R: STUFI

[Antonio De Salvo]

En la itala, "stufare" signifas (en kuirarto) kuiri per malakra fajro en fermita kaserolo; se mi devus tion esprimi per simpaj vortoj, eble mi dirus "vaporkuiri".
Tamen mi akceptas "stufi", kiu ja havas fakan sencon.
Saluton
Antonio De Salvo


-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Vastalto
Inviato: lunedì 17 agosto 2015 11:17
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: Re: (la bona lingvo) Vorto de la tago - STUFI

Saluton!

"Stufi" troviĝas en la listo de "Radikoj oficialigindaj".
http://uea.org/vikio/Radikoj_oficialigindaj

Vastalto


Renato Corsetti <renato....@gmail.com> skribis:
>Mi ne trovas la vorton en niaj listoj nek en la Akademia Vortaro. C'u
>ni iam diskutis pri g'i?
>
>Renato
>---------- Forwarded message ----------
>From: lernu! <no-r...@lernu.net>
>Date: 2015-08-17 5:56 GMT+01:00
>Subject: Vorto de la tago - STUFI
>To: renato....@gmail.com
>
>
>
>(إذا كنت لا ترغب في تلقي هذه الرسائل فانظر في الأسفل.)
>--------------------------------------------------
>
>STUFI
>
>Longe kuiri viandon en fermita kaserolo kun malmulte da akvo, tre
>modere varmigante por konservi ĝian tutan sukon:
>
>Hodiaŭ mi stufis viandon en ĝia suko.
>Mi tre ŝatas stufitan bovaĵon kun legomoj.
>Tie ni manĝis tre bongustan stufaĵon.
>Stufujo estas poto por stufi viandon.
>
>--------------------------------------------------
>لقد تلقيت هذه الرسالة لأنك أشرت في حسابك في http://ar.lernu.net أ نك
>ترغب بتلقي كلمة اليوم والتي تعتبر خدمة مميزة من ليرنو! يمكن テ
>الخدمة في http://ar.lernu.net/lernado/vortoj/tagovortoj/
>إذا لم تكن ترغب بتلقي الكلمة اليومية فاذهب إلى ليرنو! و ملفك أو اضغط
>على الرابط في الأسفل:
>http://ar.lernu.net/lernado/vortoj/tagovortoj/?tgv=6d2bf44743
>
>------------------------------
>فريق ليرنو!
>te...@lernu.net
>
>
>
>--
>
>*~~~*
>
>*Renato Corsetti 117 Dukes Avenue, London N10 2QD, UK/Britujo tel.
>+393286315655, +447943137891 renato....@gmail.com
><renato....@gmail.com> <renato....@gmail.com>*
>
>--
>--
>la vortoj, pri kiuj ni diskutas ĉi tie, estas troveblaj en la listoj ĉe:
>http://www.bonalingvo.org/index.php/Simplaj_samsignifaj_vortoj
>
>---
>You received this message because you are subscribed to the Google
>Groups "la bona lingvo" group.
>To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send
>an email to la-bona-lingv...@googlegroups.com.
>For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.
>
>
>---html-part included links-------
>mailto:no-r...@lernu.net
>mailto:renato....@gmail.com
>mailto:te...@lernu.net
>mailto:la-bona-lingv...@googlegroups.com
>https://groups.google.com/d/optout

--
--
la vortoj, pri kiuj ni diskutas ĉi tie, estas troveblaj en la listoj ĉe:
http://www.bonalingvo.org/index.php/Simplaj_samsignifaj_vortoj

---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "la bona lingvo" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to la-bona-lingv...@googlegroups.com.
For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.

[Antonio De Salvo]

Mi ne estas fakulo pri kuirarto, sed sxajnas al mi ke “stufajxo” estas atingita gxuste “per” vaporo, ne “sen” gxi.

 

Laux mia modesta sperto de simpla mangxanto, la kuiro okazas danke al la vaporo enfermita en la kovrita poto. Ne sen kauxzo, en la germana kaj en la franca oni utiligas terminojn, kiuj rilatas al “sufoko”, do lauxvorte “sufoke kuiri” (schmoren *, cuire à l’étouffée **).

Etimologie, la vorto devenas el la latina ex-tufare, kiu entenas la koncepton “vaporo”; jen kial mi utiligas “vaporkuiri”.

Historie, la vorto estas ligita kun “stufa” (= stovo), cxar en pasinteco oni metis la kuirotan mangxajxon sur la hejman stovon, kiu tiel havigis samtempe varmon kaj kuiradon (je malalta fajro kaj dum longa tempo).

Gxis

Antonio De Salvo

·         Komparu: schmorhitze = sufoka varmo:

·         La komenca é egalas al s (komparu étoile = stelo), do kvazaux “stouffée”

 

 

Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Pjer
Inviato: martedì 18 agosto 2015 00:23
A: la bona lingvo <la-bona...@googlegroups.com>

Oggetto: Re: (la bona lingvo) Vorto de la tago - STUFI

 

 

 Ŝajnas, ke "sen'vapor'ig'e  kuir'i"  taŭgus anstataŭ "stufi", ĉu ne ?
Amike, Pjer.

Renato Corsetti <renato....@gmail.com> skribis:
>Mi ne trovas la vorton en niaj listoj nek en la Akademia Vortaro. C'u ni
>iam diskutis pri g'i?
>
>Renato

>Longe kuiri viandon en fermita kaserolo kun malmulte da akvo, tre modere
>varmigante por konservi ĝian tutan sukon:
>
>Hodiaŭ mi stufis viandon en ĝia suko.
>Mi tre ŝatas stufitan bovaĵon kun legomoj.
>Tie ni manĝis tre bongustan stufaĵon.
>Stufujo estas poto por stufi viandon.

 

--

[lowenstein, anna]

Antonio skribis:

Etimologie, la vorto devenas el la latina ex-tufare, kiu entenas la koncepton “vaporo”; jen kial mi utiligas “vaporkuiri”.

Tamen, "vaporkuiri" kaj "stufi" estas malsamaj aferoj. Mi ofte vaporkuiras. Tio signifas, ke oni metas truigitan tenilon en la kuirpoton, kun akvo sube kaj la manĝaĵo sure. Dum la akvo bolas, ĝi produktas varmegan vaporon, kiu kuiras la manĝaĵon, kiu ne estas en rekta kontakto kun la akvo. Poste oni forĵetas la akvon. Kiam oni stufas, aliflanke, la manĝaĵo restas trempita en malmulte da akvo aŭ suko, kiu mem fariĝas esenca parto de la plado.

Jes, estas simileco, ĉar ankaŭ dependas de vaporo kaj firme fermita kovrilo, tamen la metodo kaj la rezulto estas sufiĉe malsamaj.

Kore,

Anna

--

Anna Lowenstein
117 Dukes Avenue

London N10 2QD

Britujo
Tel: 00-44-(0)792 3868 432
anna.lo...@esperanto.org

[Antonio De Salvo]

Dankon pro la klarigo.

Do, unu plia kialo por havi “stufi”, tiel evitante miskomprenojn.

Gxis

Antonio

 

 

Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di lowenstein, anna
Inviato: martedì 18 agosto 2015 11:07
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: Re: (la bona lingvo) R: STUFI

[Nguyen Xuan Thu]

La klarigo de Anna montras grandan diferencon inter vaporkuirado kaj stufado. En vjetnama kuirarto, oni stufas anason, porkpiedon ktp.sed oni vaporkuiras glurizon au salikokon (por kuiri la salikokon antaŭ sekigi ĝin por konservado).  Laŭ la vjet-esperanta vortaro de Nguyen Minh Kinh, stufi estas sinonimo de "kuireti", "longtempe kuiri".  Miaopinie, tiaj tradukoj reflektas nur parton de la metodo.       Profitante de la okazo, mi demandas al vi, ĉu en Esperanto estas verbo kiu povas traduki la vjetnaman vorton "lùi" [luj].?   Laŭ difino: lùi signifas rosti per profunda kaŝado de kuirotaĵo en varmega cindro. Oni rostas laŭ tiu maniero sukerkanon, dolĉan pataton. La tiel rostita manĝaĵo estas pli bongusta ol la manĝaĵo kuirita laŭ normala metodo. (la sciencistoj klarigas, ke okazas ŝanĝo de unu molekulo de sakarozo en du molekuloj de fruktozo).    Por reveni al stufi, ĉu la linio stufi --> kuireti, longtempe kuiri oportunas? Mi dubas, sed ne kapablas trovi pli taŭgan alternativon. Amike, Thu

[lowenstein, anna]

2015-08-18 15:49 GMT+01:00 Nguyen Xuan Thu <autu...@gmail.com>:

La klarigo de Anna montras grandan diferencon inter vaporkuirado kaj stufado. En vjetnama kuirarto, oni stufas anason, porkpiedon ktp.sed oni vaporkuiras glurizon au salikokon (por kuiri la salikokon antaŭ sekigi ĝin por konservado).  Laŭ la vjet-esperanta vortaro de Nguyen Minh Kinh, stufi estas sinonimo de "kuireti", "longtempe kuiri".  Miaopinie, tiaj tradukoj reflektas nur parton de la metodo.       Profitante de la okazo, mi demandas al vi, ĉu en Esperanto estas verbo kiu povas traduki la vjetnaman vorton "lùi" [luj].?   Laŭ difino: lùi signifas rosti per profunda kaŝado de kuirotaĵo en varmega cindro. Oni rostas laŭ tiu maniero sukerkanon, dolĉan pataton. La tiel rostita manĝaĵo estas pli bongusta ol la manĝaĵo kuirita laŭ normala metodo. (la sciencistoj klarigas, ke okazas ŝanĝo de unu molekulo de sakarozo en du molekuloj de fruktozo).    Por reveni al stufi, ĉu la linio stufi --> kuireti, longtempe kuiri oportunas? Mi dubas, sed ne kapablas trovi pli taŭgan alternativon. Amike, Thu

Mi supozas, ke ne ĉiuj kuirteknikoj estas plene internaciaj, tamen mi vidas per la respondo de Thu, ke stufado kaj vaporkuirado ludas rolon en la vjetnama kuirarto, same kiel en la eŭropa. Tamen, mi ne uzus "kuireti" kiel sinonimon de "stufi". Stufado esence postulas longedaŭran kuiradon je malalta flamo, dum "kuireti" donas la impreson pri io tre rapida. "Longtempe kuiri" povus esti en ordo, sed estas tro ĝenerala, ĉar oni povus ankaŭ longtempe kuiri en forno, aŭ sub cindroj.

Por la rostado en varmega cindro, mi dirus ĝuste tion: "rosti sub cindroj" aŭ simile. Oni povus ankaŭ diri "baki sub cindroj". 

Anna

[Leo De Cooman]

Nguyen Xuan Thu schreef op 18/08/2015 om 16:49:

> Profitante de la okazo, mi demandas al vi, ĉu en Esperanto estas verbo
> kiu povas traduki la vjetnaman vorton "lùi" [luj].? Laŭ difino: lùi
> signifas rosti per profunda kaŝado de kuirotaĵo en varmega cindro. Oni
> rostas laŭ tiu maniero sukerkanon, dolĉan pataton. La tiel rostita
> manĝaĵo estas pli bongusta ol la manĝaĵo kuirita laŭ normala metodo.
> (la sciencistoj klarigas, ke okazas ŝanĝo de unu molekulo de sakarozo
> en du molekuloj de fruktozo).

La nederlanda vorto por tiu kuirmaniero estas "poffen". Ni faris tion
post la rikolto de terpomoj, uzante la cindron de la bruligitaj tigoj
kaj folioj.
La traduka vortaro de De Smedt tradukas ĝin per "kuiri en cindro, pufigi".
La nederlandlingva vikipedio montras kelkajn bildojn:
https://nl.wikipedia.org/wiki/Poffen_(verhitten_van_voedsel)

Amike salutas Leo

[Leo De Cooman]

Nguyen Xuan Thu schreef op 18/08/2015 om 16:49:

> Por reveni al stufi, ĉu la linio stufi --> kuireti, longtempe kuiri
> oportunas? Mi dubas, sed ne kapablas trovi pli taŭgan alternativon.

Ankaŭ mi dubas pri "kuireti".
La verbo "kuireti" pensigas min pri la mallonga kuirado de legomoj antaŭ
ol frostigi ilin. Ni uzas la vorton "blancheren" (tiu vorto certe ne
estas originala nederlanda vorto). Laŭ la traduka vortaro de De Smedt
"blancheren = brogi"

Amike salutas Leo

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel:
'Cu eblas la vorto "boletadi"? Mi pensas ke la angla vorto estas
"simmer"= to boil gently, to be near boiling or breaking out".
"boletadi" estus la ekvivalento de la angla "simmer".
Kun salutoj, Marcel.

[lowenstein, anna]

Marcel skribis:

     'Cu eblas la vorto "boletadi"?  Mi pensas ke la angla vorto estas
"simmer"= to boil gently, to be near boiling or breaking out".
"boletadi" estus la ekvivalento de la angla "simmer".

"Boletadi" estas "simmer" en la angla, dum "stufi" estas "stew, braise". Oni ja stufas per boletigado, do tio estus ebla maniero esprimi la aferon. Diferenco estas, ke "boli" estas netransitiva, dum "stufi" estas transitiva.

Tamen, ŝajnas al mi, ke "stufaĵo" estas rekonebla koncepto: tio estas iom densa manĝaĵo kun malmulta saŭco produktita de la sukoj de la viando/legomoj mem. Eventuale oni povus nomi tion "boletigadaĵo", sed mi supozas, ke la plejmulto da kuiristoj preferus "stufaĵo".

Anna

--

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel:
Sed 'cu pluraj "primitivaj" popoloj ne kuiras per vaporo tute
malferme? Ekz. 'ce volkano. Salutojn.

> Antonio skribis:
>
> Etimologie, la vorto devenas el la latina ex-tufare, kiu entenas la
>> koncepton “vaporo”; jen kial mi utiligas “vaporkuiri”.
>>
>
> Tamen, "vaporkuiri" kaj "stufi" estas malsamaj aferoj. Mi ofte
> vaporkuiras.
> Tio signifas, ke oni metas truigitan tenilon en la kuirpoton, kun akvo
> sube
> kaj la manĝaĵo sure. Dum la akvo bolas, ĝi produktas varmegan vaporon,
> kiu
> kuiras la manĝaĵon, kiu ne estas en rekta kontakto kun la akvo. Poste
> oni
> forĵetas la akvon. Kiam oni stufas, aliflanke, la manĝaĵo restas
> trempita
> en malmulte da akvo aŭ suko, kiu mem fariĝas esenca parto de la plado.
>
> Jes, estas simileco, ĉar ankaŭ dependas de vaporo kaj firme fermita
> kovrilo, tamen la metodo kaj la rezulto estas sufiĉe malsamaj.
>
> Kore,
> Anna
>
>
>
>>

>> *Da:* la-bona...@googlegroups.com [mailto:
>> la-bona...@googlegroups.com] *Per conto di *Pjer
>> *Inviato:* martedì 18 agosto 2015 00:23
>> *A:* la bona lingvo <la-bona...@googlegroups.com>
>> *Oggetto:* Re: (la bona lingvo) Vorto de la tago - STUFI

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel:
Do unu plia Tialo por ne havi "stufi". Respektajn salutojn.

> [mailto:la-bona...@googlegroups.com

> <mailto:la-bona...@googlegroups.com> ] Per conto di Pjer
> Inviato: martedì 18 agosto 2015 00:23
> A: la bona lingvo <la-bona...@googlegroups.com

> <mailto:la-bona...@googlegroups.com> >

> Oggetto: Re: (la bona lingvo) Vorto de la tago - STUFI
>
>
>
>
>
>
> Ŝajnas, ke "sen'vapor'ig'e kuir'i" taŭgus anstataŭ "stufi", ĉu ne ?
> Amike, Pjer.
>
>

> Renato Corsetti <renato....@gmail.com <mailto:renato....@gmail.com> >

> skribis:
>>Mi ne trovas la vorton en niaj listoj nek en la Akademia Vortaro. C'u ni
>>iam diskutis pri g'i?
>>
>>Renato
>
>>Longe kuiri viandon en fermita kaserolo kun malmulte da akvo, tre modere
>>varmigante por konservi ĝian tutan sukon:
>>
>>Hodiaŭ mi stufis viandon en ĝia suko.
>>Mi tre ŝatas stufitan bovaĵon kun legomoj.
>>Tie ni manĝis tre bongustan stufaĵon.
>>Stufujo estas poto por stufi viandon.
>
>
>
> --
> --
> la vortoj, pri kiuj ni diskutas ĉi tie, estas troveblaj en la listoj ĉe:
> http://www.bonalingvo.org/index.php/Simplaj_samsignifaj_vortoj
>
> ---
> You received this message because you are subscribed to the Google Groups
> "la bona lingvo" group.
> To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an
> email to la-bona-lingv...@googlegroups.com

> <mailto:la-bona-lingv...@googlegroups.com> .

> For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.
>
> --
> --
> la vortoj, pri kiuj ni diskutas ĉi tie, estas troveblaj en la listoj ĉe:
> http://www.bonalingvo.org/index.php/Simplaj_samsignifaj_vortoj
>
> ---
> You received this message because you are subscribed to the Google Groups
> "la bona lingvo" group.
> To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an
> email to la-bona-lingv...@googlegroups.com

> <mailto:la-bona-lingv...@googlegroups.com> .

> For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.
>
>
>
>
>
>
>
> --
>
> Anna Lowenstein
> 117 Dukes Avenue
>
> London N10 2QD
>
> Britujo
> Tel: 00-44-(0)792 3868 432

> anna.lo...@esperanto.org <mailto:anna.lo...@esperanto.org>

>
> --
> --
> la vortoj, pri kiuj ni diskutas ĉi tie, estas troveblaj en la listoj ĉe:
> http://www.bonalingvo.org/index.php/Simplaj_samsignifaj_vortoj
>
> ---
> You received this message because you are subscribed to the Google Groups
> "la bona lingvo" group.
> To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an
> email to la-bona-lingv...@googlegroups.com

> <mailto:la-bona-lingv...@googlegroups.com> .

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel:
Do eble "kuiretadi"? Salutojn.

>> *Da:* la-bona...@googlegroups.com [mailto:
>> la-bona...@googlegroups.com] *Per conto di *lowenstein, anna
>> *Inviato:* martedì 18 agosto 2015 11:07
>> *A:* la-bona...@googlegroups.com
>> *Oggetto:* Re: (la bona lingvo) R: STUFI

>>
>>
>>
>> Antonio skribis:
>>
>>
>>
>> Etimologie, la vorto devenas el la latina ex-tufare, kiu entenas la
>> koncepton “vaporo”; jen kial mi utiligas “vaporkuiri”.
>>
>>
>>
>> Tamen, "vaporkuiri" kaj "stufi" estas malsamaj aferoj. Mi ofte
>> vaporkuiras. Tio signifas, ke oni metas truigitan tenilon en la
>> kuirpoton,
>> kun akvo sube kaj la manĝaĵo sure. Dum la akvo bolas, ĝi produktas
>> varmegan
>> vaporon, kiu kuiras la manĝaĵon, kiu ne estas en rekta kontakto kun la
>> akvo. Poste oni forĵetas la akvon. Kiam oni stufas, aliflanke, la
>> manĝaĵo
>> restas trempita en malmulte da akvo aŭ suko, kiu mem fariĝas esenca
>> parto
>> de la plado.
>>
>>
>>
>> Jes, estas simileco, ĉar ankaŭ dependas de vaporo kaj firme fermita
>> kovrilo, tamen la metodo kaj la rezulto estas sufiĉe malsamaj.
>>
>>
>>
>> Kore,
>>
>> Anna
>>
>>
>>
>>
>>
>>
>>

>> *Da:* la-bona...@googlegroups.com [mailto:
>> la-bona...@googlegroups.com] *Per conto di *Pjer
>> *Inviato:* martedì 18 agosto 2015 00:23
>> *A:* la bona lingvo <la-bona...@googlegroups.com>

>> *Oggetto:* Re: (la bona lingvo) Vorto de la tago - STUFI

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel
Ankaw en la centro de Awstralio oni de tempo al tempo aw ofte kuiras
en la cindro, tute kovrite de cindro. Mi komprenas ke en Nederlando
la terpmoj ku'sas sur la cindro sed ne sub. 'Cu Cetere ambaw estas
"cindrokuiri".
Salutojn.

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel
Do eble tamen "bolet(ig)I anstataw "kuireti"? Salutojn.

[Leo De Cooman]

mar...@melburno.org.au schreef op 20/08/2015 om 13:39:

> Do eble tamen "bolet(ig)I anstataw "kuireti"? Salutojn.

Fakte ne la viando "bolas", sed la akvo ĉirkaŭ ĝi. Tial mi evitus
vorton, kiu enhavas la radikonn "bol".

Amike salutas Leo

[Antonio De Salvo]

Kialo = kauxzo, motivo.
Gxis
Antonio


-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di mar...@melburno.org.au
Inviato: giovedì 20 agosto 2015 13:19
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: Re: R: (la bona lingvo) R: STUFI

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel:
Malgraw Zamenhof, mi ju'gas "la kiaalo" (= kial?) esti la demand
(kial) de la motive, kaj la "tialo" la respondon (tial) al la demand,
al la kiaalo.
Z. elektis la mal'gustan vorton, kopiante la ewsropajn lingvojn. La
misuzzo jam komencis en la latina.
Cetere, kion alian "tialo" povus signifi?
Kun amikeco, Marcel.

Cetere mi 'ci tie dezras prononci, ke mi ju'gas la laboron de la
labonalingvo-anoj ege grava por la savo ante al Esperanto. Se nur ili
estus pli! Pri la savo ante la gramatikon de Esperanto, 'sajne nur mi
en 'ci tiu epoko batalas por 'gi. Marcel.

[mar...@melburno.org.au]

El Marcel:
Sed 'cu oni ne povas, pro la Regulo pri Neceso kaj Sufi"co, uzi
anstatawe la vorton "boleta'jo", ja pli akceptebla? Salutojn.