten de schooltijden. In 1974 voerde het ministerie van Onderwijs OETC binnen schooltijd in. 
OETC werd belangrijk gevonden omdat destijds de verwachting was dat veel migranten zouden terugkeren naar het land van herkomst. Later kwam het accent meer te liggen op het zelfbeeld van kinderen en het functioneren in het gezin. Bovendien meenden sommige onderzoekers dat een goede beheersing van het onderwijs in de eigen taal  een positieve invloed zou hebben op het onderwijs in het Nederlands. Andere onderzoekers bestreden dit.

*****

Turkse les op basisschool hoeft niet

De Nederlandse Staat is niet verplicht om allochtone kinderen op de basisschool les te geven in hun moedertaal.

Dat heeft de rechtbank in Den Haag besloten in een rechtszaak die een aantal Turkse belangeorganisaties had aangespannen tegen de Staat.

In 2004 gestopt
De Turkse organisaties vinden dat de Nederlandse overheid onderwijs van allochtone talen op basisscholen moet steunen. Dat gebeurde in het verleden wel, maar de overheid is daar vanaf 2004 mee gestopt.

De organisaties vinden dat de Staat daarmee in strijd handelt met internationale verdragen. De rechter ging daar niet in mee.

*****

Bijna 46.000 handtekeningen voor terugkeer onderwijs in taal herkomstland op school

Artiekel van 25-09-2013 

"In tegenstelling tot wat de Nederlandse overheid beweert is de behoefte aan en de belangstelling voor moedertaalonderwijs op school groot. In een periode van twee maanden zijn er bijna 46.000 handtekeningen verzameld. " dat laat Mustafa Ayranci, voorzitter van de Turkse arbeidersvereniging HTIB, in een persbericht weten. Hieronder het vervolg van het persbericht.

"De rechtszaak die HTİB (Turkse Arbeidersvereniging in Nederland), EMCEMO en SIOT hebben aangespannen is meteen omarmd door vele Turkse en Marokkaanse organisaties. Het recht op onderwijs van de moedertaal is verankerd in verschillende internationale verdragen. De eerste zitting van deze rechtszaak vindt plaats op 30 september bij de rechtbank in Den Haag. Deze zal behandeld worden door de advocaten Fadime Kiliç en Nazmi Türkkol. De advocaten zullen bepleiten dat afschaffing van de moedertaal in strijd is met Internationale verdragsbepalingen, in het bijzonder het Internationale Verdrag voor de Rechten van het Kind.

Onze advocaten zijn vol vertrouwen in een goede afloop en gedegen voorbereid. We zijn naar de rechter gestapt, omdat het niet is gelukt om de politiek te overtuigen. Gelukkig leven we in en rechtstaat. Wij geloven erin dat het recht op moedertaalonderwijs uiteindelijk weer zal worden ingevoerd onder verantwoordelijkheid van de overheid. 

Moedertaalonderwijs is een recht! Wij willen daarbij duidelijk stellen dat moedertaalonderwijs de integratie niet belemmerd. Sterker nog, uit vele onderzoeken is gebleken dat moedertaalonderwijs bijdraagt aan de identiteitsvorming van de kinderen, waardoor hun integratie in de samenleving wordt bevorderd en versneld.

Kennis van hun moedertaal stelt de jonge generatie beter in staat om kennis maken met de afkomst en cultuur van hun (groot)ouders.

Nu wij dankzij de inzet van vele vrijwilligers en organisaties bijna 46.000 handtekeningen hebben verzameld, willen we het parlement benaderen en met de politiek opnieuw het gesprek aangaan over de erkenning van het recht op moedertaalonderwijs.

Indien dit recht niet door Nederland wordt erkend en gefaciliteerd zullen we desnoods op internationale podia en bij internationale rechters onze zaak aanhangig maken. Wij zullen daarmee doorgaan tot de Nederlandse overheid verantwoordelijkheid neemt voor moedertaalonderwijs aan onze kinderen.
 

*****

In 2004 opgerichte Stichting Turks Onderwijs Nederland

Het belang van tweetalig onderwijs

Een belangrijke reden die werd gegeven voor de afschaffing van de lessen is dat OALT zogenaamd de integratie zou tegenwerken. Het onderwijs in de eigen taal is echter belangrijk voor de emotionele, taalkundige en cognitieve ontwikkeling van het kind. Indien het kind zich juist op deze punten vrij kan ontwikkelen, zal het goed in de maatschappij kunnen integreren. Deze conclusie is ook onderstreept in een taalkundig manifest van Prof. Hans Bennis, Prof. Guus Extra, Prof. Pieter Muysken en Dr. Jacomine Nortier en is ondertekend door tal van prominenten uit de samenleving en door wetenschappers. Ook leest u meer in Sociale Cohosie en Culturele Diversiteit: Guus Extra, Babylon, Universiteit van Tilburg & Michel Peters, Justitia et Pax, Den Haag.

Het ontstaan van Stichting TON

De brede kritiek op de afschaffing van OALT heeft geleid tot een bundeling van krachten in heel Nederland, met het doel om hoe dan ook dit moedertaalonderwijs te continueren. Een groep van vijf wetenschappers, die werkzaam zijn op Nederlandse universiteiten, heeft het initiatief genomen tot het oprichten van de onafhankelijke landelijke Stichting Turks Onderwijs Nederland (Stichting TON). Hoewel door verschillende lokale groeperingen al initiatieven zijn ondernomen voor het realiseren van moedertaaltaalonderwijs, onderscheidt Stichting TON zich op een aantal belangrijke punten. Allereerst beoogt Stichting TON het moedertaalonderwijs op een wetenschappelijk verant­woorde wijze aan te bieden. Dit houdt in dat de leerkrachten nauwkeurig worden geselecteerd en dat het lesmateriaal met zorg wordt gekozen. Daarnaast vindt Stichting TON het belangrijk dat het onderwijs binnen het schoolgebouw wordt gegeven en niet daarbuiten zoals in wijkcentra. Voor een goede ontwikkeling van kinderen biedt een school immers een bekende en veilige leeromgeving.

Bestuursmodel van Stichting TON

Stichting TON is bezig met het oprichten van een landelijk netwerk en dit is momenteel al in een zeer ver stadium. In verschillende steden worden er lokale vestigingen opgericht. Het bestuursmodel van onze stichting ziet er als volgt uit. Het bestuur bestaat uit vijf wetenschappers die vrijwillig meewerken. Daarnaast is er een Onderwijsraad en een Docentenraad.

Leden van de onderwijsraad zijn deskundigen die werkzaam zijn op Nederlandse universiteiten of elders. Tevens is er een PR-Raad en een Raad Lokaalbestuur. Binnen deze Raad Lokaalbestuur wordt het lokale bestuur middels een afgevaardigde vertegenwoordigd.

Stichting TON is bezig om een stevig fundament te creëren voor lokaal bestuur in verschillende steden van Nederland. In twaalf steden is dit fundament al gelegd en is er een lokaal bestuur aanwezig. Ook in uw plaats zijn de werkzaamheden van Stichting TON voltooid en is er een lokaal bestuur van Stichting TON opgericht. Er zijn plaatselijke bijeenkomsten met ouders georganiseerd, waarna met vrijwilligers wijkcomités zijn opgericht. Inmiddels hebben deze comités ook het leerlingenaantal vastgesteld. Als Stichting beogen we om samen met de directies van scholen en schoolbesturen ervoor te zorgen dat de Turkse taallessen worden voortgezet binnen de scholen.

Samenwerking met scholen

De Stichting hoopt op een goede samenwerking met de directie van scholen zodat de taalontwikkeling en daarmee ook de onderwijsprestaties van de leerlingen beter tot hun recht komen. Zeer concreet houdt dit in het beschikbaar stellen van een leslokaal waarin de Turkse taallessen kunnen plaatsvinden. Daarnaast kan Stichting TON ook ondersteuning bieden bij het leren van de Nederlandse taal aan de groepen 1 tot en met 4. In overleg kunnen ook andere verzoeken ingewilligd worden en zal Stichting TON waar mogelijk een bijdrage leveren.

Het Nieuw Turks Onderwijs

Groep 1-2

Voor groep 1-2 is moedertaalonderwijs van belang voor het tot stand komen van een ruime woordenschat en cognitieve ontwikkeling. Methodes die als uitgangspunt de moedertaal van de kinderen nemen, zullen ervoor zorgen dat kinderen zich op een goede manier tweetalig ontwikkelen en de Nederlandse taal efficiënter leren. Methodes die vanuit dat principe werken zijn Trias, Prisma en Piramide. Onze onderwijsraad onderzoekt deze methodes nauwkeurig opdat het onderwijsmateriaal effectief samengesteld en gebruikt kan worden.

Het is van groot belang dat de leerkracht zo snel mogelijk een nauwkeurig beeld krijgt van de mate waarin het kind in het Turks en het Nederlands de taal beheerst. De cognitieve ontwikkeling van kinderen kan nu eenmaal het beste worden gestimuleerd vanuit de taal die het kind het beste beheerst. De Toets Tweetaligheid is speciaal ontwikkeld om de leerkracht inzicht te geven in de aard en mate van tweetaligheid of taaldominantie van (onder andere) Turkse kleuters.

De lessen voor groep 1-2 starten later (volgend jaar). Maar we kunnen indien nodig en gewenst eerder starten.

Ondersteuning Nederlands

Mocht er een verzoek komen van scholen voor ondersteuning bij hun leerplan, dan kan een van onze leerkrachten hiervoor ingezet worden. De geboden ondersteuning voor groep 1-2 maar mogelijk ook voor groep 3 en 4 zal in overeenstemming zijn met het leerplan van de school en van Stichting TON.

Wij streven ernaar dat onze leerkrachten goed samenwerken met de directies van scholen en we zullen ons hiervoor volledig inzetten.

Groep 3- 8

Voor groep 3 tot en met 8 zijn we van plan om de lessen na schooltijd te geven. Met inachtneming van het aantal leerlingen, zullen de directies van scholen een verzoek krijgen om klaslokalen beschikbaar te stellen. Wij zijn van plan om drie uur per week moedertaalonderwijs voor elke leerling te realiseren. Waar dit niet mogelijk is, de minimale lestijd verlagen tot 1,5 uur per groep. Deze lessen zullen op twee verschillende dagen na schooltijd plaatsvinden. Ons doel hierbij is opnieuw om een ruimere woordenschat en verdere tweetaligheid van de kinderen te ontwikkelen.

Beginselen van onderwijs

Voor het ontwikkelen van verantwoord onderwijs hanteert Stichting TON de volgende beginselen:

1. Overeenstemming met kerndoelen van bestaande schoolvakken

Stichting TON ontwikkelt een leerplan dat in overeenstemming zal zijn met de kerndoelen van bestaande vakken. Ten tijde van OALT waren er geen expliciete kerndoelen voor moedertaalonderwijs. Stichting TON zal er zorg voor dragen dat deze expliciet worden ontwikkeld en gehanteerd en tevens zullen deze de richtlijnen vormen bij de evaluatie van onderwijs in de eigen taal. Voor het eerste jaar is er sprake van een experimenteel onderwijs uitvoeringsplan. Tevens stelt Stichting TON een schoolgids samen die ieder jaar wordt aangepast.

2. Aangepast schoolmateriaal voor een NT2-omgeving

In overeenstemming met het onderwijs in moderne vreemde talen zal er voor het onderwijs Turks een leerplan worden ontwikkeld. Veelal is het beschikbare schoolmateriaal uit Turkije niet direct geschikt voor Turkse kinderen die in Nederland opgroeien. Ook materialen uit Duitsland en uit Nederland voldoen niet aan de eisen van Stichting TON. Daarom dient specifiek materiaal ontwikkeld te worden dat voldoet aan de wensen voor een tweetalige omgeving. Om dit doel te realiseren zullen deskundigen op het gebied van NT2-onderwijs ingeschakeld worden.

Het leerplan zal rekening houden met de volgende onderwijskundige en taalwetenschappelijke principes:

* Onderwijs in de Turkse taal en cultuur dient een positieve bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van de eigen identiteit.

* Zowel in inhoudelijk als didactisch opzicht behoort onderwijs aan tweetalige leerlingen anders te zijn dan regulier taalonderwijs of vreemde taalonderwijs aan eentalige leerlingen. Het leerplan zal een bijdrage leveren aan tweetaligheidontwikkeling en hiervoor zal nieuw lesmateriaal ontwikkeld worden dat rekening houdt met de woordenschat en concepten die gebruikt worden in Nederlandse schoolboeken. Ook zullen er thema’s aan bod komen waardoor leerlingen concepten met twee talen kunnen verbinden.

* Een goede beheersing van de Turkse taal is onze kerndoelstelling. Hierbij zal echter rekening worden gehouden met individuele capaciteiten van leerlingen.

* Er zal naar gestreefd worden om een attitudeverandering tot stand te brengen bij leerlingen ten opzichte van de Turkse taalbeleving en taalwaardering.

* Het leerplan zal zo worden samengesteld dat leerkrachten met plezier zullen werken met moderne taalkundig verantwoorde onderwijsmethoden.

1.Keuze en werkomgeving van Turkse leerkrachten

Helaas waren de omstandigheden voor de eerdere OALT-lessen niet optimaal. Veelal voldeed het beschikbare materiaal niet of waren de aangenomen leerkrachten niet bekwaam genoeg e.a. redenen. Stichting TON beoogt naast een optimale samenstelling van het lesmateriaal bekwame tweetalige leerkrachten aan te stellen die voldoen aan de beoogde kwaliteitsnormen. Het salaris van de leerkrachten zal worden betaald door Stichting TON.

2.Inspectie-evaluatie 

Tot op heden zijn de Turkse lessen nooit onderhevig geweest aan de reguliere inspectie voor schoolvakken. Geen enkele instantie heeft ook de verant­woordelijkheid op zich genomen om de kwaliteit van het gegeven onderwijs te toetsen en waar nodig te verbeteren. Stichting TON zal een actief evaluatiebeleid ontwikkelen waarbij elke groep halverwege en aan het eind van het schooljaar getoetst zal worden middels toetsen die zijn opgesteld door deskundigen. Deze toetsen zullen zowel de prestaties van de leerlingen als die van de leerkrachten in kaart brengen. Tevens zullen de resultaten ook landelijk vergeleken worden en zal hierdoor een beeld van het onderwijs op lokaal gebied geschetst worden. Mochten er minpunten naar voren komen, dan zullen er suggesties voor verbetering worden aangedragen.

Actieve betrekking van ouders bij het onderwijsleerproces

De betrokkenheid van de ouders is natuurlijk van groot belang voor succesvol onderwijs. Stichting TON zal vanaf het begin de ouders benaderen om hen actief te betrekken bij het onderwijs van hun kinderen. Via de Turkse lessen zal ook worden getracht de ouderparticipatie op de school in brede zin te stimuleren. 

Het bovenstaande is een korte samenvatting van onze doelstellingen en werkzaamheden. Stichting TON heeft reeds brede steun ondervonden van de Turkse gemeenschap in Nederland en wordt actief gestimuleerd door ouders en leerkrachten. We zijn van mening dat de werkzaamheden van Stichting TON de prestaties van de tweetalige kinderen zullen ondersteunen. Zij zullen naast Turks beter Nederlands leren spreken, een groter gevoel van eigenwaarde ontwikkelen, beter en actiever kunnen communiceren en daarom beter integreren in de maatschappij.

Onderwijs dient binnen de context van scholen plaats te vinden en het uitwijken naar lesplaatsen buiten scholen zal de kwaliteit van het onderwijs geen goed doen. Om onze doelstellingen te bereiken zullen we uw hulp en ondersteuning nodig hebben en waarderen. We zouden u daarom willen verzoeken om met Stichting TON samen te werken.

*****

De Turks-Nederlandse journalist İlhan Karaçay:

‘Nederland moet Turkije dankbaar blijven voor alles’

De Turks-Nederlandse journalist İlhan Karaçay doet zijn verhaal in een uniek interview met dit nieuwsmedium. Hij duikt er diep in:
Verschillen Turken en Nederlanders veel van elkaar?
Moet Nederland Turkije dankbaar blijven voor alles?
Waarvoor eigenlijk? Waarom ruziën Turkse Nederlanders met elkaar?
Hoe reageert de Turk op een scheldwoord? Hoe reageren Nederlanders op beledigingen?
Ook wordt aandacht besteed aan voormalige problemen van de eerste Turken in Nederland en worden woorden gewisseld over de strijd tegen nepnieuws.

De migratie van Turkse gastarbeiders naar Nederland begon begin jaren zestig. Het arbeidscontract tussen de twee landen werd ondertekend in 1964. Dat is precies 54 jaar geleden.

Na zware jaren in Nederland pakten de gearriveerde Turken eigen problemen aan. Zij vestigden zich steeds beter in Nederland en trokken zich terug naar hun eigen politieke en religieuze hoeken. Deze polarisaties, die begonnen in het begin van de Turkse staatsgreep in 1980, worden tot op de dag van vandaag voortgezet. Er werden geen pogingen ondernomen om de polarisatie tussen Turken weg te nemen”, laat de prominente Turks-Nederlandse journalist İlhan Karaçay weten.

Inspanningen van sommige intellectuelen waren volgens hem niet voldoende om dit probleem op te lossen. Karaçay is ook een van die intellectuelen. Zijn naam wordt geassocieerd met Nederland en de Turkse immigratie. Karaçay is een van de namen die zowel vroeger als nu in veel onderwerpen een leidende rol speelt en een voortrekkersrol op zich heeft genomen.

-U heeft veel dingen meegemaakt tijdens uw verblijf in Nederland. U maakte hier als journalist vele berichtgevingen en fotoreportages over. Er zaten daar ook conflicten tussen van Turken in Nederland. Wat is de kern van deze ruzies?

-“In de afgelopen vijftig jaar hebben politieke en religieuze geschillen en meningsverschillen tussen Turkse mensen die in Nederland wonen vaak voor vervelende situaties gezorgd. Wij als mensen verschillen in karakter en gewoontes van andere levende wezens. Ondanks het feit dat onze schepper van ons verwacht dat we met elkaar in harmonie samenleven, proberen wij steeds superieur te zijn over de ander. Daar kwam ook geweld aan te pas”, vertelt Karaçay.

“Ik ken de wilde natuur niet, maar wij mensen moeten eerst vrede sluiten met onszelf en daarna met andere mensen. We leven samen op deze aardbol. Niemand mag zich hoger zien dan de ander. Want dat leidt niet tot vrede maar tot oorlog. Bij geschillen moeten gerespecteerde tussenpersonen of rechters de zaak oplossen. Maar helaas, soms zijn die bemiddelaars ook niet genoeg voor verzoening tussen mensen.”

-Wilt u ons iets vertellen over uw eerste jaren in Nederland?

-“In 1966 verbleef ik vier maanden als toerist in Nederland, waarna ik terugkeerde naar Turkije. Op 10 november 1967 bezocht ik Nederland opnieuw. Sindsdien leef ik 51 jaar hier. Ik begon als journalist en maakte geen onderscheid tussen mijn landgenoten en mensen met verschillende politieke en religieuze opvattingen. Ik probeerde iedereen te helpen en discrimineerde daarbij niemand”, laat de Turks-Nederlandse journalist weten.

“Onze landgenoten hadden het zeer moeilijk in hun eerste jaren in Nederland. Ik sprak persoonlijk met ze. Ik schreef voor kranten en produceerde tv-items. Ik werd heel beroemd. We blijven mensen: sommige mochten me niet vanwege mijn lange neus of “kaal” hoofd, maar er waren ook mensen die me wel mochten en waardeerden.”

-Uw landgenoten richtten zich na verlichting van hun problemen in Nederland meer op de politieke en religieuze conflicten in hun thuisland. Aanhangers van linkse en rechtse ideologieën begonnen ook hier te ruziën. Wat was dat?

-“Laat ik jullie eerst vertellen waar het onderscheid tussen rechts en links vandaan komt. De Franse koning Louis ‘de zoveelste’ organiseerde steeds een speciale zitting om te voorkomen dat parlementaire beslissingen werden geblokkeerd. De conservatieven die tegen verandering, voor monarchie en een koning met vetorecht waren, zaten bij deze zitting aan de rechterzijde. Zij hadden het makkelijk in de samenleving. Aan de linkerzijde namen de vertegenwoordigers van de bourgeoisie, rechtsverdedigers van boeren en dorpelingen en mensen die hervorming wilden plaats”, legt Karaçay uit.

“Sinds deze periode staat links voor hervorming, innovatie, rechten en vrijheden en het belangrijkste: voor gelijkwaardigheid. Mensen die conservatief zijn en niet open staan voor verandering, innovatie, rechten en vrijheden worden rechts genoemd. Natuurlijk is dit verhaal anders in Amerika en Azië.”

-En nu terug naar de Turken in Nederland, hoe zat het bij hun?

-“In Nederland was er ook een felle rivaliteit tussen rechtse en linkse mensen. De vrees voor anarchistische moorden in Turkije bereikte ook Nederland, toen na een voetbalwedstrijd in Utrecht Muzaffer Çavuşoğlu werd vermoord. Çavuşoğlu wilde politiek niet mengen met sport, maar werd door een politieke groep vermoord op het voetbalveld.”

-Wat vond u van deze gebeurtenis?

-Karaçay: “In die tijd van politieke converse was ik noch voorstander van rechts noch van links. Beide kanten riepen mij uit tot hun vijand, omdat ik geen kant koos. Ik schreef hierover een artikel met als titel ‘de vijand.’”

“Na berichten dat eerst de rechtse mensen en daarna een jaar later de linkse mensen mij wilde vermoorden, werd mij door de Nederlandse politie tweemaal bescherming aangeboden. Ik verwierp beide verzoeken. Ik gaf aan dat mijn landgenoten wel woedend op me konden zijn, maar niet zo ver zouden gaan om me te doden. Desondanks dwong de politie mij om een kogelvrij vest te dragen. Ik liep maandenlang met een zware stalen vest. Gelukkig ben ik niet aangevallen en zijn die tijden voorbij.”

-Om misverstanden te voorkomen, wat was toen uw kijk op de Islam?

-“In Nederland zochten moslims naar gebedsplekken en later naar moskeeën. Moslims begonnen zich te verenigen. Ze stichtten verengingen op en daarna koepelorganisaties en federaties. Later kwam ook een confederatie. İbrahim Görmez was toen voorzitter van zowel de federatie als de confederatie. Ik was verslaggever bij een televisiezender en bij het dagblad Hürriyet. Ik steunde mijn landgenoten in mijn publicaties.”

“In Nederland hadden katholieken, evangelisten en joden hun eigen tv- en radiozenders. Moslims niet, waardoor zij hiervoor begonnen te strijden. Ik steunde dat initiatief in mijn tv-programma’s en krant. Helaas zagen sommige mensen Hürriyet als vijand en Tercüman als vriend. Zij distantieerden zich van mij en begrepen mijn opvattingen niet.”

-Ten tijde dat u producer was van het programma ‘Paspoort’ van de NOS, werd op de EO de film Yoneko uitgezonden. Dat zorgde voor veel woede bij Turken. Wat gebeurde er toen?

“In 1978 besloot de Evangelische Omroep (EO) de Engelse bekeringsfilm Yoneko met Turkse ondertiteling uit te zenden. Deze film zit vol met christelijke propaganda. Toen ik dit hoorde, protesteerde ik daartegen in mijn tv-uitzendingen en krant Hürriyet. In mijn artikel kopte ik: ‘Waarom persé in het Turks?’ Ik kreeg twee brieven vol zware en lelijke beledigingen van Tercüman-lezers, omdat ik bij de NOS werkte en voor Hürriyet schreef. Zij dachten dat ik die film had uitgezonden. Zij dachten dat de toenmalige staatszender TRT hetzelfde deed als de NOS. Zij wisten niet dat omroeporganisaties hier aan uitzendingen in overeenstemming met hun ideologie en overtuigingen deden. Ze dachten dat ik achter elk tv-item zat.”

-Denkt u er nu anders over?

-“Natuurlijk. De dag kwam dat alles bekend werd, ook onder niet wetenden. Gelukkig toonde İbrahim Görmez, toen president van de Federatie van Turks-Islamitische en Culturele Verenigingen en de Islamitische Nieuwsdienst, een stukje beschaving en zei dat men toen mijn waarde niet kenden. ‘Je was doelwit van onrustzaaiers. Nu hebben we meer begrip over hoe nuttig u bent geweest voor de Islam en onze staat.’ Bedankt daarvoor, İbrahim Görmez…”

-Voordat we over uw sociale en individuele hulpactiviteiten vragen, nog even iets te melden over de huidige gang van zaken, met name recente ruziën?

-“Ik denk dat het nu duidelijk is wat mijn positie is geweest in eerdere conflicten. Ik ben geen links of een rechtse aanhanger, ik doe slechts mijn werk. Wat betreft de huidige ruziën en mijn plek daarin: na de toenemende welvaart van onze burgers en verlossing van problemen in Nederland, werd men nog partijdiger. Men werd zelfs in Nederland overdreven fanatiek voor het Turkse voetbal.

“Vroeger bleef het enkel bij een discussie, nu is men – met de komst van sociale media – overgegaan tot regelrechte beledigingen. Oude vrienden werden vijanden. Laat staan dat discussies over politiek en het geloof gingen, zelfs fans van Fenerbahçe en Galatasaray in Nederland vlogen elkaar flink in de haren. Ik ben voor Beşiktaş maar ben niet lid van de Nederlandse Vereniging van Beşiktaşfans. Omdat ik geloofwaardig moet zijn en onpartijdig blijf in mijn werk.”

-Wat vindt u van de situatie in Nederland na de mislukte couppoging van twee jaar geleden in Turkije?

-“Na de couppoging van 15 juli 2016 brak er felle ruzie uit tussen de zogeheten Erdoğanisten en FETO’ers. Dit leidde tot serieuze conflicten. Bestuurders van Nederland voelden zich hierdoor ongemakkelijk en startten onderzoeken. Vijf Turkse organisaties werden na bevel van vicepremier Asscher onder de loep genomen. De politie greep vaak in.”

“Ambtenaren van een Nederlands ministerie en de inlichtingendienst bezochten vaak de Turkse gemeenschap. Kort daarna dienden Turken aanklachten tegen elkaar in en begonnen elkaar zwart te maken. Op sociale media discussieerde men er op los, geregeld op brutale wijze. Iedereen beschuldigde elkaar van betrokkenheid. Er was sprake van een zeer ongemakkelijke situatie. Vroeger leefde men in harmonie met de buren. Door de ruzies is men nu de helft van de buren kwijt. Mensen zien elkaar als vijanden.”

-Er woedde recent een online ruzie op sociale media tussen enkele nieuwswebsites en welbekende Turkse Nederlanders. Die begon nadat een van de jongere nieuwssites zijn wapen, de pen, negatief losliet op enkele Turkse Nederlanders. Dit schoot in het verkeerde keelgat bij getroffen Turken in Nederland, die deze acties middels een campagne, gericht aan de hele gemeenschap, met handtekeningen stevig hebben veroordeeld. Deze laatste actie zorgde ervoor dat het misging: de nieuwssite reageerde zwaar terug en beledigde personen en diens familieleden. Daarbij zijn zelfs scheldwoorden in kopteksten en nieuwsberichten gebruikt. Hoe denkt u daarover?

-“Alsof de ontstane spanningen tussen Turkse Nederlanders na de couppoging niet genoeg waren, begonnen diegenen die de beschikking hebben over een digitale pen en smartphone, met schrijven (zwartmaken) en reageren op diverse sociale media. Hieronder vallen ook degenen die een eigen website startten. Zij maakten zwart wie zij wilden. Soms schreven ze zelfs over mij, en wel op een heel negatieve wijze. Ik maakte daar geen problemen van. Ik riep ze bijeen en probeerde misverstanden en problemen samen op te lossen. Want ik wil, net zoals ik dat vroeger ook deed, geen ruzie met mijn landgenoten. Ik los de zaken op mijn eigen manier op”, zegt Karaçay.

-Dus u gebruikt uw verstand, wat doen de anderen?

-“Op dit moment wordt er nog steeds over en weer over elkaar geschreven. Sommige vrienden waren niet blij met wat deze website-eigenaren over hun schreven. Zij startten een campagne die gericht was aan de hele (Turks-Nederlandse) gemeenschap. Later werden handtekeningen verzameld tegen deze website eigenaren. Welbekende Turkse Nederlanders tekenden mee.”

Karaçay: “En toen barstte alles los. De desbetreffende website ging in de tegenaanval door iedereen die zijn handtekening onder de campagne te bestempelen als FETO’er of PKK’er. De gebruikte scheldwoorden kunnen niet door de beugel. Al die beledigingen, ook richting familieleden, waren erg vervelend”, legt Karaçay uit die een opvallende opmerking maakt: “En natuurlijk kijken ambtenaren van de Nederlandse inlichtingendienst mee, onderzoeken dit en rapporteren dit vervolgens aan hun superieuren.”

-Wat vindt u van die campagne?

-“Wat ik er van denk? Ik zal niet jokken: ik kreeg de vraag waarom ik geen handtekening heb gezet onder die publieke boodschap. Mij werd verzocht de publieke boodschap te signeren, echter reageerde ik met de opmerking dat ik niet beïnvloedbaar ben en dat ik niet gecharmeerd was over de manier waarop alles verliep. Ik ben van mening dat je niets bereikt met schelden en, in dit geval, ook niet veel met rechtszaken. Men schreef ook niet aardig over mij. Ik geloof in dialoog.”

-Waar bevindt u zich in deze zaak?

-“Een goede vriend zei ooit tegen mij: ‘Kijk İlhan, jij bemoeit je niet met ruzies en blijft er buiten. Zo sta je hoger. Ga zo door.’ Zo doe ik dat al 51 jaar. Ik distantieer mij van ruzies tussen mijn landgenoten. Ze gaan me, net zoals vroeger, laf en kleurloos (saai) noemen. Maar degene die mij echt kennen, zullen vertellen hoe dapper en kleurig ik ben. Als men de geschiedenis van Turken in Nederland schrijft, wil ik dat mijn naam vlekkeloos blijft”, zegt Karaçay.

-Controle over media en nepnieuws: wat is de actuele status van de mainstream-media in -Nederland en Europa en sociale media? Worden er maatregelen genomen?

-“Europese lidstaten hebben gezamenlijk besloten te gaan strijden tegen beledigingen, haatberichten, smaad en laster op sociale media. Mochten haatberichten op Facebook, Twitter, Instagram, Whatsapp en Messenger niet binnen een week worden verwijderd, volgen zware sancties. In opdracht van de Volkskrant heeft onderzoeksbureau I&O onderzocht wat het effect van nepnieuws is op de gemeenschap. Uit analyse van onderzoeksresultaten door Annieke Kranenberg blijkt dat één op de drie Nederlanders geen onderscheid kan maken tussen nepnieuws en echt nieuws.”

“Slechts 29 procent merkt op om wat voor type nieuws het gaat. Een groot deel van alle Nederlanders, 82 procent, stoort zich enorm om nepnieuws en vinden dat valse berichtgevingen een gevaar vormen voor democratie en rechtsstaat. Ook is in het Volkskrantartikel benadrukt dat nieuwslezers over het algemeen kritisch zijn en niet gelijk geloven wat men leest. Volgens deze ondervraagde lezers kan 71 procent van het nieuws op Facebook wellicht fout zijn”, merkt Karaçay op.

-Wat doen andere Europese landen hier tegen?

-“Natuurlijk is nepnieuws niet anders in andere Europese landen. In Nederland wordt te traag opgetreden tegen nepnieuws, maar in Frankrijk en Duitsland neemt men zware maatregelen. Recent liet de Franse president Emmanuel Macron weten dat er een wet in werking treedt tegen nepnieuws. Zelf was Macron ook getroffen tijdens verkiezingstijd door nepnieuws. In Duitsland is een wetsvoorstel ingediend. Haatberichten op sociale media dienen te worden verwijderd, anders volgt een geldboete en wordt de desbetreffende account verwijderd.”

“De Europese Commissie wil nog dit jaar de sancties bepalen tegen vals nieuws. De Commissie is hiermee gestart en heeft dit toegewezen aan 39 experts. Het besluit dat Brussel neemt, zal ervoor zorgen dat alle Europese landen tot actie overgaan. Zo wil men voorkomen dat nepnieuws schade toebrengt aan personen, de openbare orde, juridische processen en het persoonlijke leven van eenieder.”

-Aan wat stoort men zich het meest op sociale media?

-“Redacteuren van sommige nieuwsportalen kunnen, tegen hun eigen visie in, fictieve, niet-bestaande personen interviewen (verzinnen) met onjuiste opvattingen over een persoon als gevolg. Maar daar trapt men gelukkig steeds minder in. Ik hoop dat men hier voor uitkijkt zodat personen niet meer zwart gemaakt worden omwille wraak.”

-Wat er vroeger gebeurde. Laten we het over uw maatschappelijke activiteiten hebben. In Hoofddorp startten Turken een boycot en bezetten een fabriek. U loste dit probleem op. Hoe?

-“In 1975 bezetten 160 Turkse medewerkers de fabriek Dam Chips. Hun werkgever ontsloeg hen op staande voet. Maar de Turken vertrokken niet en bleven op het fabrieksterrein. Dit zorgde voor Kamervragen. De media hield zich enkel met deze zaak bezig. Inspanningen van vakbonden mislukten. Ik ging toen naar Haarlem waar de Turken woonden en sprak heel lang met ze. Daarna belde ik de fabriekseigenaar en gaf aan dat ik beide kanten tevreden zou stellen. Eerst wilde de fabrieksbaas niet met mij in gesprek, echter na een paar keer bellen deed hij dit uiteindelijk toch.”

Journalist İlhan Karaçay als ombudsman

DAM betaalt over stakingsperiode

De Dam Fabriek zal de Turkse werknemers vrouwen

en één man, die door een misverstand bijna

twee weken deze maand in staking gingen en inmiddels,

na ontslag, weer in dienst zijn genomen, het loon

dat zij over de periode zouden hebben gekregen uitbetalen.

Dit kwam donderdagmorgen tijdens besprekingen tussen

de Turkse journalist en “ombudsman” Ilhan Karacay die...
 

“We verzamelden ons met de Turken bij de fabriek. Het lukte ons vrede te sluiten tussen beide partijen. De volgende dag schreef de Nederlandse media dat “het de ombudsman van de Turken, journalist Ilhan Karacay, was gelukt wat niemand kon oplossen en dat beide partijen tot een overeenkomst zijn gekomen.”

U schreef een brief naar koningin Juliana. Waarover?

“In maart 1975 werd op een school in Helmond Turkse scholieren grof onrecht aangedaan. Elke zaterdag kregen zij Turkse taallessen en religieus onderwijs. Op een gegeven moment verbood de schoolleiding die lessen. Dit zorgde voor ophef in Nederland. Ik besloot hierop een brief te schrijven aan koningin Juliana en vroeg om haar bemiddeling. De Nederlandse media pikte dit op en besteedde er veel aandacht aan. Het resultaat was dat de lessen werden hervat.” 

U werkte ook aan een generaal pardon voor arbeiders die toen onwettig in Nederland verbleven. Wat wilt u daarover delen?

-“In 1973 vormden wij een werkgroep voor buitenlandse arbeiders die niet legaal in Nederland konden verblijven. Zij waren bestempeld als illegale arbeiders. Ik kwam met de term ‘generaal pardon’. Dit werd ook zo door de Nederlandse overheid overgenomen. In die tijd was er een zeer bekende vakbondsman van Spaanse afkomst. Hij keerde later terug naar Spanje en noemde mij ‘Mijnheer Generaal Pardon’. Onze inspanningen hadden hun vruchten afgeworpen. De arbeiders kregen hun verblijfsvergunning”

 

De Nederlandse regering wilde minder kinderbijslag betalen aan Turkse kinderen. Hoezo?

“In 1976 was ik betrokken bij een commissie van het Nederlandse ministerie van Sociale Zekerheid. De toenmalige regering was bezig met het inkorten van de kinderbijslag van Turken. Reden: in Turkije zou melk, groente en fruit goedkoper zijn dan in Nederland. Ik liet de commissie weten dat het omgekeerde het geval was. De Turkse kinderen leefden niet goedkoper in Turkije, omdat ouders in Europa leefden. Er werd dus juist meer uitgegeven aan de verzorging van de kinderen in Turkije. Mijn verhaal was genoeg voor de regering. Het plan was van de baan.”

Dan was er nog de Zwarte Markt-kwestie. Waar ging dat over?
“Ik was in 1983 betrokken bij de oprichting van ‘s werelds grootste marktplaats in Beverwijk. De Nederlandse ondernemer Bart van Kampen was marktondernemer. Toen Turken voor de Bruynzeel-fabriek in Zaandam geen markt meer mochten opzetten, kwam Bart van Kampen naar mij toe. Hij zei dat hij deze Turken ruimte kon aanbieden in Beverwijk.”

“Ik startte daarop een groot reclamecampagne en benadrukte alle marktondernemers die ik kende. Ik adverteerde in de kranten Hürriyet en Tercüman en plaatste overal posters. Het lukte ons om duizenden Turken naar de markt in Beverwijk te trekken omdat we gratis concerten organiseerden. We vlogen artiesten en zangers uit Turkije in. Deze plek is de grootse markt ter wereld te noemen, maar werd wekelijks gesloten wegens politie-invallen. Beverwijk had op dat moment honderd Turkse stands.”

“We besloten om een commissie op te richten om de politie-invallen tegen te gaan. We gingen naar de minister van Binnenlandse Zaken, echter deze bleef koppig en gaf aan dat de zondag een vrije dag moest blijven. Op dat moment nam ik het woord:  “Mijnheer de minister, waarom zijn in Scheveningen, Noordwijk en elders zondag alle winkels open?’ De minister gaf me precies het antwoord dat ik wilde horen: ‘De winkels zijn daar open voor buitenlanders.”

“Ik reageerde daar onmiddellijk op: ‘Goed mijnheer de minister, de Zwarte Markt is ook open voor vreemdelingen. Er zijn zeer beperkte recreatieve plekken voor buitenlanders in Nederland. Buitenlanders die naar deze markt komen, kunnen samen met hun kinderen een mooie en plezierige tijd beleven. Daarnaast hebben meer dan honderd Turkse bedrijven hun zaak geopend en daarmee honderden banen gecreëerd.’”

“De minister luisterde aandachtig naar mij. Hij sloeg met zijn hand op de tafel en besloot plotseling en standvastig dat de Turkse markt open mocht blijven. In eerste instantie leek het erop dat de Nederlanders in de commissie begonnen te protesteren. Ik greep in en zei: ‘Maak geen bezwaar. Vandaag wordt de Turkse markt toegestaan, morgen zal dat gelden voor de Nederlandse variant. In de maanden erna, mocht na onderhandelingen met de gemeente en leden van het ministerie, ook de Nederlandse markt open blijven. Sindsdien is de Turkse markt in Beverwijk nog steeds actief op zaterdag en zondag.”

-Er was eens sprake van een marktboycot van de Turken. Wat gebeurde er?

-“Turkse marktondernemers waren op een gegeven moment niet blij met de huurcontracten met markteigenaar Van Kampen. Een vooraanstaande Turk besloot over te gaan tot een boycot. De volgende dag stond men voor een gesloten markt. Mensen die van ver kwamen, gingen met lege handen naar huis. Dit terwijl er veel kosten waren gemaakt om de bezoekers naar de markt te krijgen.”

“Markteigenaar Bart van Kampen had door dat Turken door zouden blijven protesteren en nam telefonisch contact met mij op. Ik reisde vrijdagnacht naar het marktplein. Ik bracht de Turkse marktondernemers bij elkaar en gaf aan dat bij een vervolgboycot niemand meer naar deze markt zou komen. Dan zou iedereen verliezen. De Turk die de boycot was gestart begon wat te mompelen. Maar het overgrote deel luisterde naar mij en besloot de boycot te stoppen.”

“De volgende dag werd ik door Van Kampen gebeld. Hij vroeg om mijn bankrekening. Hij wilde mij een honorarium sturen voor mijn nachtreis en werkzaamheden. Ik bedankte hem hiervoor en weigerde die vergoeding.”

-U schreef ook brieven aan koningin Beatrix en premier Mark Rutte.

-“Ja, die brieven zijn in 2002 en 2017 met goede bedoelingen geschreven zodat het Turkse en Nederlandse volk in vrede kan leven.”

NEDERLANDERS EN TURKEN

-Dan zijn we nu bij een ander onderwerp beland. Wat zijn de verschillen tussen Turken en Nederlands op het gebied van cultuur, traditie, geloof en boosheid?

-“Hoewel ik al vijftig jaar in Nederland leef als Turkse Nederlander en dus een dubbele nationaliteit heb, is het niet alleen lastig om het over deze verschillen te hebben, maar ook risicovol. Het is niet juist om iedereen over een kam te scheren. Daarom wil ik met de voorbeelden die ik geef niet generaliseren, maar benadruk wel hiermee dat het om het merendeel gaat.”

-U zal natuurlijk objectief antwoorden. Waarom aarzelt u hierover?

-“Ik zal in mijn vergelijkingen niet de fout maken van de bekende denker en schrijver Aziz Nesin. Die zei dat ‘zestig procent van de Turken dom zijn’ en zorgde voor enorme ophef. Op de hevige kritiek die hij ontving, haalde Nesin uit dat hij het “fout had en dat tachtig procent van de Turken dom zijn’. Als Aziz Nesin slim was geweest had hij gereageerd dat ‘veertig procent van de Turken intelligent zijn’. Zo zou men begrijpen dat hij het over de ‘overige zestig procent’ had en zou hij niet zo bekritiseerd worden.”

“Nu ga ik in mijn vergelijking tussen Turken en Nederlanders niet dezelfde fout maken als Aziz Nesin en probeer te kijken naar een halfvol glas in plaats van een halfleeg glas.”

-Hoe trouw vindt u Turken en Nederlanders?

-“Nederlanders zijn op dit punt wat koelbloedig en nonchalant. Ze zijn je dankbaar na een behulpzame daad en gunst, maar kunnen deze ook snel vergeten. Voorbeeld: de Tachtigjarige Oorlog tussen Nederland en Spanje werd gewonnen dankzij invloed van het Ottomaanse Rijk. De toenmalige Prins Maurits gaf aan de plek waar het hevigst is gestreden de naam: ‘Turkije’ (provincie Zeeland) als dank voor de hulp van de Ottomanen. Op deze plek dicht bij de Belgische grens hebben we zelfs een honorair ambassadrice genaamd Monique Strum.”

Karaçay: “Nederland werd na stichting door geen enkel land erkend. De Nederlanders stuurden daarop ambassadeur Haga naar Istanboel. Haga werd na lang wachten ontvangen door Sultan Ahmet. Die erkende de Nederlandse staat wel, ondanks dat de Venetianen, Duitsers en Fransen hier fel op tegen waren. Sultan Ahmet gaf Nederland toestemming tot handel in regio van de Middellandse Zee. Turkije was het eerste land dat Nederland heeft erkend. En dat deed Turkije terwijl het één van de machtigste landen ter wereld was. Nederland verdiende en verdient nog steeds veel geld aan de tulp en tachtig andere bloemsoorten, die uit Turkije naar Nederland zijn gebracht. Hier worden ook festivals over gehouden.”

“Nederland profiteerde ook van de keramiek, tabak, koffie en muziekinstrumenten uit Turkije. Nederland moet Turkije dankbaar blijven. Wat zien we nu? De huidige premier van Nederland, Mark Rutte, schuift dit alles op zij. Zijn anti-Turkije uitspraken en houding zijn verreweg van trouwheid. Slechts een klein deel van de Nederlanders is op de hoogte van wat ik hierboven heb verteld. Ik ben tot op heden de enige die hierover een boek heeft geschreven. Alleen de lezers van dit boek en goede historici weten wat Turkije allemaal voor Nederland heeft betekend. De Nederlanders die de juiste informatie lezen, zullen Turkije vanaf nu (hopelijk) wel dankbaar zijn.”

-Woede?

-“Nederlanders worden niet vaak en ook niet snel boos. Voorbeeld: als een Turk tegen een Nederlander zegt dat hij het ‘met zijn zus/zusje ‘gaat doen’ en op die wijze een familielid beledigt, blijft de Nederlander over het algemeen de Turk op absurde wijze aankijken. De Nederlander zal daarop heel koelbloedig reageren door te zeggen dat ze thuis is en eens moet kijken of zij hem (de Turk die de betreffende opmerking maakt) wel mag. Als een dusdanige opmerking tegen een Turk wordt gemaakt loopt men een groot risico op een gevecht, bloedblad en zelfs moord.”

“Nog een voorbeeld. Een Turkse man is samen zijn echtgenote op bezoek bij haar schoonmoeder. Op een gegeven moment is de Turk boos op zijn vrouw en beledigt haar tijdens een woedeaanval met de woorden: ‘Ik neuk je moeder’. Hierop doet de echtgenote iets onverwachts en zegt dit tegen haar moeder: “Hey mam, hij wil het met je doen”. De schoonmoeder reageert daarop: “Aaah, ik ben te oud voor die zaken”. Als het een Turkse schoonmoeder betrof die op soortgelijke wijze werd geschoffeerd, vloog er op zijn minst iets, bijvoorbeeld een stoel, tegen het hoofd van de belediger.

-Kunt u een politieke voorbeeld geven?

-“Een Turkse politicus die boos is op Nederland begint zijn woorden met “Heeeyyy Nederland” en vervolgt met “jij bent een nazi-overblijfsel, jij bent een fascist, jij bent een uitbuiter”. Daarentegen is de Nederlandse politicus een stuk rustiger en doet niet aan persoonlijke of algehele belediging richting een volk.”

-En hoe zit het met hoffelijkheid tussen Turken en Nederlanders?

-“Nederlanders zijn over het algemeen zachtaardig. In een discussie met andersdenkenden blijft men bij het onderwerp. Maar de Turk dwaalt af en speelt op de man. Voorbeeld: een Turkse politicus zal in een politieke discussie met zijn tegenstander zeggen dat hij niet eens een schaapsherder kan zijn. In Turkije hebben we tijdens verkiezingstijd het helemaal gehad met het geschreeuw startend met ‘Hey jij meneer de Kemal’, ‘Heyyyyy meneer Muharrem’ en ‘ja meneer Recep’. Gelukkig is verkiezingstijd voorbij en is de boel wat rustiger. Daardoor zijn wij ook wat rustiger geworden.”

-Gastvrijheid

-“Dat Turken zeer gastvrij zijn, zal elk mens wel zeggen. In Marmaris is ‘s nachts rond 23:00 uur een echtpaar bestaande uit een Turk en een Nederlander onderweg naar hun hotel. Zij besluiten een kortere route te nemen door iemands tuin. Zij hebben niet door dat de tuineigenaren thuis gezamenlijk zitten te eten. Hierop schrikt deze echtpaar en probeert met een begroeting weg te komen. Tot hun grote verbazing krijgen zij van deze huiseigenaren te horen: “ook een goedenavond, neem plaats, neem plaats (aan tafel)’. Na veel aandringen besluit het Turks-Nederlandse echtpaar aan de eettafel aan te schuiven en staat versteld van de gastvrijheid.”

“Elke Turk heeft vaak zijn Nederlandse buurman uitgenodigd voor een maaltijd. Of heeft wat van zijn eten aan de buren gegeven. Maar zoiets hoef je niet van Nederlanders te verwachten. Want het antwoord ligt al klaar: ‘Zoiets bestaat niet in onze traditie’.”

-En het verschil in cultuurgebonden beleefdheidsregels?

-“Als we dit onderwerp vergelijken met de mensen van beide landen, zien we dat de Turken meer aandacht besteden aan deze regel. Dit kan anders zijn bij de elite, maar wanneer we kijken naar het gewone volk, ben ik ervan overtuigd dat deze regels hoger in het vaandel staan.”

“Bijvoorbeeld: ik zal mijn gast die mij bezoekt netjes in mijn jas en schoenen bij de deur ontvangen. Dit geldt voor thuis, maar ook op kantoor. Maar bij, toch ga ik ‘sommige Nederlanders’ zeggen, ontbreekt deze beleefdheid.”

“Als bij de Turk een oudere binnenloopt, staat de kleine op en wijst naar een zitplaats. Laat me een gebeurtenis vertellen die ik heb meegemaakt: er wordt een verjaardag gevierd in het huis van een familielid. Het huis zit vol met gasten. De jongste puber van het huis zit op de bank, terwijl een oude Turkse oom moet staan. Op een gegeven moment verlaat deze jonge knaap even zijn zitplaats. De oude Turkse oom neemt daarop plaats op deze bank. De reactie van deze jonge knaap is heel vreemd: “Je zit op mijn plek”. De Turkse oom hoort dit, maar reageert niet. De desbetreffende knul is twintig jaar oud en weet blijkbaar niet wat beleefdheid is.”

-Wat is het verschil tussen het religieuze begrip en gedrag hierin tussen Turken en Nederlanders?

-“Nederlanders zijn over het algemeen christelijk. De Turken zijn moslim. De Turk gelooft in het lot en dat alles al vooraf bepaald is. De Nederlander gelooft daar niet in. Tijdens een debat met een Nederlander zal hij vragen: ‘Is het God die alles over mij heeft bepaald en (zoals moslims dat geloven) alles vooraf is geschreven?’ Welnu, bepaalt God dat diegene een driejarig kind zal verkrachten en daarna vermoordt? Staat dat al geschreven over dat kindje? Het antwoord daarop is moeilijk te vinden en moeilijk uit te leggen aan iemand die daar niet in gelooft.”

“De Turk gelooft in het lot en dat zijn tijd van overlijden vaststaat. De Nederlanders vragen daarop ‘waarom God dan de mensen in Scandinavië negentig jaar laat leven, terwijl mensen in ontwikkelingslanden maar dertig tot vijftig jaar oud worden?’ Ook daar is een moeilijk antwoord op te geven.”

-Hoe kijkt men naar de liefde?

-“Liefde kent geen grenzen. Ieder houdt op unieke wijze van elkaar. Maar wat ik waarneem, is dat mensen die uit het Oosten (Turkije) komen van elkaar kunnen houden alsof hun leven er van af hangt. Ik wil hier geen onderscheid maken tussen Turken en Nederlanders. Het zou geschikter zijn om een oosterse en westerse vergelijking te maken. De westerling verliest, net zoals bij elk onderwerp, ook niet zijn koelbloedigheid. Hij zal van iemand houden, maar niet tot de dood. De oosterling kiest voor de ongelofelijke liefde.”

Gedurende zijn hele leven worstelde Karaçay in Nederland met sociale kwesties en persoonlijke zaken van zijn landgenoten. Die strijd werd voor werkgeversdeuren, ziekenhuisdeuren, gevangenispoorten en voor menig ander denkbare poorten gehouden. Karaçay’s activiteiten vinden uiteraard een plekje in de Turks-Nederlandse geschiedenis.

*****

De naam die zich vereenzelvigd heeft met Nederland, de levende geschiedenis: 

              İlhan KARAÇAY

   

 

Geschreven Door: Yavuz NUFEL

De migratie van de Turken naar Nederland begon in 1962 onofficieel en in 1963 in het kader van de officiële overeenkomsten.

Op het moment dat deze tekst geschreven wordt, worden er voorbereidingen getroffen om de vijftigste verjaardag van de komst van de Turken te vieren.

Tussen de Turken die zich in Nederland gevestigd hebben bevinden zich mensen, waarvan het aantal niet zo klein is dat we deze groep over het hoofd kunnen zien, die hier als arbeider gekomen zijn en daarna hun naam hebben gezet onder zeer succesvolle maatschappelijke activiteiten waarmee zij een voortrekkersrol voor hun landgenoten op zich namen.

Een van de namen die velen zullen kennen vanwege de activiteiten die hij in Nederland heeft ontplooid is İlhan Karaçay.

İlhan Karaçay is een bekend gezicht, zowel bij zijn landgenoten in Europa als bij de Turken in Turkije en bovendien kennen veel Nederlanders hem.

De naam İlhan Karaçay wordt in een adem genoemd wordt met Nederland. Vooral als je in Turkije over Nederland praat, dan zullen velen de naam İlhan Karaçay herinneren.

Ik prijs mijzelf gelukkig omdat ik de persoon ben die het levensverhaal van İlhan Karaçay mag beschrijven.

​    

Laten we samen eens kijken naar het verleden van İlhan Karaçay:

Hij is op 23 december 1942 in Mersin geboren.

In zijn jonge jaren was hij voorzitter van de jeugdafdeling van de Sociale Democratische Partij CHP in de provincie Içel. Hij schreef toen ook berichten en commentaren voor het dagblad van deze partij, de ULUS. Ook in zijn jonge jaren was hij manager van het familiebedrijf in de toeristische sector te Mersin wat bestond uit een motel, strandpaviljoen, een restaurant met muziek, een camping en wat de naam Pompeipolis had.

 

Toen hij 25 jaar was maakte hij kennis met een Griekse kapitein die te gast was in het restaurant met muziek waar hij de leiding over had. Het schip van deze kapitein ging naar de stad Shanghai in China. Op dat moment vond de culturele revolutie van Mao plaats in China. Dit was voor Karaçay een gelegenheid die hij niet aan zijn neus
voo rbij zou laten gaan.

 

    
                      İlhan Karaçay met zijn vrienden in China. 1967

 

De kapitein van het schip nam na veel aandringen Karaçay met drie vrienden in dienst en daarna begon de avontuurlijke reis naar China. Het eerste noemenswaardige avontuur van de reis, die in juni van het jaar 1967 begon, was dat het schip gebombardeerd werd direct na het passeren van het Suez-kanaal. Toen zij op 7 juni 1967 bij Cibuti aankwamen, kwamen zij er achter dat het Suez-kanaal afgesloten was vanwege de oorlog die toen woedde tussen Israel en de Arabische landen.

Na een lange en avontuurlijke reis kwam het schip via Singapour aan in Shanghai. Van daaruit werden de berichten met foto’s naar de krant AKŞAM verzonden.

İlhan Karaçay kreeg in Shanghai geelzucht terwijl hij genoot van de kleurrijkste dagen van de Chinese Culturele Revolutie. China was toen een land wat afgesloten was van de rest van de wereld en wat het dichtst bevolkt was. Karaçay wordt opgenomen in het ziekenhuis, maar hij vlucht hier vandaan.

Karaçay vertelt het volgende over zijn vlucht uit het ziekenhuis:

“De garantieverklaring die ik van de kapitein had gekregen zorgde ervoor dat ik niet door de gendarmes, die kwamen om mij weer naar het ziekenhuis te brengen, meegenomen werd. Want de volgende reis zou van Shanghai naar Vancouver in Canada zijn. Als ik in het ziekenhuis moest blijven, dan deed ik dat liever in een ziekenhuis in de moderne wereld. En bovendien, als de boot weg zou gaan, waar zou ik dan terecht kunnen in deze voor mij onbekende omgeving?”

De reis ging na Shanghai verder naar de stad Vancouver in Canada. Karaçay gaf de voorkeur aan een ziekenhuisopname in de moderne wereld en dat gebeurde ook. Hij heeft precies twee en een halve maand in het ziekenhuis gelegen. De vrouwelijke arts van het ziekenhuis feliciteerde Karaçay omdat hij zeer snel Engels leerde en haalde de directeur van de bibliotheek over om hem les te geven. In het kort verlaat hij het ziekenhuis als een gezond mens, en conform het Turkse spreekwoord: “Eén taal is één mens” verlaat hij het ziekenhuis als twee mensen.

Karaçay ging terug naar Turkije via Londen en tijdens deze reis was hij ook even in Nederland. Het leven in Nederland beviel hem en hij besloot om er te blijven.

Als ik hem vraag: “Hoe ben je daar gebleven, heb je ergens in een fabriek gewerkt?” antwoordt Karaçay “Ik ging een overeenkomst aan met Kemal Ozbayraç, de directeur van een nieuwsagentschap, die ik van vroeger kende, om te werken voor de krant Tercüman, die met een Europese editie uit zou komen. Mijn leven in Nederland was op dat moment zeer kleurrijk. Ik had zeer veel vriendinnen. Maar op het moment dat ik het gevoel kreeg dat mijn leven een beetje monotoon begon te worden, besloot ik om naar Amerika te gaan. Jeanneö mijn huidige echtgenote, was toen mijn vriendin.”

Hij begon met zijn voorbereidingen om naar Amerika te gaan, maar zijn vriendin Jeanne had hier moeite mee. Maar ja, de beslissing was al genomen... Op het moment dat zij beiden moe op de bank neervielen van de inkopen die zij gedaan hadden ter voorbereiding voor de reis naar Amerika, belde de postbode aan om een telegram te bezorgen, wat er voor zorgde dat Karaçay zijn reis naar Amerika voor altijd kon vergeten en zich ging vestigen in Nederland. 

Het telegram kwam van de chef sportredactie van Tercüman, Necmi Tanyolaç. Het volgende stond er in: “İlhan, Fenerbahçe en Ajax spelen tegen elkaar volgens de loting. Volg jij Ajax en stuur de teksten en de foto’s met spoed naar mij toe.”

Karaçay vertelt dit moment als volgt: “Op dat moment stond even alles stil. Het Nederlandse voetbal was toen nog niet in de lift. Welke namen die later zeer veel bekendheid kregen zaten op dat moment niet in het Ajax wat  door Rinus Michels getraind werd? Johan Cruyff was toen bijvoorbeeld nog maar 17 jaar oud. De namen van Keizer, Swart, Krol Hulshoff, Suurbier, Neeskens en Haan waren toen nog niet bekend, maar dit zouden allemaal voetbalsterren worden.” Karaçay wist de hele samenstelling van Ajax op te noemen.

Op 10 november 1968 landde Fenerbahçe op Schiphol en Karaçay was daar samen met zijn Jeanne om ze te ontvangen. Hoewel hij van plan was geweest om Jeanne te verlaten en naar Amerika te gaan, zorgde de wedstrijd Ajax-Fenerbahçe ervoor dat Karaçay en Jeanne elkaar het ja-woord gaven. Hierover zegt Karaçay het volgende:

“Ik ben fan van Beşiktaş, maaromdat Fenerbahçe ervoor gezorgd heeft dat ik met Jeanne ben getrouwd en dat ik in Nederland ben gebleven, ben ik ze nog steeds dankbaar.”

HÜRRİYET, TRT, NOS

Karaçay zette zijn eerste professionele stap in het journalistieke veld toen hij in 1969 als correspondent voor Hürriyet ging werken. Deze krant begon toen pas in Europa. Karaçay maakte deel uit van het team van Hürriyet dat ervoor zorgde dat deze krant in Europa zeer populair werd. De voortrekkers van dit team waren Nezih Demirkent en Garbis Keşişoğlu.

In het jaar 1975 kwam de voorzitter van de nieuwsafdeling van de TRT (Turks Radio Televisie), de heer Tayyar Şafak, in Nederland op bezoek en vroeg Karaçay of hij voor de TRT wilde gaan werken. Karaçay accepteerde dit aanbod in overleg met Nezih Demirkent en in datzelfde jaar kreeg hij ook de leiding over het programma ‘Paspoort voor Turken’ van de NOS.

In het jaar 1980 maakte Karaçay samen met de bekende regisseur van de IKON, Henk Barnhard, de vijf-delige serie “Kinderen van de rekening”. Toen zij voor de opnamen van de eerste twee delen van deze serie in Turkije waren, maakte Karaçay tijdens zijn terugreis naar Nederland op 12 september de staatsgreep mee aan de grens bij Kapikule. De contacten die Karaçay had met de TRT openden gesloten deuren voor hem.

Er zijn verschillende redenen waarom de naam İlhan Karaçay in een adem genoemd wordt met Nederland: Aan de ene kant zijn functie bij Hürriyet en aan de andere kant zijn activiteiten bij de TRT en de NOS hebben ervoor gezorgd dat hij steeds populairder werd.

İlhan Karaçay adviseerde de Nederlandse regering vele keren bij het nemen van beslissingen aangaande de Turken in Nederland. Hij heeft deelgenomen aan werkgroepen voor verschillende ministeries. Hij is niet alleen via de krant en de televisieuitzendigen voor de Turken in dit land opgekomen, maar ook via de verschillende werkgroepen waaraan hij deelnam.

We gaan terug naar het begin van de reportage en ik vraag aan Karaçay naar zijn relatie met Jeanne, wanneer ze verloofd zijn, wanneer ze getrouwd zijn en naar hun kinderen.

Karaçay heeft Jeanne voor het eerst in 1969 meegenomen naar Turkije en hun verloving op 9 augustus van dat jaar, was het onderwerp van de kranten.

Een jaar later zouden zij trouwen.

Terwijl hij dit vertelt, vindt hij het ook nodig om een zware gebeurtenis uit die periode aan te halen:

“Alles was voorbereid, we gingen naar Mersin voor de bruiloft. Het grootste deel van de reis hadden wij al achter ons en toen we vlakbij Aksaray waren kregen wij een zwaar auto-ongeluk, samen met Jeanne. Wij waren beiden zwaar gewond. Ik kan wel zeggen dat wij de dood in ogen hebben gekeken. Op 23 mei 1970 konden we uiteindelijk toch in Mersin gaan trouwen.”

Op 23 januari 1971 kreeg het paar İlhan en Jeanne een tweeling. De jongen kreeg de naam Ruşen en het meisje Vahide, Vahide heeft echter maar 5 weken mogen leven, vanwege een gat in haar hart.

GELUK

Op 17 april 1974 kwam de tweede dochter van Karaçay ter wereld en zij werd weer Vahide genoemd.

Van hun eerste kind Rusen hebben zij een kleindochter genaamd Eva en van Vahide hebben zij een kleindochter genaamd Esra. Karaçay vertelt als volgt over de mooie tijden die hij met zijn kleindochters doormaakt:

“De mooiste momenten van mijn leven zijn de momenten die ik met mijn kleindochters doormaak. Het is voor mij het grootste geluk om ieder moment samen met hen te zijn.”

DE JOURNALIST KARAÇAY

Ik vraag hem: “En wat heeft u nog meer gedaan?” Als ik iemand anders voor mijn neus zou hebben, zou ik deze vraag niet stellen, maar omdat het İlhan Karaçay is, stel je wel zo’n vraag.

Karaçay is zich sinds 1973, naast de journalistiek, ook gaan bezighouden met de reiswereld en in 1976 heeft hij door middel van een besluit van de Ministerraad Algemeen Verkoop Agentschap  gekregen voor de regio Utrecht van de THY (Turkish Airlines).

In het winterseizoen van 1976-1977 heeft Karaçay voor het eerst een tour naar Turkije georganiseerd en vanwege de vele verzoeken hield hij zich in zijn kantoor ook bezig met verzekeringen en kredieten. In 1981 heeft Karaçay zeer zware operaties ondergaan en om deze reden heeft hij zijn reisbureau in Hoog Catharijne in Utrecht verkocht aan Refik Selahiye. Hij heeft daarna het Hürriyet-bureau in Amsterdam geopend en is zich weer gaan concentreren op de journalistiek.

TERUG NAAR TURKİJE...

Vanwege verschillende redenen wilde Karaçay dat zijn kinderen in Turkije onderwijs volgden en daarom heeft hij besloten om zich in Turkije te vestigen. Eind 1983 verhuisde hij daadwerkelijk naar Turkije.

Yasemin en Ünal Öztürk, die op dat moment werkzaam waren bij Hürriyet, hebben de taak van Karaçay bij deze krant overgenomen.

Karaçay was in Mersin begonnen met het runnen van toeristische faciliteiten en tijdens de lokale verkiezingen in maart 1984 heeft hij zich kandidaat gesteld voor de het burgemeesterschap van de centrale stad van Mersin voor de Partij van het Rechte Pad, ondanks dat hij zelf van CHP was. De partij van Süleyman Demirel, die op dat moment zelf geen politiek mocht bedrijven, was echter erg klein in Mersin. Bovendien was de partij van Turgut Özal, de ANAP, toen erg sterk en deze partij won op veel plaatsen, en dus ook in Mersin de verkiezingen.

Karaçay is toen met Arda Gedik, Algemeen directeur van Hürriyet, overeengekomen dat hij in het district Çukurova een bijlage zou gaan maken voor de krant, vergelijkbaar met de Benelux bijlage van Hürriyet. Helaas kon dit project vanwege verschillende redenen niet doorgaan.

Karaçay heeft tot het jaar 1984 drie Wereldkampioenschappen en drie Europese kampioenschappen gevolgd en in het jaar 1984 heeft hij in Frankrijk de Europese kampioenschappen gevolgd voor de krant Günaydın.

EN WEER NAAR NEDERLAND

Het verblijf van Karaçay in Mersin duurde niet lang. Het sociale leven in Mersin beviel hem niet. Hij was naar Mersin gegaan om uit te rusten, maar omdat hij ook daar de taak van Ombudsman, die hij in Nederland al die jaren vervuld had, moest gaan uitvoeren, besloot hij toch om maar terug te keren naar Nederland. De kinderen van Karaçay hadden inmiddels voldoende Turks geleerd en begin 1986 kwam hij terug in Nederland. Daar werd hij, naast zijn werk bij Günaydın, hoofdredacteur van de Turks-Nederlandse krant HABER.

İlhan Karaçay werd aan het eind van datzelfde jaar vertegenwoordiger van de krant SABAH voor de Benelux. Het eerste Europese avontuur van SABAH duurde echter niet lang.

Toen in 1988 de krant Günaydin door Asil Nadir werd gekocht werd Karaçay vertegenwoordiger voor de Benelux van deze krant en toen de krant later werd overgenomen door Bekir Kutmangil, bleef hij deze taak vervullen.

In zijn journalistieke loopbaan heeft Karaçay in alle branches van deze sector gewerkt en in 1994 werd hij de eigenaar van de Europese uitgave van de krant Günaydın. Karaçay vestigde zich in Frankfurt, de plek waar zich het hart van de Europese Turkse pers bevond.

 

VERDRIET, EEN BITTERE VIERING EN HET VERVOLG

 

Uitnodigingskaart  voor 25 jaar huwelijk feest

 

“Terwijl wij in Mersin bezig waren met de voorbereidingen van de viering van ons 25-jarige huwelijk op 23 mei 1995, werden we geveld door het bericht dat Bekir Kutmangil vermoord was. Het boeket wat hij voor ons had besteld voordat hij vermoord werd, kwam aan in Mersin, terwijl er werd gerouwd over Kutmangil. De viering van ons 25-jarige huwelijk werd op televisie uitgezonden, maar had een bittere smaak. De krant werd na de dood van Bekir Kutmangil overgenomen door Mehmet Saruhan, een bekende naam uit de onderwereld, die ook wel bekend stond als “de man met het gouden wapen” of “de man met de gouden Mercedes”. Daarna was deze arbeidsrelatie verbroken. Nadat de Europese uitgave van Günaydin werd gestopt, ging de krant ook in Turkije niet goed en uiteindelijk is deze krant helemaal verdwenen.” zegt İlhan Karaçay.

İlhan Karaçay heeft toen een reis-, krediet- en verzekeringsbureau geopend voor zijn zoon Ruşen. Ruşen werd bekend als manager van Türkinfo en Conrad.  Op het moment dat deze regels geschreven worden is Ruşen een groot zakenman die zich bezig houdt met onroerend goed.

Karaçay ging door met zijn journalistieke activiteiten, en stuurde onder de naam
ÇAY-PRESS Ajans berichten aan verschillende kranten en televisiekanalen en hij schreef berichten voor Radikal en Posta en sportcommentaren voor de sportkrant Fanatik.

VAN ARBEIDER NAAR ZAKENMENS 

Op 28 maart 1998 begon een nieuw tijdperk in de journalistieke loopbaan van Karaçay. Karaçay verkreeg de publicatierechten voor Europa van de economische en politieke krant DÜNYA, waarvan Nezih Demirkent de eigenaar was (sinds zijn dood is dat zijn dochter Didem Demirkent). Karaçay begon via deze krant publicaties te maken voor de Turken, die niet langer arbeiders waren, maar die waren uitgegroeid tot zakenmensen. Vanwege deze verandering in de positie van de Turken in Nederland, was er behoefte aan een uitgave die informatie gaf over de handel en de economie. Karaçay zag dit gat in de markt en begon aan een nieuwe uitdaging in zijn journalistieke loopbaan. 

Het doel van DÜNYA in Europa was in eerste instantie het geven van informatie over de handel en de economie, maar omdat de Turken in Nederland als minderheid leven, zou het niet goed zijn om de problemen die hiermee te maken hebben, niet aan bod te laten komen. Om deze reden heeft Karaçay een verandering in de opzet van de krant aangebracht en vanaf dat moment worden er ook sociale en culturele vraagstukken behandeld.

DE TELEGRAAF

Als de Turken onrecht aangedaan wordt, dan staat DÜNYA hier tegenover. Het leek of Karaçay een oorlog was begonnen tegen de krant De Telegraaf die altijd negatieve berichten had over de Turken en Turkije. Terwijl de mensen zeiden “Span je niet in, het lukt je niet om de Telegraaf tot rede te brengen”, heeft hij hiermee toch succes geboekt. Want deze zelfde krant heeft, terwijl ze bezig waren met het zoeken van contact met Karaçay, een reportage van een hele pagina met de Ambassadeur van Turkije in Den Haag gepubliceerd. De Telegraaf heeft nog nooit in zijn geschiedenis een hele pagina over een ambassadeur geschreven.
Hierna heeft de Telegraaf nog veel positieve berichten over Turkije gepubliceerd. Met name over het toerisme in Turkije, waarover eerder veel negatieve berichten waren, waren veel goede berichten.

Over dit onderwerp zegt Karaçay het volgende: “Het is een feit en het is algemeen bekend dat  De Telegraaf in haar hele geschiedenis nog nooit zoveel aandacht had gegeven aan een Ambassadeur. De Telegraaf publiceerde bovendien veel negatieve berichten over Turkije. Met name over het toerisme van Turkije, waarover eerst heel negatief werd geschreven, plaatste de Telegraaf veel lovende berichten. Over het algemeen zou je kunnen zeggen dat de weekkrant Dünya met vier pagina’s berichten in het Nederlands, een grote rol heeft gespeeld voor onze landgenoten in Nederland bij het laten horen van hun stem.”

Gewetenloze Sabuha Rita Verdonk

Het artikel met de kop “Gewetenloze Sabuha”, van de krant Dünya, wat ik op de voet gevolgd heb, bracht mij terug naar mijn kinderjaren. De bekende zanger Ibrahim Tatlıses was toen een ster. De stem van de jonge zanger klonk droevig en bitter op iedere hoek van de wijk Pendik in Istanbul. “Gewentelooooooze Sabuhaaaaa!” Karaçay had voor deze kop gekozen om de stem van onze landgenoten in Nederland te laten horen in een artikel gericht aan Minister van Integratie Rita Verdonk. Want Verdonk vond dat iedereen tussen 7 en 77 jaar deel moest nemen aan de inburgeringscursussen. Zij had een wetsvoorstel voorbereid waarin zij voorstelde dat iedereen die zich in Nederland wilde vestigen een inburgeringscursus moest gaan doen en ook nog zelf moest betalen. Zij presenteerde haar wetsvoorstel aan de Tweede Kamer. Karaçay noemde het geld wat voor de inburgeringscursus betaald moest worden de “bruidsschat”en hij noemde Verdonk “Gewetenloze Sabuha”.

WAPEN: DE PEN

Karaçay, die met zijn jarenlange ervaring wist dat zijn enige wapen zijn pen was, trok ten strijde tegen het onrecht en hij zette zich in om de eigenaren van de Turkse kranten en tijdschriften (de journalisten), die de laatste jaren steeds meer worden, te coachen. We gaan zien of het lukt om de handen ineen te slaan en daardoor meer invloed uit te oefenen.

Karaçay wist natuurlijk dat de journalistiek niet hetzelfde was als het ondernemerschap, met zijn jarenlange ervaring. Hij vergeleek geen appels met peren. Hij zet zich vol overgave in om de Eenheid van Turkse Journalisten in Nederland (of hoe het ook heten gaat) op de richten.

Ten slotte wil ik het volgende zeggen: İlhan Abi, de waarheid hoeft geen verklaring!

VOETBAL

Als we eens kijken naar de loopbaan van Karaçay, dan zien we het volgende:

Hij heeft gewerkt voor de volgende kranten: Tercüman, Hürriyet, Günaydin, Sabah, Radikal, Posta, Fanatik en DÜNYA en hij heeft ook gewerkt voor de volgende omroepen: TRT, ATV, NTV, SHOW en STAR en de Nederlandse NOS. Hierdoor is hij zowel op algemeen gebied als op het gebied van voetbal zeer deskundig geworden.

Hij is naar de wereldkampioenschappen in 1974 te Duitsland, in 1978 te Argentinie (in 1980 mini kampioenschappen te Uruguay), in 1982 te Spanje en in 1994 te Amerika geweest en naar de Europese Kampioenschappen in 1972, 1976, 1980, 1984, 1988, 1992 en 2000. Ook heeft hij veel wedstrijden  gevolgd waar het Nederlandse of het Turkse elftal in speelde voor de Europa Cup.

TRT DOCUMANTAIRE PUBLICATIES

İlhan Karaçay is de afgelopen jaren vaak op het Turkse televisiekanaal TRT te zien geweest. De in het centrum van İzmir gesitueerde TRT BELGESEL (TRT DOCUMANTAIRES) heeft Karaçay aangeboden om in het buitenland documentaires te maken. Zonder aarzeling heeft hij dit aanbod geaccepteerd. 

Het eerste project was een 5-delige serie genaamd ‘Uzaktaki Dostlar’ (Verre Vrienden).

De serie gaat over de plaatsen Turkije, een Nederlands dorp, Faymonville, een Belgische plaats waar elke jaar een Turks Festival wordt georganiseerd, Moena, een Italiaanse stad waar jaarlijks de Janitsaar (Turkse infanterie-Yeniçeri) wordt herdacht middels een Turks festival en de plaatsen Osmanville en Turqueville in Frankrijk.

Allereerst werd de serie alleen op het documentaire kanaal van de TRT vertoond. Later is de serie op alle TRT kanalen vertoond en wordt nog herhaald.

TRT ploeg van links naar rechts: Orhan Aybertürk, İsmail Elden, Osman Şahbaz, İlhan Karaçay, Sacit Şahin ve Mehmet Türkoğlu.

Het tweede project voor TRT BELGESEL was een serie genaamd İZLER (SPOREN) wat refereert naar de sporen van de Ottomanen.

Om de interessante onderwerpen van deze serie te belichten zijn de landen Hongarije, Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Frankrijk, Italië, Finland, Rusland, Oost-Turkestan en Afghanistan bezocht.

Italië, waar de Etrusken, de voorvaderen van de Romeinse beschaving,  welke de Egeïsche regio van Anatolië bereikte en hiervan bewijsmateriaal te zien is uit verschillende musea aldaar.

In Hongarije zijn opnames gemaakt over de avonturen van Atilla de Hun en het bewind van de Ottomanen. Ook wordt aandacht gegeven aan het, van Turkse origine, Turan Festival welke in 28 landen wordt gevierd.

In Nederland zijn opnames gemaakt over de geschiedenis van de tulp die uit Turkije naar Nederland kwam. Verteld is het verhaal over de eerste persoon, Busbecq, die de tulpenbol naar Nederland bracht. Tijdens de opnames heeft het TRT team het ‘verloren’ graf van Busbecq ontdekt in een kerk in een Frans dorpje welke tevens zijn naam draagt. 

Ook is er aandacht besteed aan de Ottomaanse schilderijen welke in het Rijksmuseum hangen.

In Frankrijk is het kasteel waar Cem Sultan, de zoon van Fatih Sultan Mehmet, die daar in ballingschap leefde gevonden en zijn verhaal verteld. Ook in Frankrijk is het oord van Attila de Hun gevonden.

In Wenen zijn verschillende musea bezocht en de sporen van de Ottomanen ontdekt.

Hetzelfde geldt ook voor Duistland waar in het bijzonder de omgeving van Berlijn Ottomaanse sporen zijn getoond.

İLHAN ABİ

Veel Turkse media-mensen die in Nederland komen, komen bij İlhan Karaçay langs. Zijn Turkse collega’s bedanken İlhan Karaçay vanwege zijn behulpzaamheid en zijn gastvrijheid.

Karaçay is tevens een ‘abi’ (grote broer) voor zijn collega’s in Nederland.

*****

 

 

 

İlhan KARAÇAY'dan Ağustos 2018 Bülteni

 

1- A'dan Z'ye eğitim sorunu. Hollanda'daki Türk çocuklarının Türkçe dili ve kültürü dersi almalarına karşı tepkiler ve geçmişte yaşananlar. (Türkçe yazıların sonunda Hollandaca yazıları bulabilirsiniz.)

2- Turksemedia'nın İlhan Karaçay ile röportajı: 'Hollanda, Türkiye'ye minnettar kalmalı'

3- Bulgar komşunun çorba parası sıkı takipte... AB'nin Türkiye raportörü Kati Piri, Türkler'den şikayet
     bekliyor.

4- Hollanda'daki Türkler daha çabuk mu bunuyor?

5- Adana Film Festivali’nin Evrensel Sinerjisi Büyüyor.Rotterdam-Adana Kardeşliği                       

6- Lozan Antlaşması, iki kutup arasında değişik değerlendiriliyor ama...  O zamanki Hollanda medyası,  sonucu 'Zafer' olarak nitelemişti.

7- Işık Tüzüner'den bir sergi daha...

8- Amsterdam Başkonsolosluğumuza saldırı
                    

*****

 

İlhan KARAÇAY yazdı...

Ben de 'Eeeey Hollanda!' diye haykırıyorum.

 

Ankara'nın, yurtdışındaki Türk çocukları için planladığı eğitim projesi, Erdoğan'ın değil, biz gurbetçilerin isteğiydi...

Her gelişmeyi 'Mide bunaltıcı ve Erdoğan'ın isteği' diye baltalayan Batılılar, en büyük zararı bizlere veriyor

 

Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı'nın, 15 ülkede uygulamak istediği, 'Anadolu Hafta Sonu Okulları Proje Destek Programı', Batılılar tarafından sırf  'Erdoğan'ın projesi' diye baltalanıyor.

Hollanda medyası konuyla ilgili olarak kıyameti koparıyor.
Konu, ülkenin yarı devlet teşekkülü olan NOS (Hollanda Yayın Vakfı) Televizyonu tarafından görüntülü ve web sayfası haberleri ile çarpıtılınca, ülkedeki tüm yayın organları, konuya aynı minval üzerinde tepkili haberler yayınladılar.

Ülkenin Sosyal Demokrat görüşlü gazetesi De Volkskrant, 'Ankara'nın uzun eli' diyerek, Erdoğan'ın Türk gençlerine pençe ettığını, bu nedenle de Türk gençlerinin entegrasyonuna zarar verileceğini iddia etti.

Türk kökenlileri de konuşturan  De Volkskrant gazetesi, Türkiyeli İşçiler Birliği Başkanı Mustafa Ayrancı'yı da söz verdi. Mustafa Ayrancı, Erdoğan karşıtlılığına rağmen, Hollanda hükümetinin 2004 yılında, Türkler'in Türkçe eğitime desteğini kestiğini belirtirken, 'Erdoğan da bu deliği kapatmak istiyor' dedi.

Fetullah Gülen tayfasının yayın organlarından  De Kanttekening Genel Yayın Müdürü Mehmet Cerit'i de konuşturan gazete, projeye destek verecek olan hiçbir Türk'e söz vermedi.

Ülkenin en büyük gazetesi De Telegraaf ise, 'Türkiye'nin planı mide bunaltıcı' başlığı ile verdiği haberinde, Türk çocukları için çok yararlı olacak bu planı, 'Entegrasyona engel olacak' iddiasında bulunanları konuşturarak baltalamaya çalıştı.

Koalisyon hükümetinin en büyük ortağı VVD Partisi milletvekili bayan  Bente Becker'in, 'Erdoğan, Türk pasaportlu Hollandalıları, kendi boyundurluğu altında tutmak istiyor'  sözlerine yer verdi. Bayan Becker aynı mülakatta, 'Türk çocuklarına kendi dil ve kültürlerinde ders vermenin hiçbir sakıncası yok. Ama neden Ankara'dan yönetilen okullarla? Bu, entegrasyon için hiç yararlı olmaz' dedi.

De Telegraaf. muhalefette olan İşçi Partisi milletvekili Gijs van Dijk'in şu sözlerine yer verdi:
'Türk devleti, Hollandalı Türkler'i kaçıncı defadır hatalı bir şekilde etkilemeye çalışıyor. Şimdi de haftasonu okulları ile çocukları küçük yaştan itibaren Türk tarafına çekmek istiyor. Bu mide bunaltıcı bir plandır. Çocuklar Erdoğan'a karşı korunmalıdır.

Hükümet ortağı D66 Partisi milletvekili Jan Paternotte'nin De Telegraaf'ta yayınlanan sözleri şöyle:'Planı uygulamak yasak değildir. Hollanda'nın da dış ülkelerde okulları var. Ama burada Erdoğan'ın, Avrupa'daki Türkler'i boyundurdluğu altına sokma isteği var. Bu nedenle hükümet bu işe el atmalıdır.'

Haberlerde konuşulanları bir kenara atalım ve Jan Paternotte'nin, 'Hükümet bu işe el atmalıdır' sözünü değerlendirelim.
Evet, burada asıl eleştirilmesi gereken Hollanda hükümetleridir.

2004 yılına kadar, Türk çocuklarının okullarda kendi dil ve kültürlerinde ders görmeleri mümkündü. Ne var ki, Hollanda hükümeti o zaman 70 milyon euro tasarruf etmek için bu eğitime son verdi. Kararı protesto eden bizlere de, 'Parayı Türkiye versin' diye aleni bir açıklama yapıldı.
Şimdi, tam 14 yıldır bu konuyu irdeleyen Türk Sivil Toplum Kuruluşları'nın sesine kulak veren Ankara'nın top ateşine tutulması Allah'tan reva mı?

En önemli açıklamalardan biri de Hollanda Sosyal Güvenlik bakanlığı'ndan geldi. Bakanlığın reaksiyonu şöyle: 'Ülkeler, dışarıdaki vatandaşlarının eğitimi için teşvikte bulunabilirler. Pek çok ülke gibi, Hollanda'da bunu yapıyor. Bizim istemediğimiz, bu eğitimin entegrasyonu zedeleyecek olması ve demokrasiye zarar vermesidir. Bu konuda şüpheye düşersek derhal müdahale ederiz.'

Şimdi, geçmişte yaşananları bilmedikleri halde eyyam yapanlara bir çift sözmüz var:
Çocuklarımızın kendi anadillerinde eğitim görmeleri için 14 yıldır mücadele ettik. Başlangıçta 'Türkiye ödesin' denildi. Şimdi Türkiye ödemeyi kabul edince, sırf Erdoğan düşmanlığı nedeniyle buna 'Mide bunaltıcı' deniliyor.
Bir şey daha var: Hollanda'da Türkiye ve Türkler için konuşturulacak çok insan var

Sadece Mustafa Ayrancı ve Mehmet Cerit'lere sayfa açmak yakışık almıyor.

İşte bu nedenle şimdi ben de, 'Eeeey Hollanda!' diye haykırıyor ve sizleri sağlıklı siyaset ve objektif gazetecilik yapmaya çağrıyorum.

*****

NOT: Hollanda Türkiyeli İşçiler Birliği Başkanı Mustafa Ayrancı, yukarıdaki haberde yer alan şu sözüme darılmış: 'Bir şey daha var: Hollanda'da Türkiye ve Türkler için konuşturulacak çok insan var. Sadece Mustafa Ayrancı ve Mehmet Cerit'lere sayfa açmak yakışık almıyor.'

Bu söylemimde iki konuşmacı için hiçbir eleştirim yok. Sadece ve sadece, 'Hollanda'da Türkiye ve Türkler için, bu iki isimden daha fazla konuşturlacak isimler var' demek istedim.
Gazetecilik yaşamım boyunca, siyasi ve dini görüşü ne olursa olsun, hiçbir yurttaşımı hedef görmediğim gibi, hedef de yapmadım. Bir istisna hariç. Dolandırıcılığı Hollanda medyası tarafından da ele alınmış ve yargılanarak ceza yemiş olan, 'Zübük' lakabını taktığım malum bayanı hedef almıştım.

Eğitim konusundaki Türkçe ve Hollandaca haberleri okurken siz de farkedeceksiniz. Mustafa Ayrancı, eğitim konusunda Hollanda hükümetine karşı yürütülen protestolarda başı çekenlerden biri olmuştur. Lahey mahkemesinde açılan davada da, Mustafa Ayrancı ön safhalarda yer almıştır.

 

YUKARIDAKİ SORUN ÇOK ESKİDEN BAŞLAMIŞTI

14 yıl önce başlatılan Türkçe için El Ele kampanyası

Hollanda hükümeti okullardan Türkçe derslerinin kaldırılması yönünde karar almış.

Türkçemiz bizim için vazgeçilmezdir!
Hollanda'da yaşayan ve Hollanda'da Türkçe eğitimi verilmesini candan arzu eden kardeşlerimizi ortak hareket etmeye davet ediyoruz! Bu davet, inancı ve politik eğilimi ne olursa olsun, Türkçeye gönül vermiş olan bütün kardeşlerimiz içindir.

Amacımız nedir?
Amacımız, bilimsel ölçütler ve ilkeler çerçevesinde, Hollanda da yaşayan çocuklarımıza en uygun Türkçe eğitimini vermek için gerekli alt yapıyı oluşturmak, eğitim programını geliştirmek ve uygulamaktır.

İlkelerimiz nedir?

Kurumsallaşmak: Türkçe öğretiminin gelecek kuşaklara sağlam bir yapıda bırakılması için kurumsallaşmak gerekir. Bu amaçla Hollanda Türkçe Eğitim Vakfı kurulmuştur;

İlkelere göre hareket etmek: Kurumlarımızın ayakta kalabilmesi için eğitim malzemelerinin hazırlanması, öğretmen seçimi, yerel kurulların oluşumu, ulusal organizasyon, halkla ilişkiler gibi tüm konularda belirleyici ilkeler saptanmıştır ve bu çerçevenin dışına çıkılmasına izin verilmeyecektir;

Bağımsız olmak: Hiç bir siyasi, dini ve kültürel akımla ilgimiz yoktur.

Birleştirici olmak: Türkçe öğretimi çatısı altında hiç bir türlü ayrımcılık kabul edilemez. Türkçe öğrenmek isteyen her öğrencinin kurumlarımızda ders alması sağlanacaktır.

Bilimsel olmak: Anne-babaların dilek ve talepleri de göz önüne alınarak öğretim programlarının hazırlanmasında eğitim ve dilbilimsel ilkeler temel ölçütler olacaktır.

Şeffaflık: Tüm çalışmalarımızda şeffaflık temel ilkemizdir. Oluşturulacak olan kurullar, çalışmaların denetlenmesi ve düzenlenmesinde demokratik ilkeler doğrultusunda sorumlu olacaktır. Bu doğrultuda Türkçe İçin El Ele’ nin sitesinden tüm kararlar ilan edilecek, halkın denetimine sunulacaktır.

Hollanda da yaşayan velilerden ricamız:
Hollanda da yaşayan velilerden, çocuklarının bulundukları yörede organize ettiğimiz Türkçe derslerine göndermelerini rica ediyoruz. Eğer o yörede henüz Türkçe dersleri verilmiyorsa velilerden, Türkçe derslerini organize etmek için gerekli ön çalışmalara katılmalarını rica ediyoruz. Bunun için bize bir e-posta atmanız yeterlidir.

Türkçeye gönül verenler: 
Başarılı olmamız için birlik ve beraberlik şarttır. Türkçeye gönül veren herkesi kampanyamızı desteklemeye çağırıyoruz:

1. Sponsor olmak: Şirketler, bize sponsor olunuz ve çocuklarımızın Türkçesiz büyümesinin önüne geçiniz.
2. Maddi destek yapmak: Geliri ne olursa olsun bütün kardeılerimizi, maddi yardım yaparak, çocuklarımızın Türkçe öğrenmelerine destek olmaya çağırıyoruz.

Nijmegen şehrinde yapılan toplantıya, Hollanda'nın dört bir yanından binlerce Türk ailesi katılmıştı. 'Hollanda'da Tarihi Bir Gün' olarak kayıtlara geçen o toplantıda, Hollanda devletinin vermeyi esirgediği parayı, Türkler kendi aralarında toplama kararı alınmıştı.Fotoğrafta toplantıya ait haberi iki sayfa halinde veren DÜNYA gazetesinin kupürü görülüyor

 

Neden Maddi Destek Vermeliyiz?

Aşağıda, Prof. dr. Mehmet Akşit'in bu konuda yazdığı yazıyı bulacaksınız:

Türk göçmen çocukların Hollanda’da Türkçesiz büyümeye zorlanmasının etkileri ne olabilir? Aslında Türkçesizliğin bizi nereye götüreceğini tahmin etmek hiç de zor değil. Bu yazımda bizim çocuklarımızın başrolü oynayacağı Türkçesiz bir Hollanda’yı tanıtmaya çalışacağım. Haydi, şimdi koltuğunuza rahatça oturunuz ve en geç 15 yıl sonra ortaya çıkacak manzarayı seyre dalınız.

1. Suç oranının artması

Kimlik sorunu kişinin kendisi ile barışık olmamasından kaynaklanıyor. İki yıl önce izlediğim bir bilgilendirme toplantısında, birçok suçlu göçmen genç üzerinde inceleme yapmış bir uzman, suç işleyenlerin hemen hepsinde kimlik sorunu olduğunu belirtmişti [1].

Yurt dışında yaşayan Hollandalılara Hollandaca eğitimi veren 200 den fazla okul var. Bu okulların masrafları Hollanda hükümetinden destek alan SNOB vakfı tarafından karşılanıyor. Bakın bu vakıf yurt dışında oturan Hollandalılara ne diyor : “Ana diline egemen olmak insanın kendi kimliğini geliştirmesine yardımcı olur”. Her şey gayet açık: Çocuklarımız Türkçeyi öğrenmezlerse kimlik sorunları ile kıvranacaklar. İstisnalar olsa bile çocuklarımız arasında suç işleme oranı giderek artacak. Günümüzde kimlik sorununu Türklerden çok daha ciddi bir şekilde yaşayan bazı göçmen topluluklarında suç oranın çok yüksek olduğunu zaten gözlemlemiyor muyuz?

2. Okulda başarısızlık

Eğitimciler açık bir şekilde belirtiyorlar : “Bir çocuğun okulda başarılı olması ancak kendine güvenmesi ile olur”. Göçmen çocuklar üzerine araştırma yapan uzman bir psikologun yazdıklarını dikkatle okuyunuz: “Göçmen çocuklara yapılan baskılar ve aşağılamalar, onları olumsuz yönde etkilemekte ve çocuklarda ruhsal sorunların ortaya çıkmasına neden olmaktadır”. Çocuklarımızın Türkçeyi düzgün konuşabilmesi onların öz güvenini ve saygınlığını artıracaktır. Böylece çocuklarımız olumsuz baskılardan daha az etkilenerek okulda başarılı olacaklardır.

3. Dil fakirliği

SNOB vakfı bakınız dil öğrenmek konusunda nasıl bir öneride bulunuyor : “Eğer bir çocuk ana diline egemen olursa, diğer dilleri öğrenmesi genellikle çok daha kolay olmaktadır”. Göçmen çocukların ana dilini yok etmek onların bebeklikten beri elde ettiği bilgileri yok ettiği için son derece zararlıdır. şu gerçeği unutmayınız: Eğer çocuğunuz okulda başarısızsa, bunun Türkçe bilmek ile uzaktan yakından hiçbir ilişkisi yoktur!

Kanadalı bilim adamlarının yıllar süren araştırmalar sonucunda elde ettiği gerçeklere bir bakınız : “İki dilli çocuklar tek dillilere göre çok daha zeki olmaktadırlar. Ayrıca iki dilli insanların yaşlılıkta bunama olasılığı çok daha azdır”.

4. Boşalan camiler ve kültür merkezleri

Türkçe bilmeyen bir kişinin de Müslüman olabileceğini ve Hollanda okullarında Müslüman din görevlerinin yetişmesi ile birlikte ileride Hollandaca konuşan Müslüman bir cemaatin oluşabileceğini öne sürebilirsiniz. Ancak yıllar ilerledikçe bunun tersini göreceğiz. İşte nedenleri:

Hollanda’da kiliselerin giderek kapılarına kilit vurduğunu biliyoruz. Sadece Hollanda kültüründen etkilenen çocuklarımızın Hollanda’da esen bu inançsızlık rüzgârından nasibini almaması mümkün değil. Ayrıca Hollanda medyasında Müslümanlık karşıtı yapılan yoğun propagandadan Türkçe bilmeyen çocuklarımızın etkilenmesi çok doğal.

İkinci neden, Hollandaca yayınlanan Müslümanlık ile ilgili kitap çeşidinin yeterli olmaması. Mevcut kitapların birçoğu da zaten Türkçe ve Arapçadan tercüme.

Üçüncüsü, Türkçeyi unutmaya zorlanan çocuklarımız aynı zamanda anne ve babalarının dininden de soğuyacaktır. Çünkü çocuklarımız için Türkçeyi unutma olayı, sözgelimi İspanyolcayı unutmak gibi bir olay değildir. Atalarından miras kalan değerleri reddetme olayıdır. Bu miras içinde hiç kuşkusuz inanç da bulunmaktadır.

Türkçesizlikten sadece camiler değil bütün kültür derneklerimiz etkilenecektir. Zamanla Hollanda’da Türk kültürü üzerine sürdürülecek çalışmalar turistlere verilen basit bilgilerden öteye geçmeyecektir.

5. Giderek artan ayrımcılık

Hükümetin ana dilini öğrenme hakkını göçmen çocuklardan esirgemesi, söz gelişi, araba vergisini artırmak gibi bir karar değildir. Eğer demokrat geçinen bir ülkede kamuoyu bu tür yaptırımları normal karşılıyorsa, o ülkenin geldiği aşama alarm zillerini çaldıracak kadar vahim demektir. Çünkü azınlık haklarının esirgenmesi sadece dille kalmayacak, aşağılama, ayırımcılık ve kişisel hakları kısma gibi çeşitli biçimlerde karşımıza çıkacaktır. Zaten son zamanlarda azınlık haklarını hiçe sayan davranışlarla sık sık karsılaşmıyor muyuz? Fikir özgürlüğü bahanesi ile azınlıklara her türlü hakaret yapılmıyor mu? Eğer azınlıklardan bir kişi suç işlerse, sanki o suç bütün azınlıklar tarafından işlenmiş gibi bir tavır takınılmıyor mu? Bu baskılar karşısında inancı ve siyasi görüşü ne olursa olsun bütün göçmenler ve dolaylı olarak tüm Hollanda halkı zararlı çıkacaktır. Bütün bu olumsuzluklara karşı yapılacak en etkin mücadele azınlıkların kendi haklarını elde etmek ve savunmak amacıyla birleşmeleriyle başlar. Bu birleşme olsa olsa ancak Türkçe bayrağı altında gerçekleşebilir. Her türlü siyasi görüsün üstünde olan Türkçe İçin El Ele altında birleşmek tek çözüm yoludur.

Türkçesiz olsak olmaz mı?

“Hollandalılar Türkçe bilmedikleri halde okulda başarılı olmuyorlar mı” diye bir soru aklınızdan geçebilir. “Her Türkçe bilmeyen suç mu işliyor” diye de sorabilirsiniz. Kendinize özgü bir din yorumunuz da olabilir. Elbette herkes doğru bildiğini kendinde uygulamakta serbesttir. Ancak insanın kendisi için istediği kişisel özgürlükler kadar azınlık hakları da kutsaldır. şu gerçeği de unutmayalım. Türkçe ve Hollandaca bilen bir göçmen topluluğun zorla sadece Hollandaca bilen bir topluluğa dönüştürülmesi çocuklarımızın kişiliğinde o denli bir tahribat yapacaktır ki çocuklarımız bu yazıda açıklamaya çalıştığımız nedenlerden ötürü bilakis her alanda gerileyecek ve hiç bir zaman yerleşik toplumun başarı seviyesine ulaşamayacaktır. Öyleyse kesin bir şekilde “Türkçesiz olsak olmaz” diyebiliriz.

Şurası bir gerçektir ki Türkçe ile donanmış olan çocuklarımız başarılı oldukça, ailelerine, topluma ve insanlığa daha çok hizmet edeceklerdir.

Bazıları kapı kapı dolaşarak Türk velilere: “Nasıl olsa siz evde Türkçe konuşuyorsunuz okulda Türkçe derslerine ne gerek var” diyorlarmış. Eğer dedikleri doğru ise, her yerde sürekli Hollandaca konuşan ve Hollandaca medyayı takip eden çocuklara neden okullarda saatlerce Hollandaca dersleri veriliyor?

Türkçe İçin El Ele hareketi belki de “son barutumuzdur”!

Bir yıl kadar önce ben oldukça karamsardım. Ancak Türkçe İçin El Ele kampanyasının (http://turkce-icin-el-ele.nl) bir çığ gibi büyüyerek yürekleri fethetmesinden sonra artık hiç de karamsar değilim. Daha 10 ay önce bir kişinin başlattığı bu hareket şimdi binlerin soluduğu bir nefese dönüştü. Herkesi kucaklayan ve bilimsel ilkelere bağlı olarak çalışan Türkçe Eğitim Vakfı kuruldu. Bu vakıf Hollanda toplumuna uyumlu, okulda ve toplumda son derece başarılı gençler yetiştirmek için çalışmalarına başladı bile. Birbirinden değerli birçok uzmanımız gönüllü olarak vakfa katkıda bulunuyor. Birleşemez denilen insanlarımız kardeşlik duygusuyla birbirine kenetlendi. Amsterdam, Beverwijk, Den Haag, Drunen, Ede, Eindhoven, Gizle-Rijen, Hengelo, Nijmegen, Oss, Tilburg, Veghel ve Venlo kentlerinde Erzurum ve Sivas kongrelerini aratmayacak coşkunluklar yaşandı. Birçok kent de bu kervana katılmak için sabırsızlanıyor. Okullarla anlaşmalar yapılmaya başlandı. Genel müdür atandı. Yetenekli öğretmen arama çalışmalarına başlandı bile.

Ne kadar destek gerekli

Hollanda Türkçe Eğitim Vakfı’nın yönetim kurulu gönüllülük bazında çalışmalarını sürdürüyor. Ancak, eğitim kalitesinin sağlanması ve denetlenmesi için öğretmenlere belirli bir ücretin ödenmesi kaçınılmaz bir durum. Hollanda’da on binlerce ilkokul çağında çocuğumuz olduğuna göre haftada en az 4 saat Türkçe dersi vermek yüz binlerce Euro para tutuyor. Ancak bu toplanamayacak bir meblağ değil. Diyelim 5.000 kişi ayda 10 Euro verse, yılda 600.000 Euro eder. Gelirimiz ne olursa olsun bu konuda hepimiz bir şeyler yapabiliriz.

Bu da benden Türkçem

Şimdi söyleyin anneler ve babalar, Türk göçmen çocukların giderek daha serseri, hırsız, uyuşturucu bağımlısı, çete mensubu olmalarını mı istiyorsunuz? Giderek kendine güvenemeyen, aşağılık duygusu altında ezilen ve bunun neticesinde okulda başarılı olamayan gençlerden mi olmalarını istiyorsunuz? Ne Türkçeyi, ne Hollandacayı, ne de başka bir dili doğru dürüst konuşamayanlardan mı olmalarını istiyorsunuz? Çocuklarımızın zekâlarının gelişmesine engel mi olmak istiyorsunuz? Yanıtınız hayır ise, zaman Bu da Benden Türkçem deme zamanıdır.

Müslümanım diyenler, kültür faaliyetlerine katılanlar, camilerin ve Türk kültür derneklerinin giderek tek tek kapanmasını mı arzu ediyorsunuz? Hollanda’da doğanlar doğmayanlar, bir cemaate mensup olanlar olmayanlar, ideolojik veya siyasi görüşü farklı farklı olanlar, hanımlar, beyler, şimdi söyleyin bana, sizin ve çocuklarınızın giderek aşağılanmasını, ayrımcılığa uğramasını, haklarının ellerinden alınmasını mı istiyorsunuz? Yanıtınız hayır ise, zaman Bu da Benden Türkçem deme zamanıdır.

Dünyanın çeşitli yerlerinde kalbi Türkçe diye çarpanlar. Hollanda da çocuklarımızın giderek Türkçeden uzaklaşmalarına ve başarısızlığa itilmelerine göz yumacak mısınız? Yanıtınız hayır ise şimdi birleşme ve dayanışma zamanıdır.

*****

(Şimdi geçerliliği olmayan, o günlerde yayınlanmış bir haber.)

Eğitim gönüllüsü öğretmenlerimizin savaşı…           

DEN HAAG’DA TÜRKÇE DERSLERİ

 

DEN HAAG,- Hollanda’nı hükümet merkezi kenti olan Den Haag’da yaşayan eğitim gönüllsü öğretmenlerimiz, 2004 yılndan bu yana okullardan kaldırılmış olan Türkçe dersleri için büyük bir savaş veriyorlar.

Konuyla ilgili olarak gazxetemize bir bildiri gönderen eğitım gönüllüleri, Türk ebeveynlere şöyle sesleniyorlar:

Değerli anneler, babalar,

Bildiğiniz gibi Hollanda ilkokullarında Türkçe dersleri 2004 yılından itibaren resmen kaldırıldı. Böylece çocuklarımızın okul çatısı altında Türkçe öğrenme imkanı ellerinden alınmış oldu.

Den Haag’da bir grup eğitim gönüllüsü öğretmen ve anne baba 2004 yılından beri bu konuda mücadele vermektedir. 2005  yılında  sadece 1 okulda başlayan Türkçe dil dersleri  şu anda 7 okulda verilmektedir. Yakında yeni birkaç okulda da dersler başlayacaktır. Sizlerden gelen yoğun talep neticesinde bu okulların sayısı gittikçe artmaktadır. Bu hizmet sayesinde daha çok öğrenci Türkçe derslerini izleyebilecektir. Sizin çocuğunuz da bu çocuklardan biri neden olmasın?

Bizler, çocuğuna ana dilini öğretmek anne babanın önemli görevlerinden birisi olduğuna inanıyoruz. İçinde yaşadığımız Hollanda toplumunda her iki dili de iyi derecede bilmek, iyi bir gelecek, iyi bir kişilik için temel becerilerden birisidir. Eğitimin çocuklarımızın geleceği için en önemli yatırım olduğunu kabul ediyorsak, ana dilini okulda öğrenmek bu yatırımın önemli aşamalarından birisidir.

Dersler hakkında kısa bilgi

Dersler, öğrencinin devam etmekte olduğu okulda tecrübeli ve yetkili öğretmenler tarafından haftada bir buçuk saat, yaş ve seviye gruplarına göre verilmektedir. Ders saatleri çarşamba günleri saat 13.00 – 16.30 arası, diğer günler saat 15.00 – 16.30 arasıdır. Derslerde çocuklarımız okuma, yazma, dinleme ve konuşma  becerilerini geliştirmenin yanı sıra, tarihimiz, kültürümüz, dinimiz, ülkemiz, v.b. konularda bilgi sahibi olmaktadır.

Derslerin verilmesi konusunda okullardan destek alıyor ve derslikler için şimdilik kira ödemiyoruz. Türkçe Eğitim Komisyonu yaptığı bu çalismalar karşılığında her hangi bir yerden yardım alamıyor. Tüm çalışmalar gönüllü olarak yapılıyor. Ancak öğretmenlerin saat ücretleri  ve ders araç gereçlerini karşılamak için velilerden öğrenci başına  aylık 10 Euro katkı talep ediyoruz.

Siz de çocuğunuzun Türkçe dersleri almasını istiyorsanız, lütfen bize başvurunuz.

 

Şu anda ders verilen okullar:

1 - Anna Frankschool (Bouwlust)

2 - Prins Willem Alexander (Laakhavens)

3 - De Baanbreker (Molenwijk)

4 - De Ontmoeting (Molenwijk)

5 - De Spoorzoeker (Spoorwijk)

6 - De Triangel (Schilderswijk)

7 - De Fontein (Ypenburg)

 

 

Türkçe Eğitim Komisyonu, Den Haag Türk Dernekleri Platformu (Turkse Platform Den Haag – TPD) çatısı altında faaliyet gösteren bir çalişma grubudur ve gönüllü öğretmenler ve anne babalardan oluşmaktadır. TPD otuzdan fazla derneğin üye olduğu bir üst kurumdur.

 

TÜRKÇE EĞİTİM KOMİSYONU

Paletplein 84, 2572 KD Den Haag

Tel. 0618767812/0624765246                                               

e-posta: ibrahi...@hotmail.com

e-posta: stond...@gmail.com      

*****

Hollanda'da Ana Dilde Eğitim Davası Den Haag Mahkemesi'nde Yapılacak

Hollanda'da İlkokullarda Türk çocuklarına anadil dersleri verilmesi için Hollanda devleti hakkında açılan davanın ilk duruşması 30 Eylül tarihinde yapılacak.

Hollanda Türkiyeli İşçiler Birliği (HTİB), Avrupa Akdeniz Göç ve Gelişmeler Merkezi (EMECMO), Türkler Bilgilendirme ve Eğitim Vakfı (SIOT) adına Türk hukukçular Fadime Kılıç ile Nazmi Türkkol tarafından bir süredir hazırlıkları sürdürülen dava ile ilgili dilekçe UNESCO'nun 21 Şubat Anadil Günü'nde Amsterdam Mahkemesi'ne sunulmuştu. 

TÜRKİYE AB ORTAKLIK KONSEYİ KARARI 
30 Eylül tarihinde Lahey'de görülecek davanın 25 sayfalık dilekçesinde yer alan tezler BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşme, BM Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşme, BM Tüm Göçmen İşçilerin ve Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair Sözleşme, İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 1 Nolu Protokolü, Avrupa Konseyi Göçmen İşçilerin Hukuki Statüsü Hakkında Avrupa Sözleşmesi, Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı, Avrupa Toplulukları Konseyi'nin 25 Temmuz 1977 tarihli ve 77/486 sayılı Direktifi, Türkiye Avrupa Birliği Ortaklık Konseyi kararlarına ve Hollanda ulusal mevzuatına dayandırmıştı. 

Hollanda Eğitim Bakanlığı'nın 18 sayfalık savunmasında "Yeterli sayıda uzman öğretmen bulunamaması ve ana dilde eğitimin entegrasyonu engellemesi, ana dilde eğitimin kaldırılmasında en önemli nedendir. Ana dili eğitimi için sağlanan devlet yardımı bu nedenle 2004 yılından itibaren kesilmiştir" ifadelerini kullandığı kaydedildi. 

"ANADİLİN ENTEGRASYONA KATKISI BÜYÜK" 

Dava ile ilgili olarak HTİB Başkanı Mustafa Ayrancı ile Türk hukukçular Nazmi Türkkol ve Fadime Kılıç tarafından yapılan açıklamada, "Hollanda devletine göre anadil eğitimi bir hak değildir. Hollanda devleti anadil eğitimini Hollanda'ya entegrasyonu olumlu şekilde etkilemek için bir araç olarak kullanmıştır. Ancak anadil eğitiminin entegrasyona katkı sağlamadığı kanısına varıldığı için, bu proje 2004 yılından itibaren durdurulmuştur. Hollanda devleti anadil eğitiminin entegrasyona katkı sağlamadığı varsayımını 2000 ve 2001 yıllarında yaptırdığı 3 farklı araştırmaya dayandırmaktadır. Bu araştırma sonuçlarına göre; öğretmenlerin anadil eğitimi verme kapasiteleri yetersizdir, öğretmenler sıklıkla hastalık iznine ayrılmakta ve dersler boş geçmektedir. Velilerin anadil eğitimine talebi oldukça az olmuştur. Araştırmalarda, sonuç olarak, anadil eğitiminin entegrasyona olumlu bir katkısının bulunmadığı savunulmaktadır" ifadesinde bulunuldu. 

Hollanda devletinin savunmasında, dava dilekçesindeki tezlerin dayandırıldığı uluslararası sözleşmelerin anadil eğitimi hakkını vermediğini ve bu gerekçe ile anadil eğitimi masraflarının devlet tarafından karşılanması zorunluluğunun söz konusu olamayacağını iddia ettiğini belirten Mustafa Ayrancı, Nazmi Türkkol ve Fadime Kılıç, "Hollanda devletine göre bu sözleşmelerden sadece Hollandaca dilinde ücretsiz temel eğitim verme zorunluluğu olduğu sonucu çıkartılabilir. Hollanda devletine göre, Avrupa Parlamentosu'nun anadil eğitimi hakkında yaptığı açıklamalar, AB üyesi devletlere yapılan bir öneridir ve Türkiye'nin AB üyesi olmaması nedeniyle Türk kökenli ailelerin çocuklarının böyle bir hak talep etmeleri mümkün değildir. Savunmada, Avrupa Parlamentosu'nda anadil eğitimi konusunda yapılan bir tartışmanın hukuken bir bağlayıcılığının bulunmadığı da belirtilmektedir" ifadesini kullandılar. 

ANADİL YABANCILARIN KENDİ İNSİYATİFİNDEDİR 
Mustafa Ayrancı, Nazmi Türkkol ve Fadime Kılıç tarafından yapılan yazılı açıklamada, Hollanda'nın savunmasında daha sonra şu görüşlerin savunulduğunu kaydedildi: "Hollanda devletinin savunmasında, dava dilekçemizde yer alan tezlerimizi dayandırdığımız uluslararası sözleşmelerin ilgili hükümlerinin bir bağlayıcılığının bulunmadığı, bu hükümlerin sadece siyasi alanda tartışılan ve gelecekte gerçekleştirilmesi umut edilen hedefler olduğu da iddia edilmektedir. Hollanda devleti ayrımcılık konusunda ileri sürdüğümüz tezlerimizi reddetmektedir. Buna gerekçe olarak Hollanda'da herkesin ücretsiz Hollandaca temel eğitim alabilmesi gösterilmektedir. Bunun yanı sıra, Hollanda yasaları gereğince, Hollanda vatandaşı çocukların yurtdışında gördükleri Hollandaca eğitiminin maliyetinin Hollanda devleti tarafından karşılanmasının ayrımcılık oluşturmadığı ve bu gerekçe ile Türk kökenli öğrencilerin Hollanda'da ücretsiz anadil eğitimi hakkı bulunmadığı ifade edilmektedir. Hollanda devletine göre, ana dili eğitiminin yeniden verilmeye başlanması tamamen yabancıların kendi inisiyatiflerindedir. Hollanda devleti bunun siyasi arenada tartışılması gereken bir konu olduğu görüşündedir. Bu nedenle, onlara göre Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi bu konunun tartışılması için uygun bir ortam değildir."

 

İMZA KAMPANYASI

Hollanda genelinde açılan imza kampanyasında tam 46.000 imza toplanmıştı
Altta o imza kampanyasının internet ortamındaki şemasından bir kesit görülüyor.

Siz de "Türkçe için el ele" kampanyasını desteklemek istiyorsanız buraya tıklayınız.

Türkçe için el ele kampanyasını destekleyen kişilerin isimleri:
Murat Yuksel (İşci)	nijmegen / Hollanda
Nihal Yuksel (Diğer : -----------)	Eindhoven / Hollanda
Oktay Yuksel (Mühendis)	Rotterdam / Hollanda
Satilmis Yuksel (İşci)	nijmegen / Hollanda
Sibel Yuksel (İşci)	Haarlem / Hollanda
- 1 - 5 - 10 - 15 - 20 - 25 - 30 - 35 - 40 - 45 - 50 - 55 - 60 - 65 - 70 - 75 - 80 - 85 - 90 - 95 - 100 - 105 - 110 - 115 - 120 - 125 - 130 - 135 - 140 - 145 - 150 - 155 - 160 - 165 - 170 - 175 - 180 - 185 - 190 - 195 - 200 - 205 - 210 - 215 - 220 - 225 - 230 - 235 - 240 - 245 - 250 - 255 - 260 - 265 - 270 - 275 - 280 - 285 - 290 - 295 - 300 - 302 - 303 - 304 - 305 - 306 - 307 - 308 - 309 - 310 - 315 - 320 - 325 - 327 -

 

*****

Hollanda gazetesinde düzmece (ironik) haber:
Hollanda Türkiye'de ekonomi dersi verecek okullar açacak

Hollanda'nın Sosyal Demokrat görüşlü gazetesi De Volkskrant, ana gazetenin ekinde ve son sayfada yayınladığı düzmece ve ironik bir haberde, Hollanda'nın Türkiye'de ekonomik derslerin verileceği okullar açacağını yazdı.
Ankara mahreçli ve Joop Eikelboom ile Rudolf Julius imzalı düzmece -ironik haberde,  şunlar yazıldı yazıldı:

 

''Hollanda devleti, Türkiye'de hafta sonu okulları açmak için harekete geçti.  Bu okullarda,  genç Türkler'e,  gelecekteki hükümetlerin Türk parasını darmadağın ederek değer kaybetmesinini önlemek için ekonomi dersi verilecek.
Türkiye'de bu plan için büyük bir yaygara koparılıyor. AK-Parti milletvekili Bülent Turan, 'Biz burada, Türk lirasının değer kaybetmemesi için, Lahey'in uzun kolunu beklemiyoruz. Çocuklarımızın ekonomiye ilgi duymaları için önemli bir ders olabilir.  Ama biz öteden beri Türkiye'de böyle bir derse ihtiyaç duymuyoruz.' dedi.

Ama Türkiye'de herkes öyle düşünmüyor. Örneğin, Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın ebeveynleri, böyle bir okula hemen başvuracaklar. Anne Kısmet Albayrak: 'Oğlumun kayınbabası bunu saçmalık olarak görüyor ama, biz bay Erdoğan'a, oğlumuzun ekonomide temel bilgiye sahip olmasının hiçbir zararı olmadığını söyledik. Zira, oğlumuz bir gün iş dünyasına girdiği zaman faydası olacaktır'

Eğitim Bakanı Ingrid van Engelshoven, bu haftasonu okullarıyla, Türkler'in ekonomiye ait düşüncelerini zedelemek istemediklerini belirtirken şöyle konuştu: 'Biz çocukların kafalarına, enflasyon yükseldiği zaman faizleri yükseltilmesi gerektiğini sokmayacağız.  Biz onlara sadece, alternatif olarak Allah'a güvenmelerini öğreteceğiz.'

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan bir konuşmasında, Hollanda okullarının, Türk toplumuna neden faydalı olamayacağını anlatırken şöyle dedi: 'Kimler daha önce ders verdi biliyor musunuz? Naziler!.,

*****

Turksemedia'nın İlhan Karaçay ile röportajı:

'Hollanda, Türkiye'ye minnettar kalmalı'

Türkler ile Hollandalılar arasındaki fark çok mu?
Hollanda, Türkiye'ye herşey için minnetar kalmalı mı? Neden kalmalı?
Hollandal'daki Türkler, aralarında neden kavga ediyorlar?
Turk-Hollandalı gazeteci İlhan Karaçay, bu sorulara bizim medya kanalıyla yanıt verdi.
Karaçay daha derinlere de daldı.
Türkler, küfürlü sözler karşısında ne yapar?
Hollandalılar, hakaretler karşısında nasıl davranır?
Karaçay, Hollanda'daki birinci nesil Türkler arasındaki kavgalara da değindi.
Tabii ki, medyadaki yalan haberlere de...

Hollanda'ya Türk işçi göçü, 1960'lı yılların başında başlamıştır. İki ülke arasındaki işçi sözleşmesi ise 1964 yılında imzalanmıştır. Yani tam 54 yıl önce.
Türkler, Hollanda'daki zorlu yılları atlatıp, kendi sorunlarını halletmeye başlayıp  refaha kavuştuktan sonra siyasi ve dini bir kutuplaşma içine girdiler.
1980 darbesi öncesinde başlayan bu kutuplaşmalar günümüze kadar devam etti. Türkler arasındaki kutuplaşmaların ortadan kaldırılması için devletimiz tarafından hiçbir girişim olmadı. Bazı akil insanlarımızın kısıtlı gayretleri de sorunun çözümlenmesine yetmedi.

Hollanda Türk göçü tarihinde, adı en çok geçmiş ve geçecek olan ve adı Hollanda ile özdeşleşmiş olan gazeteci ilhan Karaçay da bu akil insanlardan biri. İlhan Karaçay gerek ilk dönemlerde ve gerekse şimdilerde, pek çok konuda başrol oynayan isimlerden biri.
Bu nedenle, Karaçay ile bu konuları içeren bir röportaj yapmayı çok istedim.
Sonunda da Karaçay ile bu röportajı gerçekleştirdim.

İşte, saatlerce süren görüşmemizden sonra ortaya çıkan röportaj:

- İlhan Bey, Hollanda'da yaşadığınız süre içinde pek çok olayı yaşayarak yazdınız ve görüntülediniz. Hollanda'daki Türkler arasında meydana gelen olaylar içinde kavgalar da var. Nedir bu kavgaların içyüzü?

- ''Hollanda'daki 50 yılı aşkın zaman biriminde, burada yaşayan Türk kökenliler arasında yaşanan, siyasi, dini ve  dünyevi anlaşmazlıklar çoğu zaman çok can sıkıcı olmuştur.
Yaratılmış olan biz insanlar, karekter ve huy olarak, tüm canlılardan daha farklıyızdır. Bizi yaratan, diğer canlılarla barışık bir yaşam sürmemizi istemiş olmasına rağmen biz insanlar, birbirimize şiddet uygulayarak üstünlük sağlamaya çalışmışızdır.
Vahşi doğayı bilmem ama, biz insanlar önce kendimiz ile, sonra da diğer insanlar ile barışık olmalıyız. Yaşadığımız gök kubbenin altında, kimsenin kimseden üstünlüğü olmamalıdır. Bunun aksi, bizi barışa değil, savaşa götürür. Anlaşamayan insanların, aralarındaki ihtiafı çözmek için saygın aracılara veya yargıçlara ihtiyaç vardır. Ama ne yazık ki, bazı insanları ne saygın arabulucular ve ne de yargıçlar barıştıramıyorlar.''

- Peki, ilk yıllarınızdan biraz söz eder misiniz?

-''1966 yılında 4 ay turist olarak kalıp Türkiye'ye geri döndüğüm ve sonradan 1967 yılının 10 kasımında yeniden geldiğim Hollanda'da, tam 51 yıldır yaşıyorum. Buraya gelir gelmez başladığım gazetecilik yaşamımda, ilişki içinde olduğum yurttaşlarım arasında, ne dini ve ne de siyasi bir farklılık gözetmeden iş yaptım. Yardımlarına koştuğum yurttaşlarımız arasında da ayrımcılık yapmadım. İlk yıllarda büyük zorluklar çeken yurttaşlarımıza, sadece yayın yoluyla değil, kişi ve mercilerle bizzat temas kurarak yardımcı olmaya çalışıyordum.
Gazetelere yazıyor ve televizyonlarda programlar yapıyordum.
Epeyi de ünlenmiştim. Eee, insan halidir, kimi uzun burnumu, kimi saç özürlülüğümü öne sürerek beğenmemiş olacağı gibi, beni beğenen ve takdir edenler olmuştur.''

- Yurttaşlarımızın bir kısmı, Hollanda'daki sorunların hafiflemesinden sonra, buradaki sorunları bir kenara bırakıp, anavatandaki siyasi ve dini çekişmelere odaklanmışlardı. Sağcı ve solcu kavgası buralara da sıçramıştı.
Peki neydi bu sağcılık ve solculuk konusu?

- '' İsterseniz önce, bu sağ ve sol kavramının nereden kaynaklandığını anlatayım: Fransa'nın bilmem kaçıncı Kralı Louis'in , meclis kararlarını sürekli veto etmesini önlemek için özel bir oturum yapılıyor. Değişime açık olmayan muhafazakar kesimle, monarşiyi destekleyen, kralın veto hakkının olmasını isteyen ve genel anlamda toplumun kaymak tabakasında olan insanlar ‘sağ’ tarafa oturdular.O zamanki toplum düzeninin ilerici görüşlü burjuvazi temsilcileri, köylü hakkını ve ileriyi savunan, değişimi isteyen temsilciler de 'sol' tarafa oturdular.
Anlayacağınız, o günden bu güne, ileriyi, değişimi, yeniliği, hak ve özgürlüğü, en önemlisi ise herkesin eşit olduğunu savunan insanlara 'solcu', muhafazakar olan, değişime, yeniliğe, hak ve özgürlüklere ve eşitliğe yakın olmayan insanlar da 'sağcı' olarak nitelenmeye başlandı.
Tabii ki bu anlatım, Amerika'da başka, Asya'da başka ve Avrupa'da başka türlü de yorumlanıyor.''

- Bu bilgi için teşekkür ederim. Şimdi gelelim Hollanda'daki Türkler'in durumuna.

- ''O zamanlar, işte böyle sağcı ve solcu diye nitelenenler arasında kıyasıya bir çekişme başlamıştı. Türkiye'deki anarşik cinayetler korkusu, Utrecht'te bir futbol maçı sonrasında yaşanan cinayet ile Hollanda'ya da taşınmıştı. Zira o zaman, siyaseti futbola karıştırmak istemeyen Muzaffer Çavuşoğlu adlı bir gencimiz, bir siyasi grubun gadrine uğramış ve futbol sahasında öldürülmüştü.''

-Peki o zaman sizin tutumunuz neydi?

- ''O zamanki siyasi çekişmeler cereyan ederken, ben bu çekişmelerde ne sağcılardan yana oldum ne de solculardan yana.
Böyle olunca da, beni kendilerinden olmadığım için, iki grup da düşman belledi. Özellikle 'Düşman' diye yazdım. Zira Hollanda polisi, beni önce sağcıların, bir yıl sonra da solcuların öldüreceği ihbarları ile iki defa korumaya almak istemişti.
Ben her iki koruma isteğini ret etmiştim. 'Benim yurttaşlarım bana kızarlar ama, beni öldürecek derecede düşmanlık yapmadığım için bunu yapmazlar' dedim. Buna rağmen polis beni, kurşun geçirmez çelik yelek giymem için zorladı. Aylarca kilolarca ağılıktaki çelik yelek ile dolaştım.
Ne mutlu ki bana hiçbir saldırı olmadı ve o yıllar mazide kaldı.

- Yanlış istifhamları ortadan kaldırmak için soruyorum. O zaman İslam'a bakışınız nasıldı?

- ''Hollanda'da, İslam inancında olan Müslümanlar, namaz kılmak için önce mescit yerleri, sonra da cami isteğinde bulundular. Müslümanlar dernekleşmeye başladılar. Dernekler kuruldu. Daha sonra dernekleri bir çatı altında toplayan Federasyon kuruldu. Daha sonra  da Federasyonlar'ın birleştiği Konfederasyon kuruldu.  İbrahim Görmez, hem federasyonda ve hem de konfederasyonda başkanlık yapmıştı. Ben o zamanlar  gerek televizyondaki yayınlarımda ve gerekse Hürriyet'teki yayınlarımda hep yurttaşlarımızdan yana oldum ve destekledim.
Ülkede, Katolikler, Protestanlar, Evangelistler ve Yahudiler için TV ve Radyo yayınları vardı ama Müslümanlar için yoktu. Bunun mücadelesi başladı.
Ben yukarıdaki tüm faaliyetlerde gerek gazetemde ve gerekse TV programlarımda hep destekçi oldum.

Ama ne yazık ki, o zamanlar Hürriyet gazetesini düşman, Tercüman gazetesini dost bilen bazı kişiler, bana çok uzak durdukları için beni anlayamadılar.''

- Sizin NOS'ta Pasaport programını yaptığınız dönemde, Hollanda televizyon kuruluşu EO'da  YONEKO adlı bir film yayınlanmıştı. O filme Türkler çok kızmıştı ve kızgınlık size de yansımıştı. O kunuyu burada açıklar mısınız?

- ''1978 yılının mayıs ayında, EO adlı Evangelist TV İstasyonunun, sırf Hıristiyan propagandası yapılan YONEKO adlı İngilizce bir filmin, özellikle Türkçe alt yazılı yayınlayacağını öğrendiğim zaman, gerek kendi TV yayınımda ve gerekse Hürriyet'te 'Neden ille de Türkçe'  diye protesto etmiştim. Ama ne yazık ki sırf Tercüman okuyan ve benim yayınlarımdan habersiz olanlar, NOS Televizyonunda çalıştığım için, o yayını da benim yaptığımı sanarak bana çok ağır ve çirkin iki mektup göndermişlerdi. Zıra, Türkiye'de o zaman TRT ne ise, burada da NOS televizyonunun konumunu aynı zannedenler, diğer yayın kurumlarının kendi ideoloji ve inançları doğrultusunda yayın yaptıklarını bilmiyorlardı. Her televizyon kanalında yayınlanan programda benim parmağım olduğunu sanıyorlardı.''

- Peki bu konuda hakkınızdaki fikirler değişti mi?

- ''Tabii ki. Gün geldi, yukarıda anlattığım bilinmeyenler, bilinir hale geldi.
Ne mutlu ki, o zamanlar Türk İslam ve Kültür Dernekleri Federasyonu Başkanlığı ve İslam Yayın Kurumu Başkanlığı yapmış olan İbrahim Görmez, 'Senin değerini o zaman bilemedik. Nifakçılar seni hedef almışlardı. Şimdi senin İslam'a ve devletimize ne kadar yararlı olduğunu daha iyi anladık.' deme medeniyetini gösterdi. Sağolsun İbrahim Görmez...''

-Hollanda'da, geçmişte yapmış olduğunuz toplumsal ve bireysel yardım faaliyetlerinize biraz sonra gireceğim. Şu anda yaşananlar çok önemli.
Nedir şimdi yaşananlar ve nedir bu kavgalarda sizin yeriniz?

- ''O zamanki kavgalarda, yerimin ne olduğu anlaşılmıştır sanırım.

'Ne sağcıyım ne solcu, futbolcuyum futbolcu' yakıştırmasına uygun bir yerdeydim. Bazıları buna 'renksizlik' diyordu ama, benim ne kadar renkli olduğumu bilenler de vardı.

İçinde bulunduğumuz kavgalara ve bu kavgalarda benim yerimin ne olduğuna gelince:
Refah düzeyi artan yurttaşlarımız, buradaki sorunlarından bir nebze kurtulduktan sonra, particiliği, inanç ayrıcalığını ve hatta Türkiye'deki futbol takımı sevdasını abartılı bir hale getirdiler. Daha önce bu konularda arada bir tartışanlar, sosyal medyanın yaygınlaşmasından sonra, birbirlerine hakaret etmeye başladılar. Eski dostlar düşman olmaya başladı. Bırakın siyasi ve dini düşünceyi, Fenerbahçeli ile Galatasaraylı bile birbirlerine düşman oldular.
Ben Beşiktaşlı olduğum halde, Hollanda Beşiktaşlılar Derneği'ne üye bile olmadım. Çünkü ben işimde tarafsızlığımı inandırıcı bir şekilde ortaya koymalıydım.''

-Son günlerdeki kargaşa hakkında neler diyeceksiniz?

- ''15 Temmuz darbe girişiminden sonra ise, bir Erdoğancı-Fetöcü kavgası patlak verdi. Gruplar arasında çekişmeler ve hatta ufak tefek atışmalar meydana geldi. Hollanda'yı yönetenler bu durumdan rahatsız oldu. Araştırmalar yapıldı. Türk kuruluşlarından beşi, Başbakan yardımcısı Ascher'in emriyle araştırıldı. Pek çok konuda polis devreye girdi. Bakanlık ve istihbarat elemanları Türkler arasında mekik dokumaya başladı.

Sonra şikayetler, dedikodular ve iftiralar baş gösterdi.
Türkler, sosyal medyada birbirleri ile kabaca tartışmaya başladılar.
Herkes birbirini suçluyor ve bir paye yakıştırıyordu.

Tam anlamıyla, çok rahatsız edici bir durum söz konusuydu.
Eskiden komuşularıyla muhabbet içinde yaşayan insanlarımız, şimdi o komuşularının yarısını kaybetmiş durumda. İnsanlar birbirlerine düşman gibi bakıyorlar.''

- Sosyal medyada da bir kavga sürüp gidiyor. Nedir buradaki sorun?

- ''Yukarıdaki olumsuzluklar yetmezmiş gibi, eline kalem alan (Daha doğrusu bilgisayar veya akıllı telefon kullanan) bir yığın insan yorumlar yazmaya başladılar. Kimi Facebook'ta, kimi Instagram'da, kimi WhatsAap'ta, kimi Twitter'de ve Messenger'de yazıp yazıp gönderiyordu. Tabii ki bu ara kendi web sitelerini yayına sokmuş olanlar da vardı. Elindeki kara kalemi istediklerininin üzerine çalıyorlardı. Naçizane şahsım için bile bazen olumsuz satırlar yazılıyordu.
Ben bunları hiç sorun yapmıyordum. Benim için olumsuz yazanlar ile temasa geçiyor, biraraya geliyor ve olumsuzlukları düzeltme yoluna gitmeyi tercih ediyordum. Zira ben, eskiden olduğu gibi, şimdi de hiçbir yurttaşım ile kavgalı olmayı ve kavgalı kalmayı tercih etmiyorum.
Kendi meselelerimi, kendime özgü tavır ve hareketlerimle halletmeye çalışıyorum.''

- Siz bu konularda akıllı davranıyorsunuz. Peki diğerleri ne yapıyorlar?

- ''Ne var ki, aynı yayınlardan rahatsız olan bazı dostlar, web sitelerinde kendilerini yeren kişilere karşı harekete geçtiler. 'Kamuoyuna' diye bildiriler yayınladılar ve kendileri için kötü yazanlara karşı sert yanıt verdiler.
İşte o saatten sonra olanlar oldu.
Bu kez web sitesi yazarları karşı hücuma geçti. Ama yazılanlar arasındaki kelimeler yenilir içilir cinsten değildi. Ağır hakaretler ve kişisel ailevi suçlamalar çok can sıktı.

'Kamuoyuna' duyurusunu yazanlar, daha sonra bunu bir imza kampanyasına dönüştürdü. Site yazarları bu kez imza atanlara FETÖCÜ-PKK'lı dedi.
Tabii ki tüm bu olanlar, Hollanda'yı yönetenlerin gözünden kaçmadı.

İstihbaratçılar, patronlarına bilgi vermek için bu konuyu da araştırmaya başladılar bile.''

- Bu konuda sizin görüşünüz nedir?

- ''Yalan söylemeyeyim. 'Kamuoyuna' diye başlayan bildiriye neden imza atmadığımı soranlar olduğu gibi, 'imza atma' diyenler de oldu.
Ben her iki tarafa da, kimsenin etkisi altında kalmayacağımı, her hareketimi kendi sağduyumla yapacağımı ve bu gidişatın hiç hoş olmadığını ve hatta çok kötü olduğunu belirttim.

Bu sorunun küfürleşme ve yargıyla çözümleneceğine inanmıyorum.

Benim aleyhime de yazılanlar olduğu halde, bu sorunun diyalog ile çözüleceğine inanıyorum.''

-Peki, siz bu konuda nerede duruyorsunuz?

- ''Akil bir dost bana şu tavsiyede bulundu:  'Bak İlhan, sen her zaman olduğu gibi bu kavganın dışındasın ve hatta üstündesin. Yoluna böyle devam et.'.
Ben de tıpkı 51 yıldır yaptığım gibi, yurttaşlarımız arasında gelişmekte olan bu kavgaların dışında kalıyorum.
Bana, eskiden olduğu gibi 'Renksiz ve korkak' diyenler çıkacaktır. Ama beni yakından tanıyanlar ne kadar renkli ve ne kadar da cesur olduğumu ifade edeceklerdir. Zira ben, Hollanda'daki Türkler'in tarihi yazıldığı zaman, İlhan Karaçay adının tertemiz yazılması dilemekteyim''

Medya kontrol edilecek

-Hollanda ve Avrupa'daki ana akım medya ve sosyal medya konusundaki  son durum nedir, önlemler alınıyor mu?

- ''Sosyal medyada hakaret ve iftira içeren yayınların ortadan kaldırılması için Avrupa Birliği ülkeleri ortak bir çalışma içine girdiler. Facebook, Twitter, Instagram, WhatsAap ve Messenger aracılığı ile yapılan hakaretlerin, bir hafta içinde kaldırılmaması halinde büyük cezalar konulacak.

Ayrıca, Hollanda'nın üçüncü büyük gazetesi De Volkskrant, I&O Araştırma şirketine ,‘Yalan haberlerin toplumsal tartışmalara etkisi’ konulu bir araştırma yaptırdı.
Annieke Kranenberg tarafından kaleme alınan araştırma sonuçlarına göre, her üç Hollandalı'dan birisi, yalan haberle doğru haber arasındaki farkı ayıramıyor.
Araştırmaya katılanlardan sadece yüzde 29’u, yalan haber ile doğru haberin farkına varabiliyor. Hollandalılar'ın yüzde 82 gibi ezici bir çoğunluğunun yalan haberlerden rahatsız oldukları, yalan haberlerin, demokrasi ve hukuk devletinin işleyişini tehdit ettiğini söylüyorlar. Okuyucunun genelde şuurlu olduğu, her habere hemen inanmayacağının altı çiziliyor. Örneğin, okuyucunun kendi ifadesine göre, Facebook’da yayınlanan haberlerin yüzde 71'i yanlış olabilir.

-Peki, diğer Avrupa ülkeleri ne yapıyorlar bu konuda?

- ''Yalan haberler, diğer Avrupa ülkelerinde de buradan farklı değil elbette. Yalan haberler ile mücadelede Hollanda ağır davranırken, Fransa ve Almanya sert önlemler alıyorlar. Geçen ay Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yalan haberlerle ilgili yeni bir yasanın yürürlüğe gireceğini söyledi. Macron’un seçimler sürecinde yalan haberlerden canı yanmıştı tabiiki.
Almanya da geçtiğimiz günlerde konuyla ilgili bir yasa sundu. Sosyal medyada nefret içeren haberleri yayından kaldırmayanlara ağır para cezası verilecek ve hesapları kapatılacak. Sahte ve yalan haberler için, Avrupa Komisyonu bu yıl bir dizi yaptırımlar getirecek. Komisyon, alanında uzman olan 39 kişi tesbit ederek çalışmalarına başladı. Brüksel’in vereceği karar, Avrupa ülkelerini harekete geçirecektir.Kişilerin yalan haberler karşısında zarar görmemesi, toplumsal düzeni zedelememesi, hukuken keskin önlemler alınması, hiç kimsenin yalan haberlerle başkalarının yaşam hakkını engellememesi için önlemler alınıyor.''

-Sosyal medyada en çok rahatsızlık veren konu nedir?

- '' Bazı haber portallarını yönetenler, birisi hakkında kötü düşünülmesi  için, kendi görüşlerinde ziyade, tribünlerde oturan hayalı insanları konuşturarak haber yapıyorlar. Ama  artık bu taktiğe kimse inanmamaktadır.
Bu konuya dikkat edilmesini ve insanları sırf intikam almak için karalama kampanyası yapılmamasını diliyorum.''

Geçmişte yaşananlar

-Şimdi biraz da geçmişteki toplumsal hizmetlerinizden söz edelim.
Hoofddorp'ta Türkler'in bir fabrikada boykot eylemi yaşanmıştı. O sorunu siz çözmüştünüz. Anlatır mısınız?

- ''1975 yılında, Hoofddorp'taki Dam Chips adlı fabrikada 160 Türk işçisi işgal eylemi başlatmıştı. İsveren Türkler'in işine derhal son vermişti ama Türkler fabrikayı terk etmiyorlardı. Olay Hollanda parlamentosunda konu olmuştu. Medya sırf bu konuyla meşguldu. Sendikaların girişimleri fayda etmiyordu.
Türkler'in ikamet ettikleri Haarlem kentine gittim. Türkler ile uzun uzun konuştum. Daha sonra fabrikanın patronunu aradım ve olayı her iki tarafı mutlu edecek bir şekilde sonlandıracağımı bildirdim. Patron önce görüşmeyi kabul etmedi. Birkaç kez daha aradım. Sonunda kabul etti. Türkler ile fabrikada toplandık. Sonuçta barışı sağladık. Ertesi gün Hollanda medyası, 'Hiç kimsenin yapamadığını, Türkler'in ombudsmanı gazeteci İlhan Karaçay yaptı ve barış sağlandı' haberini yayınladılar.
                                          
Journalist İlhan Karaçay als ombudsman
DAM betaalt over stakingsperiode
De Dam Fabriek zal de Turkse werknemers vrouwen
en één man, die door een misverstand bijna
twee weken deze maand in staking gingen en inmiddels,
na ontslag, weer in dienst zijn genomen, het loon
dat zij over de periode zouden hebben gekregen uitbetalen.
Dit kwam donderdagmorgen tijdens besprekingen tussen
de Turkse journalist en “ombudsman” Ilhan Karacay die
voor de belangen van de stakers opkwam en’ de heer .....

DAM CHIPS haberleri Hollanda medyasındayayınlanırken,
İlhan Karaçay'dan 'Ombudsman' olarak söz ediliyordu.

                                       

-Hollanda Kraliçesi Juliana'ya yazdığınız bir mektup hafızlardan silinmedi. Neydi o kunu?

- ''1975 yılının mart ayında, Helmond kentindeki bir okulda Türk öğrencilere büyük bir haksızlık yapılmıştı. O zamanlar her cumartesi günü Türk çocuklarına Türkçe ders ve İslam dini öğretiliyordu. Okul yönetimi bu durumu yasaklamıştı. Hollanda yine ayağa kalkmıştı. İşte o zaman ben Kraliçe Juliana'ya bir mektup yazmıştım. O mektup da Hollanda medyasında geniş yer buldu ve sonra da dersler yeniden başladı.

-Sizin kaçak işçilere af konusunda da çalışmalarınız oldu. Anlatır mısınız?

- ''1973 yılında, Hollanda'da ikamet ve çalışma izni olmayan ve 'Kaçak işçi' olarak adlandırılan insanlar için genel bir af verilmesi için bir komisyon oluşturmuştuk
Ben o zaman bu af için 'Generaal pardon' sözcüğünü seçmiştim. Bu sözcük Hollandalılar'ın diline pelesenk olmuştu. O zaman Hollanda'da çok ünlü bir İspanyol asıllı sendikacı vardı. Daha sonra ülkesine dönen ve orada Bakan olan bu ünlü sendikacı da bana 'Bay General Pardon' adını yakıştırmıştı.
O çalışmalar semersini vermiş ve daha sonra kaçak işçiler için af çıkmıştı.

- Hollanda hükümeti, Türkiye'de yaşayan Türk çocukları için daha az çocuk ödeneği verilmesini istenmişti. Bu konuyu da anlatır mısınız?

  

- ''1976 yılında, Hollanda Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nda bir komisyonda yer almıştım. O zamanki hükümet, Türkler'in Türkiye'de yaşayan çocukları için, normalden daha düşük çocuk parası ödeneği verilmesi için bir çalışma yapıyordu. Gerekçe: Türkiye'de süt, sebze ve meyve daha ucuzdu. Ben ise o komisyonda, Türk çocuklarının Türkiye'de daha ucuz yaşamadıklarını, aksine, ebeveynler Avrupa'da olduğu için, Türkiye'de bıraktıkları çocuklar için daha fazla para harcadıklarını anlatmıştım. Benim anlatımım, hükümetin bu plandan vaz geçmesi için yeterli olmuştu.''

- Bir de Zwarte Markt (Kara Pazar) konusu var. Neydi o konu?

- ''1983 yılında, Beverwijk'te kurulan dünyanın en büyük pazar yerinin kuruluş çalışmalarında ben de yer almıştım. Hollandalı girişimci Bart van Kampen pzarcılık yapıyordu. Zaandam kentindeki Bruynzeel fabrikasının avlusunda pazarcılık yapan Türkler'e yasak gelince, Bart van Kampen bana gelmiş ve Beverwijk kasabasındaki pazar yerinde Türkler'e yer vermek istediğini belirtmişti. Ben o zaman tanıdığım pazarcı Türkler'e ulaştığım gibi, Hürriyet ve Tercüman gazetelerine verdiğim ilanlar ve her tarafa astırdığım afişler ile büyük bir reklam kampanyası başlatmıştım. Daha sonra da Türkiye'den getirdiğimiz sanatçılarla bedava konserler ile binlerce Türk'ü pazar yerine çekmeye başladık. Dünyanın en büyük pazar yeri diyebileceğimiz bu yer, her hafta polis baskınıyla kapatılıyordu. O zaman pazar yerinde 100'ü aşkın Türk standı vardı.

Polis baskınlarından kurtulabilmek için bir komisyon oluşturduk ve zamanın İçişleri Bakanı'a gittik. Bakan, 'Nuh' diyor ama 'Peygamber' demiyordu. Pazar gününün insanlar için istirahat günü olduğunda israr ediyordu.
O sırada ben söz aldım: 'Sayın Bakan, Scheveningen, Noordwijk ve Katwijk gibi yerlerde pazar günü dükkanlar neden açık' diye sordum. Bakan tam istediğim yantı verdi: ''Oradaki dükkanlar yabancılar için açık.''
Ben de cevabı hemen yapıştırdım: 'İyi ama sayın Bakan, Kara Pazar denen yere hep yabancılar geliyor. Yabancıların Hollanda'da yararlanabilecekleri rekreasyon yerleri çok kısıtlı. Pazar yerine gelen yabancılar çocukları ile birlikte eğlenebiliyorlar. Ayrıca, yüzden fazla Türk işyeri açmış ve yüzlercesine de iş imkanı sağlamış durumda.'
Beni dikkatle dinleyen Bakan, elini masaya vurarak ani ve kesin kararını verdi ve  'O zaman sadece Türk pazarı açık kalabilir.' dedi.
Komisyondaki Hollandalılar itiraz edecek oldular ama, araya girerek, 'Durun itiraz etmeyin. Bugün Türk pazarına izin verildi, yarın da Hollanda pazarına izin çıkar' dedim. Daha sonraki aylarda gerek belediye ile ve gerekse Bakanlık mensuplarıyla yapılan görüşmelerden sonra Hollanda pazarı da açık kaldı.
...Ve o günden sonra Türk pazarı cumartesi ve pazar günleri hala faaliyet gösteriyor.'

- Bir de pazar yerindeki Türkler'in boykot eylemi vardı?

- ''Türk pazarcılar, pazar yeri sahibi Van kampen'in kira sözleşmelerinden hoşnut değildiler. Başı çeken bir Türk pazarcı, Türkler'e  'Boykot' kararı aldırdı. Ertesi gün pazar yerine gelenler pazara giremediler. Uzaklardan pazar yerine gelenler boşuna gelmiş oldular. Kaldı ki, pazarın tanıtımı için büyük emek ve masraf sarfedilmişti. Pazar yeri sahibi Bart van Kampen.ikinci hafta da boykotu sürdürmesi beklenen Türkler'i bu fikirden va geçirmek için beni aradı. Cumayı cumartesiye bağlayan gece pazar yerine gittim. Türk esnafı bir araya getirdim ve pazar yerine gelen binlerce kişinin bu hafta da geri dönmesi halinde, pazara bundan sonra hiç kimsenin gelmeyeceğini ve sonunda herkesin kaybedeceğini belirttim. Başı çeken Türk itiraz eder gibi oldu ama, esnafın büyük çoğunluğu bana inandı ve boykot sona erdi.
Etesi sabah beni arayan van kampen banka hesabımı istedi. Bana gece çalışması için bir honorerya gönderecekti. Kendisine teşekkür ettim ve havale edeceği parayı ret ettim.''
 

Uçuç Vergisi

-İlhan bey, sizin Hollanda'da yaptığınız ses getiren girişmlerin haddi hesabı yok biliyoruz. Hatırladığımız kadarıyla bir de 'Uçuş vergisi' yasasını geri çektirmenizin hikayesi var. Anlatır mısınız?

- ''Memnuniyetle.  5-6 yıl önceydi. Hollanda hükümeti uçak biletlerine bir  'Uçuş vergisi' koymak için bir yasa tasarısı düzenliyordu. Bu tasarıya göre, Atina'ya uçacak olan yolcu hiç vergi ödemeyecek, ama Ankara veya Antalya'ya uçacak olan yolcu 35 ila 50 euro arasında bir vergi ödeyecekti. Bu teklif yasalaşırsa, tatile gidecek Türk ailelerine büyük bir maddi külfet yüklenecekti. Bu duruma önce Hollanda Seyahat Acentaları Birliği ANVR, daha sonra çeşitli havayolu şirketleri itirazlarda bulundular. Corendon firması da girişimde bulundu ama fayda etmedi.
Utrecht Turizm Fuarı'nın açılış arifesindeydik. İşçi Partisi milletvekili olan eski dostum ve Agis'in Eski Genel Başkanı  Eelke van der Veen'i aradım. Durum hakkında birşeyler yapılması gerektiğini söyledim. O da beni, bu tasarının hazırlayıcısı olan Paul tang'a yönlendirdi. Aynı akşam Paul tang beni aradı ve ne istediğimi sordu. Ben de kendisine, iki gün sonra açılacak olan Turizm Fuarı'nda buluşma teklifinde bulundum. 6 Türk tur operatörü ve birkaç basın mensubu arkadaşım ile, Turizm Müşavirliğimizin standında buluştuk. Turizmci dostlar, biletlere eklenecek olan 'Uçuş vergisi'nin yolcular için ağır bir yük olacağını anlattılar. Paul Tnng da, alınacak olan vergilerin, uçakların kirlettiği çevre için harcanacağını belirterek, çevre temizliliğini ne kadar önemli olduğunu anlatmaya çalıştı.
Toplantının sonucunda, fikir değişikliği olmadığı kanaatine vardım.
Ben de, 'mademki bu işler siyasetle ve oy hesabıyla çözümlenir, o halde ben de bu işi bu yolla halletmeliyim' diye düşündüm ve Paul Tang'ı tren istasyonuna kadar yolcu ederken konuşmaya başladım: 'Bak Paul, sizin partiniz geçen seçimlerde, Ermeni davasını körü körüne desteklediğiniz için Türkler'den oy alamadı. Kaldı ki, bugüne kadar, sağcı olsun veya solcu olsun Türkler hep sizin partiye oy veriyorlardı. Şimdi bu uçak vergisi yüzünden Türk aileler size yine kızacak ve oy vermeyecekler. Sana tavsiyem, başkanınız  Wouter Bos ile konuş ve bu durumu izah et'.

Paul Tang aynı akşam beni aradı ve Bos ile görüştüğünü, Maliye Bakanı ile de bu konuda randevu alındığını söyleyerek iyiye doğru bir işaret verdi.
Seyahat dalında faaliyet gösteren dostlara bunu anlattığım zaman bana, 'Boş ver abi, bu iş böyle kalır' diye umutsuz yanıtlar vermişlerdi.

  
Paul Tang ve Türk Tur Operatörleri & Paul Tang- İlhan Karaçay

Paul Tang ile konuşmam ocak ayında yapılmıştı. Mayıs ayı başında Mersin'deyken akşam telefonum çaldı. Hatta Paul Tang vardı. 'Müjde Karaçay, uçak vergisi tasarısını geri çektim.' diye iyi haberi verdi.
Bu anlattıklarım, pek çok işin lobi faaliyeti ile nasıl çözümleneceğinin bir örneğidir.''

De Telegraaf ile kavgalar

İlhan Karaçay'ın bir de De Telegraaf girişimi vardır.
Çoğu zaman Türkler’e yapılan her haksızlığın karşısında artık Karaçay'ın DÜNYA gazetesi vardır. Öyle ki, Türkler’e ve Türkiye’ye karşı her zaman acımasız davranan, kasıtlı haberler yayınlayan bir milyon trajlı en büyük gazete De Telegraaf’a âdeta savaş açar  Karaçay. “Boşuna uğraşıyorsun, De Telegraaf’ı yola getiremezsin!” derlerse de aldırmaz, mahkemelere verilir; yılmaz, yıldıramazlar.
Çünkü Karaçay haklıdır ve adalet tecelli edecektir, eder de.
De Telegraaf'ın yöneticileri, Karaçay'ın kendilerini eleştiren yazılarına ilgisiz kalmaz. Zamanın Genel Yayın Yönetmeni redaksiyonda bulunanlara sorar: 'İçinizde Karaçay'ı tanıyan var mı' der. Ünlü muhabir Jos van Noord, 'Ben tanıyorum' der. Genel Yayın Yönetmeni, 'Davet et, konuşalım kendisiyle' der.
Sonunda bir öğle yemeğinde buluşma gerçekleşir.

İlhan Karaçay, gazetenin sürekli Türkiye ve Türk aleyhtarlığı yayınlarını dile getirir ve 'Turizmcilerimiz size yılda 5 milyon euroluk ilan veriyor. Siz ise Türk turizmini baltalamaya çalışıyorsunuz' der. Karaçay, kendisi ile bir röportaj teklifini geri çevirir ve 'Büyükelçimiz ile röportaj yapın' der.

Karaçay’ın bu mücadelesi sonucunda aynı gazete, Lahey Büyükelçimiz ile yapılan röportajı tam sayfa olarak yayınlar. Hem de olumlu bir yaklaşımla.

Karaçay bu konuda şöyle diyor: “Oysa De Telegraaf'ın  tarihi boyunca hiçbir büyükelçiye böylesine geniş yer vermediği bilinen bir gerçektir. De Telegraaf, bununla da kalmayıp Türkiye lehinde çokça haber yayınladı. Özellikle, daha önce balta vurmaya çalıştığı turizmimiz için övgü dolu haberler yayınladı.

De Telegraaf yöneticileri daha sonra Türk turizmcileri ile de görüşmeler yapar. Beşer kişilik iki grupla ayrı ayrı yemek yenilir ve dertler dinlenir.
O zamanlar De Telegraaf 5-6 ay boyunca Türk aleyhtarlığı yapmaz ve bazen de güzel haberler yayınlar.

İlhan Karaçay'ın 2002 yılında Kraliçe Beatrix'e yazdığı, 2017 yılında da şimdiki Başbakan Rutte'ye yazdığı mektuplar da, Türk ve Hollanda toplumunun barış içinde yaşayabilmeleri için, iyi niyetle yazılmış mektuplardı.

Hollanda'daki yaşamı boyunca, toplumsal konularda olduğu gibi, bireysel konularda da pek çok çalışmaları olan Karaçay,  yurttaşları için işveren kapılarında, hastane kapılarında, karakol kapılarında ve akla gelemeyecek bir çok kapıda mücadele verdi.
Karaçay'ın bu faaliyetleri tabii ki Hollanda-Türk tarihinde yerini alacaktır.

Türkler ile Hollandalılar arasındaki kültür, gelenek, din ve öfke farkı nedir?

İlhan Karaçay ile uzun bir röportaj şansı yakalamışken, Türkler ile Hollandalılar arasındaki kültür, gelenek, din ve öfke farkının ne olduğunu da sordum.
İşte bu konudaki soru ve cevaplar.

-Sizce nedir aradaki fark İlhan bey?

50 Yıldır Hollanda'da yaşayan çifte tabiyetli bir Türk-Hollandalı olarak, iki ülke insanları arasındaki kültür, gelenek, din ve öfke farkını anlatmak çok zor olduğu gibi, rizikolu da...
İnsanların tamamını aynı kefeye koymak da doğru olmayacak. Bu nedenle ben, vereceğim örnekleri  genellemeyip, yüzde 51'e maletmek istiyorum.'

- Vereceğiniz cevaplar tabii ki objektif olacak. Nedir sizi korkutan?

-' Benzetmeleri yaparken, ünlü düşünür ve yazar Aziz Nesin'in yaptığı hatayı yapmamaya çalışacağım. Zira rahmetli Aziz nesin, 'Türkler'in yüzde altmışı salaktır' dediği zaman topa tutulmuştu. Gelen çok sert tepkiler üzerine Aziz Nesin, 'Yanlış söylemişim, Türkler'in yüzde 80'ni salak' diye misilleme yapmıştı. Aziz Nesin akıllı olsaydı, o söylem yerine, 'Türkler'in yüzde 40'ı akıllı' demeliydi. Böylece diğer yüzde altmışa 'salak' demiş olduğu anlaşılacaktı ve o kadar fazla tepki görmeyecekti.

Şimdi ben, Aziz nesin'in yaptığı hataya düşmeyeceğim ve  Türkler ile Hollandalılar arasındaki farklılıkları belirtirken dikkat edeceğim ve bardağın boş tarafına değil, dolu tarafına bakmaya çalışacağım.'

-Şimdi gelelim Türkler ile Hollandalılar arasındaki farka. Vefa borcu konusundaki fark nedir sizce?

-'Hollandalılar bu konuda çok soğukkanlıdır. Kendilerine yapılmış bir yardım için müteşekkir olur ama, bu meteşekkiriyeti ömür boyu sürdürmeyi unutabilir. Örneğin: Hollanda, İspanyollarla yaptığı 80 yıllık savaşı, Osmanlı Devleti'nin etkisi ile kazanmıştı. O zamanın Prensi Maurits, savaşın en şiddetli yerlerinden birine 'Türkiye' adını vererek müteşekkirliğini ortaya koymuştu. Belçika'ya çok yakın olan Türkiye Köyü'nde şimdi  Monique Strum adlı fahri bir Büyükelçimiz bile var.
Hollanda, devlet oluşunu ilan ettiği zaman, hiçbir ülke bu devleti tanımaya yanaşmamıştı. Hollandalılar İstanbul'a Haga adında bir büyükelçi göndermişti.
Uzun bir bekleyişten sonra Haga'yı kabul eden Sultan Ahmet, Venedikliler'in, Almanlar'ın ve Fransızlar'ın şiddetle karşı çıkmasına rağmen Hollanda Devleti'ni tanımış ve Akdeniz'de ticaret izni de vermişti. Böylece Hollanda'yı ilk tanıyan ülke Türkiye olmuştu. Hem de dünyanın en güçlü bir ülkesi olarak.
Hollanda, Türkiye'den getirilen lale soğanı ve diğer 80 çeşit çiçekler sayesinde çok para kazanmış ve hala da kazanmaktadır. Bunun için festivaller düzenlenmektedir.

Seramik, tütün, çay, kahve, müzik enstrümanları gibi konularda da Türkiye'den yararlanmış olan Hollanda'nın, Türkiye'ye müteşekkiriyeti devam etmeliydi.
Ne var ki, şimdiki Hollanda Başbakanı Rutte, bu müteşekkiriyeti bir kenazara itmiş ve Türkiye karşıtı söylemleri ve eylemleri ile sadakattan uzaklaşmıştır.

Yukarıda anlattıklarımı Hollandalılar'ın pek azı biliyor. Sadece ben, yayınladığım bir kitapta bu konulara açıklık getirmiştim. Ancak kitabımı okuyanlar veya tarihi irdeleyenler bu gerçeği öğrenebilmişlerdir. Öğrenen Hollandalılar da Türkiye'ye karşı vefa borcu duyacaklardır elbette'.

- Öfke farkı nedir?
-'Hollandalı hemen öfkelenmediği gibi, çok da öfkelenmez.
Örneğin, kendisine, 'Bacını s......m' diye küfreden bir Türk'e tuhaf tuhaf bakar ve 'Bacım evde git bakalım seni beğenecek mi' diye çok soğukkanlı bir cevap verir. Böyle bir küfürün Türk'e yapılması halinde karşılığı kavga, yaralama ve hatta öldürmedir.

Bir başka örnek: Bir Türk Hollandalı eşi ile kaynanasının evindedir. Bir ara Türk eşine kızar ve kimsenin duymayacağı bir şekilde, ' Senin ananı s......m ha' der. Bunun üzerine Hollandalı eş annesine döner ve 'Anne bak seni s.......cekmiş' der. Kayınana bunun üzerine, 'Aaaah ben bu iş için çok yaşlıyım' cevabı ile yetinir. Kaldı ki bu hakaret bir Türk kaynanasına yapılmış olsaydı, bunun karşılığı en azından kafaya papuç yemekti.'

-Bir de siyasi örnek verebilir misiniz?

-' Hollanda'ya kızan bir Türk siyasetçi, 'Eeeey Hollanda !' diye başlar ve 'Sen Nazi soyundansın, sen faşistsin, sen sömürgecisin' diye devam eder. Buna karşın Hollandalı siyasetçi daha serinkanlıdır ve ne kişisel ne de toplumsal bir hakarete gerek duymaz.'

-Nezaket konusunda neler dersiniz?:
-'Hollandalılar genede çok naziktir. Hemfikir olmadığı biri ile tartışırken, sadece konunun içeriği hakkında fikir söyler. Ama Türk, içerikten sapar ve kişisel eleştiriye geçer. Örneğin, bir Türk siyasetçi, siyasi rakibine eleştiri yaparken, ana konunun dışına çıkar ve 'Sen 5 koyunu bile güdemezsin' der ve olayı kişiselleştirir. Türkiye'de, seçimler öncesindeki, 'Eeeey Kemal efendi', 'Eeeeey Muharrem efendi' ve 'Buyur Recep bey' gibi bağrışmalardan bıkmış usanmıştık.

Ne mutlu ki şimdilerde biraz sakinleşen ortam nedeniyle biz de sakinleştik.'

- Misafirseverlik konusunda neler dersiniz?:
-'Türkler'in çok misafirperver olduğunu söylemeyen bir ülke mensubu yoktur.

Marmaris'te, gece yarısı otellerine gitmekte olan biri Türk diğeri Hollandalı olan bir çift, kestirme yoldan gitmek için evlerden birinin bahçesinden geçmek ister.

Gece saat 23.00 sularıdır. Bahçede ev sahiplerinin sofra başında olduğunu gören çift korkar ve 'İyi geceler' diyerek kurtulmaya çalışır. Korkan çift, ' Ooooo, iyi akşamlar, buyurun buyurun' sözlerini duyunca şaşırır. Israr üzerine sofraya oturan çift, bu misafirseverlik karşısında çok şaşırır.

Herhangi bir Türk, Hollandalı komşusunu pek çok kez yemeğe davet etmiştir veya pişirdiği yemekten komşusuna da tatırmıştır. Ama böyle bir şeyi bir Hollandalıdan beklemek doğru olmaz. Zira Hollandalı'nın cevabı hazırdır: 'Bizim geleneğimizde böyle bir şey yok.'

-Adabımuaşeret konusuda fark nedir?:

-'Bu konuyu iki ülke halkı arasında kıyaslamaya kalkıştığımız zaman, Türkler'in bu kurala biraz daha çok özen gösterdiğini görürüz. Elit kesimlerde bu durum değişebilir ama, halk içindeki davranışlara baktığımız zaman bu kanıya varırız.
Örneğin ben, evime gelecek olan misafiri, üzerimde ceketim, ayağımda ayakkabım ile kapıda karşılarım ve yer gösteririm. Bu evde de, ofiste de aynen yapılır. Ama, yine de 'Bazı Hollandalılar' diyeceğim, bu titizliği göstermez.
Türkler'de bir büyük geldiği zaman, küçük ayağa kalkar ve yer gösterir.
Şahit olduğum bir olayı anlatayım: Bir akraba evinde doğum günü kutlanmaktadır. Evde çok kalabalık bir grup vardır. Evin küçük delikanlısı bir koltukta otururken, misafir olarak gelen yaşlı Türk dayı ayaktadır. Bir ara küçük delikanlı koltuğundan ayrılır. Yaşlı dayı koltuğa oturur. Evin küçük delikanlısının tepkisi çok acayiptir: 'Ooo, benim yerime oturmuşsun.' der.
Bunu duyan Türk dayı deliye döner ama, birşey söylemeden oturmaya devam eder. Küçük delikanlı dediğim en az 20 yaşındadır ve adabımuaşeret'ten nasibini almamıştır.'

-Dini anlayış arasındaki fark ve davranış nasıldır?:
-'Hollandalılar genellikle Hıristiyandır, Türkler ise Müslüman.
Türk kadere, yani alın yazısına inanır, Hollandalı inanmaz.
Tartışma çıktığı zaman Hollandalı sorar: ''Şimdi, Allah herşeyi anlımıza mı yazıyor? Peki Allah bir insanın anlına, 'Sen 3 yaşında bir çocuğa tecazüz deceksin ve sonra da öldüreceksin' diye yazar mı? Veya 3 yaşındaki çucuğun anlına böyle bir şey yazar mı?''  Buna verilecek cevap bulmak zordur tabii.
Türk ecele inanır ve Allah'ın ölüm tarihini belirlediğini söyler.
Hollandalı ise, 'O zaman Allah İskandinavya'dakileri neden 90 yıl yaşatıyor da, geri kalmış ülkelerdekiler 30-50 yaş arasında öldürüyor?' diye soruyor. Buna da verilecek cevap zor gibi.

-Sevgi konusunda ne diyeceksiniz?:
-'Sevginin anavatanı yoktur. Her insan bir başka sever. Ama, benim de algıladığıma göre, Doğulu ölümüne sever. Bu konuda Hollandalı-Türk ayrımı yapmak istemiyorum. Doğulu ve Batılı kıyaslaması yapmak daha doğru olur.
Batılı, her konuda olduğu gibi, sevgide de soğukkanlılığını yitirmez. Sever ama, ölümüne kadar değil. Doğulu ise inanılmaz bir aşkla sever.

 

*****

Karaçay'a, sizlere söyleyeceği en son cümleleri de sorduk. İşte aldığımız yanıt:
''Hollanda'daki yaşamım boyunca, toplumsal konularda olduğu gibi, bireysel konularda da pek çok çalışmalarım oldu. Bunun için işveren kapılarında, hastane kapılarında, karakol kapılarında ve akla gelemeyecek bir çok kapıda yurttaşlarım için mücadele ettim.
Çıkarım ne mi oldu?
Bir kere parasal bir çıkar kesinlikle söz konusu değil. Hiçbir yardım girişimimde tek cent bile almadım.
Hiç kimse, ama hiç kimse, 'Ulan bu Karaçay ne çıkarcıymış' dememiştir ve diyemeyecektir.
Tek çıkarım şu olmuştur: Lekesiz ismimin üzerine, kirlenmemesi için teflon çekilmiştir.''

Evet, Hollanda'daki yaşamı boyunca, toplumsal konularda olduğu gibi, bireysel konularda da pek çok çalışmaları olan Karaçay,  yurttaşları için işveren kapılarında, hastane kapılarında, karakol kapılarında ve akla gelemeyecek bir çok kapıda mücadele verdi.
Karaçay'ın bu faaliyetleri tabii ki Hollanda-Türk tarihinde yerini alacaktır.

Turkse Media- Adil Akaltun.

*****

 

Bulgar komşunun çorba parası sıkı takipte... 

AB'nin Türkiye raportörü Kati Piri, Türkler'den şikayet bekliyor                  

 

İlhan KARAÇAY'ın haberi:

 

Türkiye hakkında yazdığı raporlarla, Türkler'in büyük bir çoğunluğunun hoşnut olmadığı Hollandalı Kati Piri,  Bulgaristan'dan otomobilleri ile transit geçen Türkler'den alınan, 'Çorba parası'nı sıkı takibe aldı.

Avrupa Parlamentosu'nun Türkiye raportörü olan Kati Piri, geçen yıl Burgaristan'a yaptığı bir araştırma ve soruşturma ziyaretinde, Bulgaristan sınır güvenlik görevlilerinin, kara yoluyla ülkelerine tatile giden Avrupalı Türkleri, baskı ve sindirme yoluyla rüşvet vermeye zorladığını belirterek, Bulgar yetkililerden buna karşı önlem alınmasını istemişti.

Hollandalı parlamenter, Avrupalı Türkler'in Bulgar polisi ile yaşadığı sorunların anlatıldığı "Kara kitabı", 1 Ocak 2018'de AB Dönem Başkanlığı'nı devralan Sofya hükümetine iletmişti.

Karayoluyla ülkesine giden Avrupalı Türkler'in, Bulgar sınır güvenlik birimlerinin karıştığı yolsuzlukların kurbanı olduğunu ileri süren Kati Piri, Türkiye kökenli yolcuların 14 saate yakın güneş altında bekletildiklerini de söylemişti.

AP Türkiye Raportörü'ne göre, Bulgar polisi Avrupalı Türkleri rüşvet vermeye zorladı, kaynağı belli olmayan nakit cezalar yazdı, zorunlu dezenfeksiyon gerekçesiyle araçları zorla yıkattı. Ödemeyi reddedenler uzun süre kuyrukta bekletildi.

Kati Piri'den şahsıma da bugün gönderilen, konuyla ilgili email mesajında, geçen yıl başlattıkları araştırma ve soruşturmayı yarıda bırakmayacaklarını ve sorunu takip etmekte olduklarını belirtildi. Bu yıl Bulgaristan'dan geçen Türkler'den bilgi istediğini ve varsa şikayetleri öğrenmek istediğini belirten ve
şikayetlerin özel email adresine gönderilmesini isteyen Kati Piri, Bulgaristan'ın 10 yıldır AB üyesi olmasına ve Birliğin milyonlarca euro sübvansiyon vermesine rağmen, sınırdaki yolsuzlukların önlenemediği doğrultusunda şikayetler aldığını belirtti.

ŞİKAYETLERDE NELER VAR?

Kati Piri'nin Avrupa parlamentosu'na da sunduğu ilk raporunda şu şikayetler yer almıştı:
-Raporda son yıllarda sınır kapısında memurların zorlaması ile verilen rüşvetler var.
-Araç kontrolleri sırasında çorba parası adı altında alınan bahşişler var.

- € 3 karşılığında yapılan gereksiz 'dezenfeksiyon' uygulaması ile uzun

 kuyruklar oluşmasına sebep oluyor.

-Bugüne kadar yolsuzluk ile ilgili yapılan birçok şikayet dikkate alınmamış ve

 takibi yapılmamıştır.

 

Kati Piri'nin özel email adresi: kati...@europarl.europa.eu

*****

HOLLANDA'DAKİ TÜRKLER DAHA ÇABUK MU BUNUYOR?

Sevgili dostum Nejat Sucu, Hollanda'da yapılan bir araştırma sonucuna dayanarak, tıp terimi olarak 'Demans', halk dilinde 'Erken bunama' konusunda, Türkler'in, Hollandalılar'dan 3 kat daha fazla mağdur olduklarını yazmış.

Nejat Sucu kardeşim, Hollandalılar'ın yapmış oldukları bu araştırma sonucundan çok korktuğu için, derhal önlemler alınması için, yapılması gerekenleri de sıralamış.
Ben şahsen, Nejat kardeşim gibi paniğe kapılmadan, bu araştırma sonucunun ne kadar doğru olduğuna bakmamız gerektiğine inanıyorum.

Türkler'in, Hollandalı emsallerinden daha çok erken bunamaya girdiklerinin nedeni belirtilmemiş.

Hoş, Nejat kardeşim, 'Bu konuda bilimsel tıbbi araştırma yapılmalı' diye yazmış ama, Hollandalılar'ın böyle bir araştırmayı yapacaklarından da endişeliyim.

Daha önceleri de yazmıştım. Hollandalılar, daha doğrusu Hollanda'yı yöneten Kurumlar, sık sık araştırma yaptırırlar. Araştırmaları da, kendi istedikleri sonucu çıkaracak olan firmalara yaptırırlar. Geçmişte bunun örneğini çok yaşadık.

Tıpkı, 'Kendi köyünüzden kişilerle evlenmeyin' gibi bir sonucun çıktığı araştırma gibi. Bu araştırma için tam 75 bin euro harcanmıştı.

İsterseniz, önce Demans (Erken bunama)ve çareleri konusundaki noktalara bakalım.

  

 

 

Demans nedir ve hastalığın belirtileri nelerdir?

Bunama olarak adlandırılan 'demans', zihinsel becerilerin zayıflaması durumudur. Demans hastalığının bir türü olarak adlandırılabilen alzheimer, aslında demansın en büyük nedenidir. Bunun yanında zihinsel faaliyetlerin hasar görmesine neden olan birçok hastalık da demansa neden olabilir.
Peki, demans (bunama) nedir ve neden olur? 
Demans hastalığı nasıl geçer, tedavi edilebilir mi?
Özellikle 50 yaş ve üzeri kişilerde görülen demans önlenebilir mi? 

DEMANS (BUNAMA) NEDİR?

Demans, kısaca beyni etkileyen bozuklukların neden olduğu bir grup etkinin bütünsel adıdır ama belirli bir hastalık değildir. Demansı olan insanlar giyinmek ya da yemek yemek gibi normal faaliyetlerde bulunmakta zorlanabilir. Sorunları çözme veya duygularını kontrol etme yeteneklerini kaybedebilirler. Kişilikleri değişebilir, aniden sinirlenebilirler veya orada bulunmayan şeyleri görebilirler. Hafıza kaybı, bunamanın ortak bir semptomudur. Bununla birlikte, tek başına hafıza kaybı demansınız olduğu anlamına gelmez. Demans hastaları, hafıza ve dil gibi iki veya daha fazla beyin fonksiyonuyla ciddi sorunlar yaşar. Demans çok yaşlı insanlarda yaygın olmakla birlikte, yaşlanmanın doğal bir sonucu değildir. Bununla beraber demansın görülme sıklığı 50 yaşından sonra artar ve demans hastalığı ağır ilerleyen bir sürece sahiptir. 

DEMANS VE ALZHEİMER ARASINDAKİ İLİŞKİ

Demans ve alzheimer beraber kullanılsa da arasında anlam eşitliği gibi bir durum yoktur. Demansın en sık görülen nedeni, tüm demans hastaların en az yarısının muzdarip olduğu Alzheimer hastalığıdır. Her alzheimer demans iken, her demans alzheirmer değildir. Alzheimerin yanında, demansa neden olabilecek farklı seyirde ilerleyen 200 hastalık sayılabilir. 

DEMANS YAŞLILIĞIN BİR SONUCU DEĞİLDİR!

Bunama, bellek ve dil yetileri, soyut düşünme, yargılama gibi zihinsel işlevlerde görülen edinilmiş, süreğen bir yetersizlik durumudur. İnsan ömrü uzadıkça bunama (Demans) sıklığı artmaktadır.
Yaşlı insanların sık sık unutkanlıktan şikayetçi olduğu bilinen bir gerçek.
Bu durum yaşlı yakınları tarafından çoğunlukla, yaşlanmanın doğal bir sonucu olarak değerlendirilse de, yaşlılarda unutkanlığın birçok tıbbi sebebi olabilir. Demansın yaşlılığın doğal sonucu olarak görülmesi yanlış bir değerlendirmedir. Unutkanlığın direk demans belirtisi olarak görülmesi yanlıştır, Bu bilişsel kayıp, başka birçok hastalığın nedeni olabilir.

Demans hastalarının bunlara dikkat etmesi gerekir!

Aşırı alkol ve sigara kullanılması, yüksek koleksterol düzeyine sahip olunması, yüksek kan basıncı gibi etkenler demans hastalığında rol oynayabilir. Demans riskine karşı alınacak önlemler arasında sigara ve alkol tüketiminden kaçınmak, yağlı gıdalardan uzak durmak, bol sebze ve meyve tüketmek, egzersiz yapmayı ihmal etmemek, kan basıncını dengede tutmak, zihni çalıştıracak aktivitelerde bulunmak gibi maddeler yer alır.

YAŞLILIK DEPRESYONU DEMANS DEĞİLDİR!

Çocukluk, ergenlik, gençlik gibi birçok evre insan hayatının döngüsünün getirisi olan problem ve depresyonlarla beraber gelir. Çok az bilinen ve huysuzluğa yorulan yaşlılık depresyonu ise, insan hayatının son demlerini kalitesiz yaşama mahkum eden önemli bir problemdir. Yaşlıların çoğunluğu depresyon belirtilerini inkar ederken; bu belirtiler başağrısı, mide bulantısı, midede yanma, şişkinlik, yaygın vücut ağrısı gibi temelde ruhsal kaynaklı bedensel semptomlar şeklinde görülür. 

Yaşlılık bunalımı yaşayan kişinin konsantrasyonu azalmış, ilgi ve isteği kaybolmuş, yorgun, kaygılı ya da huzursuzdur. Yaşlılarda ağır unutkanlık görülebilir, yaşlı depresif hasta bunama benzeri belirtiler ile karşımıza çıkabilir. Unutkanlığı olan yaşlı depresif hastanın klinik durumu demans ile karıştırılabilir. Yalancı bunama denilen bu rahatsızlık, demans değildir ve uygun tedavi programı ile etkileri giderilebilir. 

DEMANS BELİRTİLERİ NASIL ORTAYA ÇIKAR?

Zihinsel ve fiziksel yeterlilik şeklinde ortaya çıkan demans hastalığının tipik belirtileri bulunur. Demans hastalığının ilerleyen dönemlerinde giyinip soyunma, yemek yeme gibi günlük aktiviteler kişi için zorluk haline gelebilir. Bunun yanında ani huy değişimleri, agresiflik, huzursuzluk, inatçılık ve şüphe gibi davranışsal ve psikotik belirtiler de görülebilir. Alzheimer hastalarında görüldüğü gibi demansın ilerleyen devrelerinde hasta, yakınlarını tanımakta, konuşma ve ağız yoluyla beslenmede sorun yaşayabilir. Tüm bunların yanında demansın tipik belirtileri vardır. 

Demans belirtileri şu şekilde ortaya çıkar;

• Doğru sözcükleri bulmakta zorluk çekme
• Apati: Kayıtsızlık, moralsizlik ve güvensizlik
• Karışıklık, kişilerin yüzlerini ve isimlerini hatırlamakta zorlanma
• Hikayeleri ve olayları takip etme zorluğu
• Hafif kısa vadeli bellek değişiklikleri
• Ruh halindeki ani değişiklikler
• Normal günlük işleri tamamlama da zorluk çekme
• Başarısız bir yön duygusu, sık sık yolunu kaybetme
• Tekrarlayan davranışlar, aynı soruları tekrar sorma veya aynı şeyi tekrar anlatma
• Değişime uyumsuzluk, bir şeyi neden yaptığını unutma ve panik olma hali

​DEMANS TEDAVİ EDİLEBİLİR Mİ?

Demans hastalığında da diğer hastalıklarda olduğu gibi erken teşhis hayat kurtarır. Erken farkına varılan ve henüz ileri safhalara gelmeyen bunun yanında hipotiroidi, hidrosefali, depresyon, vitamin eksiklikleri gibi, bir nedene bağlı olarak gelişen demansların tedavisi olabilir. Diğer demanslarda kesin tedavi olmayıp, amaç ilerlemenin yavaşlatılmasıdır.

Bunun yanında Demans semptomlarına neden olan bazı hastalıklar tedavi edilebilirler. Bu, örneğin metabolizma rahatsızlığı, depresyon, yan etkiler veya yanlış ilaç kullanımı vs. için geçerlidir. Bu nedenle, semptonların nedenlerinin açıklığa kavuşturulması her zaman önemlidir. Daha önce belirtildiği üzere Alzheimer hastalığı tedavi edilemez, ancak semptomları azaltan tedavi hastalığın daha erken safhasında devreye sokulmalıdır. Bu nedenle erken teşhis konulması da önemlidir.

Münir Özkul da demans mağdurlarındandı

Şimdi gelelim Hollanda'daki araştırmaya:

Hollandalı araştırmacıların, Türkler'in daha çabuk demans oldukları şeklindeki iddiaları bir ilk değildir. Aynı iddiayı Türk uzmanlar da ortaya atmışlardı.
Örneğin, Almanya'nın Köln şehrinde yapılan bir seminerde, Köln Üniversitesi Nöroloji Bölümü Başkanı Dr. Özgür Onur, demans hastalığına yakalanma yaşının düştüğünü belirtmişti. Dil engeli ve sosyal çevre eksikliği olan, depresyon yaşayan göçmenlerin demans hastalığına daha fazla yakalandığını dile getiren Dr. Özgür Onur, hastalığın erken teşhis edilmesinin, yani başlangıç aşamasında farkına varılmasının, hastalığın kabullenilmesinin ve tedaviye başlanılmasının çok önemli olduğunu vurgulamıştı.

Aynı seminerde konuşan, Köln Üniversitesi'nden Psikolog Ümran Sema Seven,  yaptığı sunumda, nöropsikolojik teşhiste dil yetersizliği, tercümede hatalar, düşük eğitim seviyesi, mevcut nöropsikolojik testlerde problemler, hastalığa bakış açısı ve ifade değişiklikleri gibi zorluklar yaşandığını, fakat bu sorunları ortadan kaldırmak için yeni çalışmalar yürüttüklerini açıklamıştı.İşte bu nedenle, Nejat Sucu kardeşimin sarfettiği, 'Bu konuda bilimsel tıbbi araştırma yapılmalı' uyarısına, yine de değer vermek gerektiğine inanıyorum.

*****

Adana Film Festivali’nin Evrensel Sinerjisi Büyüyor

Rotterdam-Adana Kardeşliği 

Adana Film Festivali, Cannes’in ardından, Hollanda’da yapılan Kırmızı Lale (Rode Tulp) Film Festivali ile de iş birliği yapıyor

 

Adana Büyükşehir Belediyesi’nce 22-30 Eylül 2018 tarihlerinde 25’incisi düzenlenecek Uluslararası Adana Film Festivali, Hollanda’nın etkin sanat faaliyetleri arasında yer alan Kırmızı Lale Film Festivali ile iş birliği yapıyor. İki festival arasında kardeşlik ve iş birliği protokolü, Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Hüseyin Sözlü ve Kırmızı Lale Film Festivali Direktörü Mehmet Emin Alkanlar arasında imzalandı. 

Adana Film Festivali’nin, dünyanın en prestijli uluslararası film etkinliği olan Cannes Film Festivali'nin 57'nci yaşını dolduran en köklü bölümü 'Semaine de la Critique' ile ortaklık ve iş birliği yapacağı bir süre önce kamuoyuna açıklanmıştı. Kırmızı Lale Film Festivali ile imzalanan kardeşlik ve iş birliği protokolünün ardından, Adana Film Festivali’nin uluslararası özelliğinin sağlamlaştırılması yolunda önemli bir adım daha atılmış oldu. 

ADANA FİLM FESTİVALİ'NİN ULUSLARARASI ÖZELLİĞİ PEKİŞİYOR

Kırmızı Lale Film Festivali ile yapılan protokolün, Adana Film Festivali’nin Avrupa sinema sanatıyla bağını güçlendirdiğini ve uluslararası özelliğini pekiştirdiğini belirten Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Hüseyin Sözlü, Adana Film Festivali’nin daha etkili bir sanat faaliyeti haline gelmesi için ve Adana’nın kültür-sanat kenti olma özelliğinin sağlamlaştırılması yolunda çaba harcamaya devam edeceklerini söyledi.

SANATIN EVRENSEL SİNERJİSİ
Adana Film Festivali Direktörü İsmail Dikilitaş da, Hollanda’ya uzanan sinema köprüsünün, Adana Film Festivali’nin gücünü artıracağını, Kırmızı Lale Film Festivali ile yapılan kardeşlik ve iş birliği protokolü sayesinde, sanatın evrensel sinerjisinin her iki festivale yansıyacağını belirtti ve “Her yıl Adana Film Festivali’nde derece alan uzun ve kısa metrajlı filmler, Adana Film Festivali’nin, ‘En İyileri’ başlığı altında Rotterdam ve Amsterdam sinemalarında gösterime girmesi konusunda girişimlerde bulunacağız. Hollanda yapımı filmlerin ise Adana Film Festivali’ne katılması için ayrı bir çalışma yürüteceğiz” dedi.

Belediye Başkanı Sözlü ve Mehmet Emin Alkanlar arasında imzalanan protokole göre; 

Kırmızı Lale Film Festivali sırasında Hollanda’da, Uluslararası Adana Film Festivali’nden bir ekibin bulunması ve festivale yönelik önerilerin, deneyimlerin aktarılması sağlanacak. Adana Film Festivali’nin Hollanda’da tanıtımı yapılacak ve Kırmızı Lale Film Festivali sırasında, Adana Film Festivali’nin bir tanıtım standı oluşturulacak. Her yıl Adana Film Festivali’nde derece alan uzun ve kısa metraj filmlerin, Adana Film Festivali’nin “En İyileri” başlığı altında Rotterdam ve Amsterdam sinemalarında gösterime girmesi konusunda girişimlerde bulunulacak. Hollanda’da yapılan filmler için Adana Film Festivali’ne katılımın özendirilmesi ve çalışma yapılması sağlanacak.

Kırmızı Lale Film Festivali Direktörü Mehmet Emin Alkanlar da, yapılan protokolün önemine değinerek, “Adana Film Festivali şu an Türkiye’nin en önemli festivallerinden birisi. Kırmızı Lale Film Festivali’ne büyük katkıları olacak, 25 yıllık deneyimlerinden yararlanacağız. Aynı zamanda Türkiye ile Hollanda arasındaki ilişkilere kültürel alanda bir katkısı olacaktır. Sayın Belediye Başkanı’nı, belediyenin değerli yöneticilerini ve festival başkanını Kasım ayında yapılacak festivalimize davet ettik” dedi.

İmza töreninde, Adana Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Halil Avşar ve Kırmızı Lale Film Festivali danışmanı Rıza Kıraç’ın da imzaları yer aldılar.

*****

Lozan Antlaşması, iki kutup arasında değişik değerlendiriliyor ama... 
 

O zamanki Hollanda medyası, sonucu 'Zafer' olarak nitelemişti

Mustafa Kemal Atatürk Nutuk'ta Lozan zaferini böyle anlatmıştı: Benzeri görülmemiş bir siyasi zafer eseridir!

 

İlhan KARAÇAY'ın haberi

95 yıl önce imzalanan Lozan Antlaşması hakkındaki geniş bilgileri aşağıdaki haberde okuyacaksınız.

Lozan Antlaşması, Türkiye'deki iki kutup arasında değişik değerlendiriliyor. Ancak ben, sevgili dostum Eray Ergeç'in gönderdiği , o zaman yayınlanan Hollanda gazetelerindeki kupürleri sunacağım.Bakalım o zaman Hollanda medyası bu konuda neler yazmış.

Limburger Koerier gazetesi, birinci sayfadan, 'Türkler'in diplomatik Zaferi' başlığı ve  İsmet İnönü'nün fotoğrafı ile yayınladığı haberde özetle şunları yazmış:
''Türk müzakereciler çok kurnazdırlar. Bu, Lozan'da bir kez daha anlaşılmıştır. Bu zafer Kont Witte'nin zaferinden daha büyüktür. ( Ruslar ile Japonlar arasındaki Portsmouh Antlaşması kastediliyor)
10 Ağustos 1920'deki Sevr antlaşması, Türkler'i Avrupa'dan dışa itmişti.
Trakya ve Küçük Asya'nın bir bölümü Yunanistan'a bırakılmıştı.
Kontrol, itilaf devletlerindeydi ve Türkiye tazminat ödeyecekti.
Lozan'da müzakereya gelenler bunların bilinci içinde hareket ettiler ve Türkiye'nin Sevr antlaşmasını onaylamadığını belirttiler.''

Türkiye'de bir kesim insanlarımızın 'Fiyasko' dedikleri Lozan Antlaşması hakkında Hollanda gazetesinin kupüründe görebildiğimiz önemli satırlar böyleydi.
Şimdi Lozan Antlaşması'nın anlamını öğretecek habere bakalım:

Lozan Antlaşması’nın 94’üncü yılı. Osmanlı'nın Sevr anlaşması ile kaybedilen Anadolu'yu yeniden kazandıran Lozan Antlaşması 24 Temmuz 1923 yılında imzalanmıştı. İşte ülkemizin Kurtuluş Savaşı'ndaki zaferinin devamı niteliği taşıyan Lozan Antlaşması'nın önemi...

Kurtuluş Savaşı’nda kazanılan zafer sonrası Lozan Antlaşması, 24 Temmuz 1923 tarihinde İsviçre’nin Lozan şehrinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi temsilcileriyle Birleşik Krallık, Fransa, İtalya, Japonya, Yunanistan, Romanya, Bulgaristan, Portekiz, Belçika ve Yugoslavya temsilcileri tarafından, Leman gölü kıyısındaki Beau-Rivage Palace’ta imzalanmıştır.

ZAFER SONRASI BARIŞ İÇİN GÖRÜŞMELER BAŞLADI

TBMM Hükümeti'nin Yunan kuvvetlerine karşı elde ettiği zaferin akabinde Mudanya Ateşkes Antlaşması imzalanmıştır. Bunun üzerine Sevr'in tarafı olan İtilaf  Devletleri, 28 Ekim 1922'de TBMM Hükümeti'ni Lozan'da toplanacak olan barış konferansına davet ettiler. Lozan'da barış şartlarının görüşülmesi için Mustafa Kemal Atatürk İsmet Paşa'yı görevlendirmiştir. Mudanya görüşmelerine de katılan İsmet Paşa'nın Lozan'a baş temsilci olarak gitmişti. Bu süreçte İsmet Paşa Dışişleri Bakanı oldu ve çalışmalar hızlandırıldı. İtilaf Devletleri Lozan'a TBMM Hükümeti üzerinde baskı kurmak için İstanbul Hükûmeti'ni çağırsalar da bu duruma tepki gösteren TBMM Hükümeti, 1 Kasım 1922'de saltanatı kaldırmıştır.

TBMM Hükûmeti Lozan Konferansı'na Misak-ı Milliyi gerçekleştirmeyi, Türkiye'de bir Ermeni devletinin kurulmasını engellemeyi, kapitülasyonları kaldırmayı, Türkiye ile Yunanistan arasındaki sorunları (Batı Trakya, Ege adaları, nüfus değişimi, savaş tazminatı) çözmeyi ve Türkiye ile Avrupa devletleri arasındaki sorunları (ekonomik, siyasal, hukuksal) çözmeyi amaçlamış Ermeni yurdu ve kapitülasyonlar hakkında anlaşma sağlanamazsa görüşmeleri kesme kararı almıştır.

Lozan'da 20 Kasım 1922'de başlayan ilk görüşmelerde Osmanlı borçları, Türk – Yunan sınırı, boğazlar, Musul, azınlıklar ve kapitülasyonlar üzerinde durulmuş ancak kapitülasyonların kaldırılması, İstanbul'un boşaltılması ve Musul konularında anlaşma sağlanamamıştır.

Temel konularda tarafların taviz vermeye yanaşmaması üzerine 4 Şubat 1923'te görüşmeler kesildi. Tabii bu savaş ihtimalini gündeme getirdi. Başkomutan Mareşal Mustafa Kemal Paşa Türk Ordusu'na savaş hazırlıklarının başlamasını emretti ki Sovyetler Birliği de yeniden savaş çıkarsa bu sefer Türkiye'nin yanında savaşa gireceğini ilan etti. Haim Nahum Efendi öncülüğündeki azınlık temsilcileri de Türkiye'yi destekleyerek arabulucu oldular. Yeni bir savaşı ve kendi kamuoyunun tepkisini göze alamayan İtilaf Devletleri barış görüşmelerini tekrar başlatmak için Türkiye'yi tekrar Lozan'a çağırdı.

Taraflar arasında karşılıklı verilen tavizler ile görüşmeler 23 Nisan 1923'te tekrar başladı. 24 Temmuz 1923'e kadar devam eden görüşmeler ile bu süreç Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması ile sonuçlanmıştır. Taraf ülkelerin temsilcileri arasında imzalanan anlaşma, uluslararası anlaşmaların ülke meclislerince onaylanmasını gerektiren yasalar gereğince taraf ülkelerin meclislerinde görüşülmüş ve Türkiye tarafından 23 Ağustos 1923'te, Yunanistan tarafından 25 Ağustos 1923'te, İtalya tarafından 12 Mart 1924'te, Japonya tarafından 15 Mayıs 1924'te imzalanmıştır. İngiltere'nin anlaşmayı onaylaması ise 16 Temmuz 1924 tarihinde olmuştur. Anlaşma, tüm tarafların onaylarında dair belgeler resmi olarak Paris'e iletildikten sonra, 6 Ağustos 1924 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

 

 

LOZAN ANTLAŞMASININ ŞARTLARI

• Fransızlarla imzalanan Ankara Anlaşması'nda çizilen sınırlar kabul edilmiştir.
• Irak Sınırı: Musul üzerinde antlaşma sağlanamadığı için, bu konuda İngiltere ve Türkiye Hükûmeti kendi aralarında görüşüp anlaşacaklardı.
• Türk-Yunan Sınırı: Mudanya Ateşkes Antlaşması'nda belirlenen şekliyle kabul edildi. Meriç Nehri'nin batısındaki Karaağaç istasyonu ve Bosnaköy, Yunanistan'ın Batı Anadolu'da yaptığı tahribata karşılık savaş tazminatı olarak Türkiye'ye verildi.
• Adalar: Gökçeada ile Bozcaada özerk bir yönetime tabi tutulmak şartıyla (Türkiye antlaşmanın bu maddesini uygulamadı) Türkiye'de, diğer Ege Adaları İtalya'ya kaldı. İtalya'nın Türk sınırına yakın adaları silahsızlandırması kararlaştırıldı. Sevr Antlaşmasıyla Oniki Ada İtalya'ya diğer adalar Yunanistan'a bırakılmıştı. Oniki Ada ve Rodos 1945 yılında müttefiklerin eline geçti ve Nisan 1947'de resmen Yunanistan'a teslim edildi.
• Türkiye-İran Sınırı: Osmanlı İmparatorluğu ile Safevî Devleti arasında 17 Mayıs 1639'da imzalanan Kasr-ı Şirin Antlaşması'na göre belirlenmiştir.
• Kapitülasyonlar: Tamamı kaldırıldı.
• Azınlıklar: Lozan Barış Antlaşması'nda azınlık, Müslüman olmayanlar olarak belirlenmiştir. Tüm azınlıklar Türk uyruklu kabul edildi ve hiçbir şekilde ayrıcalık tanınmayacağı belirtildi. Antlaşmanın 40. maddesinde şu hüküm yer almıştır: “Müslüman olmayan azınlıklara mensup Türk uyrukları, hem hukuk bakımından hem de uygulamada, öteki Türk uyruklarıyla aynı işlemlerden ve aynı güvencelerden yararlanacaklardır. Özellikle, giderlerini kendileri ödemek üzere, her türlü hayır kurumlarıyla, dinsel ve sosyal kurumlar, her türlü okullar ve buna benzer öğretim ve eğitim kurumları kurmak, yönetmek ve denetlemek ve buralarda kendi dillerini serbestçe kullanmak ve dinsel ayinlerini serbestçe yapma konularında eşit hakka sahip olacaklardır.”[6] Batı Trakya'daki Türklerle, İstanbul'daki Rumlar dışında, Anadolu ve Doğu Trakya'daki Rumlar ile Yunanistan'daki Türkler'in mübadele edilmeleri kararlaştırıldı.
• Savaş tazminatları: İtilaf Devletleri, I. Dünya Savaşı nedeniyle istedikleri savaş tazminatlarından vazgeçtiler. Sadece Yunanistan savaş tazminatı olarak Karaağaç bölgesini verdi.
• Osmanlı'nın borçları: Osmanlı borçları, Osmanlı İmparatorluğu'ndan ayrılan devletler arasında paylaştırıldı. Türkiye'ye düşen bölümün taksitlendirme ile Fransız frangı olarak ödenmesine karar verildi. Düyun-u Umumiye idare heyetinde bulunan yenik Alman İmparatorluğu ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu devletlerinin temsilcileri idare kurulundan çıkartılmış ve kurumun faaliyeti devam ettirilerek antlaşmayla birlikte yeni görevler verilmiştir. (Lozan Barış Antlaşması madde 45,46,47…55, 56).
• Boğazlar: Boğazlar, görüşmeler boyunca üzerinde en çok tartışılan konudur. Sonunda geçici bir çözüm getirilmiştir. Buna göre askeri olmayan gemi ve uçaklar barış zamanında boğazlardan geçebilecekti. Boğazların her iki yakası askersizleştirilip, geçişi sağlamak amacıyla başkanı Türk olan uluslararası bir kurul oluşturuldu ve bu düzenlemelerin Milletler Cemiyeti'nin güvencesi altında sürdürülmesine karar verildi. Böylece Boğazlar bölgesine Türk askerlerinin girişi yasaklandı. Bu hüküm, 1936 yılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile değiştirilmiştir.
• Yabancı okullar: Eğitimlerine Türkiye'nin koyacağı kanunlar doğrultusunda devam etmesi kararlaştırıldı.
• Patrikhaneler: Dünya Ortodokslarının dini lideri durumundaki patrikhanenin siyasi yetkilerinden arındırılarak İstanbul'da kalmasına izin verildi.

*****

Işık Tüzüner'den bir sergi daha...

Işık Tüzüner, uzun yıllar Amsterdam'da yaşamış, resim, heykel ve enstalasyon üretmiş sıradışı bir sanatçıdır. Amsterdam'da sergilenecek paslanmaz çelik malzemeden yapılmış heykel çalışmalarını, ’Dünya Limanları’ adı altında toplamış. Heykel ve şehir çizimlerini izleyicisiyle buluşturan ve meslekte 40'ıncı yılını kutlayan sanatçı, önümüzdeki nisan ayında düzenlenecek sergisi için şunları söylüyor:
''Amsterdam, aslında mücevher kutularına benziyor. Kapaklarını açıp içinden pırlantalar ve değerli taşların çıktığı kutular...
Amsterdam, aynı zamanda bir kitaplık gibi dizayn edilmiş. Değerli, eski ciltler meşin kaplı, altın yaldız kapaklı kitaplar.
Amsterdam'da, gece gündüz yanan sönen yaşam ışıkları tiyatro değilde nedir?
Amsterdam dünyada emsali olmayan özdek bir şehirdir. Ben bu nedenle elementary renklerini kullandım. Çünkü Amsterdam çok renkliliği, çok ulusluluğu temsil ediyor. Çamur ve kum üzerine kurulu bir şehir. 60.000 kazık üzerine kurulan bu şehir benim için çakılmışlığı ifade ediyor. Aynı zamanda 1250 kanal, 2500 köprüyle donanmış bir şehir. 11'inci yüzyılda bir balıkçı kasabasıyken, 17'nci yüzyılda kanallar inşa ediliyor. Sular akış ve varyosyanlarla dönüp dururlar. Kanal kenarlarında evler adeta kavisli güzel dönenceler kurarlar. ’Magıc Cıty’ filmindeki gibi.''

 

Işık Tüzüner, Amsterdam'daki elmas işçiliği, dantel gibi detayla işlenmiş çalışmalara da dikkat çekiyor adeta. Amsterdam sanatını 'Mikro çalışma titizliğiyle düzenlenmiş bir sanat' diye tanımlıyor.

Tüzüner, Bonneterie, Bijenkorf gibi mekanlarda video çekimleri gerçekleştirdi. Groningen Pnl desteğiyle Heykel parkında eserleri sergilendi.
2005 senesinde Den Haag Atriumda 7 metrelik heykeli sergilendi.
Tutku müzesinde bir çalışması bulunmaktadır.
Türkiye'de Urart, Maçka, Pi art Works'de eserleri sergilendi.
Ayrıca, sanatçının İstanbul Resim Heykel Müzesi'nde eseri bulunmaktadır.

Sergi İstanbul'un dünya şehri renkleri, Amsterdam'ın ortak
özellikleri, metal, taş, eski ahşap maddelerle irdelenmiş.
Serpiştirilmiştir gümüşi dev ayna yansıması, tuvale baskı tekniğine de yer vermektedir.

  

Işık Tüzüner'in sanatçı ruhuyla oluşturduğu bu çalışmalar, siyah-beyaz, renklendirilmiş nostaljik karpostallarında kullanıldığı yarı değerli taşların da,  kullanılarak İstanbul ve Amsterdam'ın ışıklarına gönderme yapmaktadır. İstanbul ve Amsterdam ışıklarını yansıtan ilk sanatçıdır Işık Tüzüner.
Sanatçı, eserleriyle 400 yıllık dostluğu ve 40 senelik emekleriyle ileriye taşımayı planlamaktadır.

Angle Gallery

Weteringschans 207a
1017 XG Amsterdam
Tel:  + 31 (0)20 620 80 24. email: in...@anglegallery.nl.
Office: in...@mauricevanbakel.nl

*****

Amsterdam Başkonsolosluğumuza saldırı...

Molotof kokteyli ile saldırı düzenleyen kişi, Hollanda polisi tarafından göz altına alındı

Türkiye'nin Amsterdam Başkonsolosluğuna molotof kokteyli ile üç kez saldırıda bulunuldu. Amsterdam Başkonsolosumuz  Tolga Orkun, saldırıya ilişkin yaptığı açıklamada, olayın yerel saatle 22.10’da gerçekleştiğini ve saldırganın polis tarafından başkonsolosluğa bir  kilometre mesafede gözaltına alındığını söyledi.

Başkonsolos Orkun, ABD ve Rusya temsilcilikleri arasında bulunan Başkonsolosluğa yapılan saldırı hakkında şunları söyledi:
“Saldırgan, üç ayrı el yapımı patlayıcı atmış. Güvenlik kameramızın kaydettiği görüntüye göre, ilk attığı patlayıcı, alev topu şeklinde bahçeye düşmüş. İkinciyi ana giriş kapımızın yanındaki cama atmış. Allah’tan molotof kokteyli kırılmış, ancak alev almamış, alev alsa çok ciddi zarar verebilirdi. Üçüncü patlayıcı düzeneğini ise büyük teneke kutuları birbirine bağlayarak yapmış. Bu da tam olarak alev almamış.”

Terör örgütlerinin geçmişte Türkiye’nin dış temsilciliklerine saldırıda bulunduğunu hatırlatan Orkun, “Bizim, diplomatlar olarak 40’tan fazla şehidimiz var. Bu tür saldırılar bizi yıldırmak yerine birbirimize daha çok kenetliyor. Biz yolumuza aynı kararlılıkla devam edeceğiz.” değerlendirmesinde bulundu.
Saldırıda, binada ufak çaplı hasar meydana geldi.

Gözaltına alınan kişinin, Ercan Polater adlı bir PKK yanlısı olduğu ve 34 yaşındaki bu kişinin Hollanda'da ikamet izni bulunduğu belirtiliyor.
Türkiye tarafından terörist olarak aranan Poleter'in, 2004 yılında Hollanda'ya ilticacı olarak başvurduğu ve ikamet izni aldığı belirtiliyor.
Polater, 16 Temmuz 2012 tarihinde, Türkiye'nin isteği üzerine Bulgaristan'da yakalanmış, ancak Hollanda'da iltica hakkı elde ettiği için serbest bırakılmıştı.

Türkiye'nin, Polater'in iadesi için 2016 yılında Hollanda'ya yapmış olduğu başvuru da olumsuz sonuçlanmıştı. Aynı şahıs 2017 yılında da bu kez Belçika'da yakalanmış, ancak Hollanda'da ilticacı olduğu gerekçesiyle serbest bırakılmıştı.

Amsterdam'daki saldırı olayından sonra, Polater'in iadesi için  Hollanda'ya tekrar başvuran Türkiye'ye, şimdi ne cevap verileceği merak konusu oldu.

Bir gün önce veda resepsiyonu vardı.
Saldırının yapıldığı binada, bir gün önce aynı saatlerde Başkonsolos Orkun'un veda resepsiyonu vardı. Saldırganın, kalabalık bir topluluğun hazır bulunduğu resepsiyon sırasında mı eylem planladığı sorusuna yanıt arayan polis, bu konuda bir açıklama yapmadı.

*****

Klik hier als u geen nieuwsbrieven meer wenst te ontvangen.

Bu bültenin adresinize gönderilmesini istemiyorsanız, buraya tıklayabilirsiniz.