Tre granda c'asaj'o en unu fojo.

3 views
Skip to first unread message

Renato Corsetti

unread,
Oct 8, 2007, 2:07:19 PM10/8/07
to la-bona...@googlegroups.com
Oni atentigis en aliaj listo pri c'i tiuj radikoj (c'iuj estas oficialaj):

autokrat'; bibliograf'; biograf'; etnograf'; geograf'; geometr';
homeopat'; kartograf'; kosmograf'; oligarhh', oligark'; paleograf';
plutokrat'; teokrat'; tipograf'; topograf'.

C'u iu volas amuzig'i krei samsignifajn vortojn per negrekaj elementoj?

Amike

Renato

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Renato Corsetti/Korseti
Via del Castello, 1
IT-00036 Palestrina, Italujo
<renato....@gmail.com>
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

adam....@gmail.com

unread,
Oct 8, 2007, 2:46:35 PM10/8/07
to la-bona...@googlegroups.com
On 10/8/07, Renato Corsetti <renato....@gmail.com> wrote:
>
> Oni atentigis en aliaj listo pri c'i tiuj radikoj (c'iuj estas oficialaj):
>
> autokrat'; bibliograf'; biograf'; etnograf'; geograf'; geometr';
> homeopat'; kartograf'; kosmograf'; oligarhh', oligark'; paleograf';
> plutokrat'; teokrat'; tipograf'; topograf'.
>
> C'u iu volas amuzig'i krei samsignifajn vortojn per negrekaj elementoj?

Jen mia provo:

aŭtokratio: solregisteco (aŭtokrato: solregisto)
oligarĥio: kelkrego
plutokratio: riĉulrego
teokratio: religiulrego

bibliografio: fontaro, fontolisto, librolisto
biografio: vivskribo
etnografo: sociesplorado (?)
geografio: teresploro, landesploro (?)
geometrio: formmatematiko
homeopatio: sammalsanismo (?)
kartografo: mapisto
kosmografio: ĉielscienco
paleografio: antikvaskribesploro
tipografo: tipmaŝino
topografio: supraĵtrajtaro, surfactrajtaro

Jen kelkaj aliaj vortoj por registarsistemoj:

demokratio: popolrego
anarĥio: senregeco (anarĥiismo: senregismo)
monarĥio: reĝrego
diktaturo: diktatoreco
kritarĥio: juĝistrego
meritokratio: meritulrego

Mi ne estas tute certa, kio estas la diferenco (se estas diferenco)
inter la grekaj radikoj '-arĥio' kaj '-kratio'.

--
Adam Raizen <adam....@gmail.com>
Kiu ne komprenas Esperanton, estas kondamnita rekrei ĝin, fuŝe.

Renato Corsetti

unread,
Oct 8, 2007, 5:25:36 PM10/8/07
to la-bona...@googlegroups.com
Adam:

>au'tokratio: solregisteco

eble ankau' sol-rego

>(au'tokrato: solregisto)

eble ankau' solreganto

>oligarh'io: kelkrego

ne tre bela, lau' mi.

>plutokratio: ric'ulrego

eble ankau' ricx-rego

>teokratio: religiulrego

eble ankau' religi-rego

>biografio: vivskribo

eble ankau' viv-priskribo

>etnografo: sociesplorado (?)

eble gento/etno-esploristo (kaj gent/etn-esploro)

>geografio: teresploro, landesploro

en kelkaj lingvo ter-scienco

>geometrio: formmatematiko

ne klara lau' mi

>homeopatio: sammalsanismo

ni devas esploi iom pli por kompreni la sencon

>kartografo: mapisto

brila!

>kosmografio: c'ielscienco

eble ankau' kosmo-esploro

>paleografio: antikvaskribesploro

eble tro longa

>tipografo: tipmas'ino

c'u ne "presisto"?

>topografio: supraj'trajtaro, surfactrajtaro

mi ne vere scias, kio estas topografio.

>demokratio: popolrego

bone.

>anarh'io: senregeco (anarh'iismo: senregismo)

eble tro uzata vorto por proponi alternativon (tio validas ankau' por
demokratio, lau' mi)

>monarh'io: reg'rego

certe.

>diktaturo: diktatoreco

bone

>kritarh'io: jug'istrego

mi neniam au'dis tion, sed komprenas jug'ist-rego senprobleme.

>meritokratio: meritulrego

en la itala la signifo estas prefere "merit-taksado"

> Mi ne estas tute certa, kio estas la diferenco (se estas

> diferenco) inter la grekaj radikoj '-arh'io' kaj '-kratio'.

arh'io, lau' mi, pli indikas "c'efo", "estro" dum "kratio" pli
indikas "regado".


amike

renato

Adam Raizen

unread,
Oct 9, 2007, 5:07:26 AM10/9/07
to la-bona...@googlegroups.com
On 10/8/07, Renato Corsetti <renato....@gmail.com> wrote:
> Adam:
>
> >au'tokratio: solregisteco
>
> eble ankau' sol-rego
>
> >(au'tokrato: solregisto)
>
> eble ankau' solreganto

Bone. Eble tiel eblas distingi inter 'solregisto', kiun subtenas la
sistemon, kaj 'solreganto', kiu estas la efektiva reganto en la
sistemo. Tamen, mi ne scias, cxu tia distingo estas efektivigebla.

> >oligarh'io: kelkrego
>
> ne tre bela, lau' mi.

Kion vi proponus? Eble 'malmultrego', 'grup(et)rego'?

> >plutokratio: ric'ulrego
>
> eble ankau' ricx-rego

Teorie, nur la ricxuloj regus, ne la ricxo mem. Sed eble 'ricxrego'
estas oportuna mallongigo.

> >teokratio: religiulrego
>
> eble ankau' religi-rego

Same.

> >etnografo: sociesplorado (?)
>
> eble gento/etno-esploristo (kaj gent/etn-esploro)

Mi ne tute certas, gxuste kio estas 'etnografio'.

> >geografio: teresploro, landesploro
>
> en kelkaj lingvo ter-scienco

Oni tamen devas iel distingi gxin disde 'geologio'.

> >paleografio: antikvaskribesploro
>
> eble tro longa

Gxi estas pli longa ol la grekajxo je nur unu silabo. Eble
'malnovskribesploro', kiu havas same multe da sibloj, kiel
'paleografio'.

> >tipografo: tipmas'ino
>
> c'u ne "presisto"?

Mi ne scias. Laux la angla reta vortaro, kiun mi konsultis, gxi estas
presmasxino, kiu uzas tipojn (=modela peco laŭ kiu oni fabrikas
similajn pecojn, laux ReVo).

> >topografio: supraj'trajtaro, surfactrajtaro
>
> mi ne vere scias, kio estas topografio.

Laux mia scio, gxi estas la fizikaj karakterizoj de la surfaco de iu
regiono (aux priskribo/mapo de tio).

> >demokratio: popolrego
>
> bone.
>
> >anarh'io: senregeco (anarh'iismo: senregismo)
>
> eble tro uzata vorto por proponi alternativon (tio validas ankau' por
> demokratio, lau' mi)

Sendube. Mi nur volas, ke estu paralele uzebla kunmetita formo.

> >meritokratio: meritulrego
>
> en la itala la signifo estas prefere "merit-taksado"

Do eblas diri aux la unua aux la dua laux la celata senco.

> > Mi ne estas tute certa, kio estas la diferenco (se estas

> > diferenco) inter la grekaj radikoj '-arh'io' kaj '-kratio'.
>
> arh'io, lau' mi, pli indikas "c'efo", "estro" dum "kratio" pli
> indikas "regado".

Sed mi ne rimarkas klaran sencan distingon inter la vortoj kiuj uzas
'kratio' kaj tiuj, kiuj uzas 'arhxio'.

Renato Corsetti

unread,
Oct 9, 2007, 7:32:18 AM10/9/07
to la-bona...@googlegroups.com
Adam:

> oligarh'io: kelkrego


> Kion vi proponus? Eble 'malmultrego', 'grup(et)rego'?

Mi nun registris grup-reg-o kaj grup-reg-ant-o.

> Mi ne tute certas, gxuste kio estas 'etnografio'.

lau' kelkaj fontoj, kiujn mirigardis, "popol-priskribo". Ni ne eniru
nun la distingon inter g'i kaj "etnologio".

>Oni tamen devas iel distingi gxin disde 'geologio'.

Jes, kaj la afero ne estas simpla. Geologio, s'ajnas esti esploro de
la planedo Tero.

> paleografio: antikvaskribesploro
> eble tro longa Gxi estas pli longa ol la grekajxo je nur unu silabo.
> Eble 'malnovskribesploro', kiu havas same multe da sibloj, kiel
'paleografio'.

Au' "praskribesploro, kiu havas unu silabon malplie.

> tipografo: tipmas'ino
> c'u ne "presisto"?
> Mi ne scias. Laux la angla reta vortaro, kiun mi konsultis, gxi

estas presmasxino, kiu uzas tipojn (=modela peco lau' kiu oni

fabrikas similajn pecojn, laux ReVo).

Eble temas pri malsama uzo de la vorto en la anglalingva kaj latinida mondo.

> topografio: supraj'trajtaro, surfactrajtaro

> Laux mia scio, gxi estas la fizikaj karakterizoj de la surfaco de
iu regiono (aux priskribo/mapo de tio).

Fakte la retaj vortaroj en la itala donas la c'efan sencon "sceinco
por fari mapon de iu loko". Mi provas registri "map-scienco".

> >anarh'io: senregeco (anarh'iismo: senregismo)
> > eble tro uzata vorto por proponi alternativon (tio validas ankau' por
> demokratio, lau' mi)

>Sendube. Mi nur volas, ke estu paralele uzebla kunmetita formo.

Bone.

> >meritokratio: meritulrego
> > en la itala la signifo estas prefere "merit-taksado"
Do eblas diri aux la unua aux la dua laux la celata senco.

Bone.

> Sed mi ne rimarkas klaran sencan distingon inter la vortoj kiuj
uzas 'kratio' kaj tiuj, kiuj uzas 'arhxio'.

Fakte inter regado kaj estrado la distingo estas malfacila.

Amike

Renato

Adam Raizen

unread,
Oct 9, 2007, 8:39:57 AM10/9/07
to la-bona...@googlegroups.com
On 10/9/07, Renato Corsetti <renato....@gmail.com> wrote:

Adam:

> oligarh'io: kelkrego

> Kion vi proponus? Eble 'malmultrego', 'grup(et)rego'?

Mi nun registris grup-reg-o kaj grup-reg-ant-o.
 
Bone.
 
>Oni tamen devas iel distingi gxin disde 'geologio'.

Jes, kaj la afero ne estas simpla. Geologio, s'ajnas esti esploro de
la planedo Tero.
 
Eble:
 
geologio: terscienco
geografio: terpriskribo
 
Tamen, la distingo estas ankoraux kondicxa, cxar scienco gxenerala priskribas tion, kion gxi esploras, kaj necesas scienco por bone priskribi
 
Eble 'grundscienco/-priskribo/-studo/-esploro' povas tauxgi por 'geologio'.
 
geometrio: lauxradike 'termezurado', sed la ligo estas nur historia.
 
Aliaj 'geo'-vortoj:
 
geocentra: tercentra (heliocentra: suncentra)
 
geodesio: termezurado
 
geodesiko (matematika termino): termezura linio/termezurajxo, terlinio, terdividilo (laux la vortodeveno) aux 'sfer-' anstataux 'ter-'. (Versxajne 'sfer-' estas pli tauxga.) Estas ankaux eble lasi gxin grekforma, kiel netravidebla faka termino. Mi ne estas suficxe certa pri la faka signifo de la vorto.
 
geomantio: mi ankoraux pripensas
 
> paleografio: antikvaskribesploro
> eble tro longa Gxi estas pli longa ol la grekajxo je nur unu silabo.
> Eble 'malnovskribesploro', kiu havas same multe da sibloj, kiel
'paleografio'.

Au' "praskribesploro, kiu havas unu silabon malplie.
 
Tauxge!

Renato Corsetti

unread,
Oct 9, 2007, 10:06:40 AM10/9/07
to la-bona...@googlegroups.com

>geologio: terscienco
>geografio: terpriskribo

s'ajnas bona.

>geodesiko
>geomantio: mi ankoraux pripensas

bone. ni esploru plu.

amike

renato

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Renato Corsetti/Korseti, Via del Castello, 1
IT-00036 Palestrina, Italujo, <renato....@esperanto.it>
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages