Gramatiko kaj bona lingvo

5 views
Skip to first unread message

pierre

unread,
Aug 4, 2008, 9:11:30 AM8/4/08
to la bona lingvo
La bona lingvo ne estas unike la vortoj sed ankaŭ la gramatiko por mi,
ekzemple kiam oni diras antaŭvortradikoj (prefiksoj) aŭ
postvortradikoj (sufiksoj). Tio ne estas vera, ili estas ĉefe antaŭ
kaj post, sed oni ilin vidis kiel vorto sola ekzemple "ino" anstataŭ "
virino" kaj postvortradikoj iĝi antaŭvortradikoj kiel "dometo" al
"etdomo". Do oni povas dire ke la post-antaŭvortradikoj estas
tutsimple vortradikoj kiel bovo, domo, ktp.

Laŭ mi, ni devas labori ankaŭ pri tiu ero de la lingvo, ni devas
labori pri la gramatiko.

Alia ekzemplo, oni diras kutime en la popolo ke certas vortoj estas ne
neŭtrala, ke certaj vortoj estas vira, kiel patro knabo ekzemple; Oni
diras diras ekzemple virbovo, bovo, bovino, kial on ne povus diri
virpatro, patro, patrino, en pratiko oni ne diras virpatro sed patro,
ĉar oni subkomprenas virpatro, kial oni diras supreni por supreniri,
bonan tagon por mi deziras al vi bonan tagon.

Renato Corsetti

unread,
Aug 4, 2008, 9:24:23 AM8/4/08
to la-bona...@googlegroups.com
Pierre:

Lau' mi, ni devas labori ankau' pri tiu ero de la lingvo, ni devas
labori pri la gramatiko.

Bone. Bonvolu proponi unu diskut-temon kaj vian opinion pri g'i.

Amike

Renato



~ ~ ~
Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina, Italujo, <renato....@esperanto.org>
~ ~ ~

Marcos Cramer

unread,
Aug 4, 2008, 2:28:36 PM8/4/08
to la-bona...@googlegroups.com
Do oni povas dire ke la post-antaŭvortradikoj estas
tutsimple vortradikoj kiel bovo, domo, ktp.

Tamen precipe la uzo de afiksoj kiel "et" kaj "eg" tute ne estas klarigebla, se oni simple traktas ilin kiel normalajn radikojn. Ekzemple, se "et" simple estus radiko kun la signifo "malgrand", tiam "boveta" devus signifi "malgranda kiel bovo" (kiel "bovmalgranda") kaj ne "rilata al malgranda bovo", kaj "boveto" devus signifi "la eco esti malgranda kiel bovo" (kiel "bovmalgrando") kaj ne "malgranda bovo".

bonan tagon por mi deziras al vi bonan tagon.

Chu vi volas proponi, ke oni ne plu diru "bonan tagon" por saluti homojn??!??

Amike,

Marcos

pierre

unread,
Aug 4, 2008, 4:14:13 PM8/4/08
to la bona lingvo
Mi donis jam du temojn, la antaŭ-postvortradikojn kaj la radikojn kiel
knabo kaj patro, oni povas komenci al/por tiuj-ĉi.

On 4 août, 15:24, Renato Corsetti <renato.corse...@gmail.com> wrote:
> Pierre:
>
> >Lau' mi, ni devas labori ankau' pri tiu ero de la lingvo, ni devas
> >labori pri la gramatiko.
>
> Bone. Bonvolu proponi unu diskut-temon kaj vian opinion pri g'i.
>
> Amike
>
> Renato
>
> ~ ~ ~
> Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina,
> Italujo, <renato.corse...@esperanto.org>
> ~ ~ ~  

pierre

unread,
Aug 4, 2008, 4:34:24 PM8/4/08
to la bona lingvo


On 4 août, 20:28, "Marcos Cramer" <marcos.cra...@gmail.com> wrote:
> > Do oni povas dire ke la post-antaŭvortradikoj estas
> > tutsimple vortradikoj kiel bovo, domo, ktp.
>
> Tamen precipe la uzo de afiksoj kiel "et" kaj "eg" tute ne estas klarigebla,
> se oni simple traktas ilin kiel normalajn radikojn. Ekzemple, se "et" simple
> estus radiko kun la signifo "malgrand", tiam "boveta" devus signifi
> "malgranda kiel bovo" (kiel "bovmalgranda") kaj ne "rilata al malgranda
> bovo", kaj "boveto" devus signifi "la eco esti malgranda kiel bovo" (kiel
> "bovmalgrando") kaj ne "malgranda bovo".

Mi komprenas vian opinion, tiel oni povas vidi ke la lingvo havas
problemon, ĉar boveto devus malsame etabovo sed ili diras la saman
aĵon en la reala lingvo "malgranda bovo" sed "bovmalgrando" ne volas
diri same

>
> bonan tagon por mi deziras al vi bonan tagon.
>
> Chu vi volas proponi, ke oni ne plu diru "bonan tagon" por saluti
> homojn??!??
>

Nene, oni povas ĝin diri, sed "bonan tagon" subdiras "mi deziras al
vi", tiu estas unike faro de la reala lingvo


> Amike,
>
> Marcos

Kore

Renato Corsetti

unread,
Aug 4, 2008, 4:42:33 PM8/4/08
to la-bona...@googlegroups.com
Pierre:

Mi donis jam du temojn

Bone. Do, ni komencu per cxi tiu. Bonvolu diri, kion oni devus s'ang'i en la normala uzo por ke la gramatiko estu bona.

Amike

Renato



~ ~ ~
Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina, Italujo, <renato....@esperanto.org>
~ ~ ~

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 12:38:45 AM8/5/08
to la bona lingvo
Por la antaŭ-postvortradikoj, ni havas du elektoj.

La unua: oni ŝangâs la loko de certaj antaŭ-postvortradikoj por ke ili
iĝas veraj vortradikoj, tiel oni povas simpligi la vortfaron,

ekzemple 'et': dometo volas diri malgranda domo kaj ne eto kiel domo,
kiel Marcos skribis tiun

do ni devus ŝanĝi aĉ, et , eg, um, bo, ekz, mal, ge de loko en la
vortfaro.

La dua: oni diras unike antaŭ-postvortradikoj por aĉ, et , eg, um, bo,
ekz, mal, ge, kaj por fi, pra, vir, ktp vortradikoj

Laŭ mi, oni devus uzi ĉefe la duan solvon, kaj iom post iom aliri al
la unua solvo per la evoluo de la lingvo.


On 4 août, 22:42, Renato Corsetti <renato.corse...@gmail.com> wrote:
> Pierre:
>
> >Mi donis jam du temojn
>
> Bone. Do, ni komencu per cxi tiu. Bonvolu diri, kion oni devus
> s'ang'i en la normala uzo por ke la gramatiko estu bona.
>

Renato Corsetti

unread,
Aug 5, 2008, 1:55:57 AM8/5/08
to la-bona...@googlegroups.com
Pierre:

Lau' mi, oni devus uzi c'efe la duan solvon, kaj iom post iom aliri al

la unua solvo per la evoluo de la lingvo.

Bonvolu doni ekzemploj por komprenigi pli bone vian proponon.

Amike

Renato



~ ~ ~
Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina, Italujo, <renato....@esperanto.org>
~ ~ ~

Nguyen Xuan Thu

unread,
Aug 5, 2008, 3:00:56 AM8/5/08
to la-bona...@googlegroups.com
Antau ol pripensi pri reformo de gramatiko, oni devas respekti ekzistantajN gramatikajN regulojN. Cxu havi, sxangxi estas transitivaj verboj?

Tre respekte,
Thu

2008/8/5 pierre <pierre...@gmail.com>

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 3:01:16 AM8/5/08
to la bona lingvo
Ekzemple oni diras aktuale ke fi, pra et, eg, aĉ, dis, mis, ul estas
antaŭ-postvortradikoj, tio estas skribita en la kursoj ke mi konas
ĉefe franca.

Unua pado, oni diros por pra, ul mis dis ktp, ke ili estos vortradikoj
kaj por et, eg, aĉ ktp,ke ili estos antaŭ-postvortradikoj.

Poste dua pado, iom post iom oni diros etdomo aŭ etadomo anstataŭ
dometo, kun la tempo kaj se la popolo uzos "et" kiel en "etdomo" , et
iĝos vortradiko kiel ul mis ktp.

Kiel oni faris kun "ĥ" , kiu iom post iom foriĝis.

Kore


On 5 août, 07:55, Renato Corsetti <renato.corse...@gmail.com> wrote:
> Pierre:
>
> >Lau' mi, oni devus uzi c'efe la duan solvon, kaj iom post iom aliri al
> >la unua solvo per la evoluo de la lingvo.
>
> Bonvolu doni ekzemploj por komprenigi pli bone vian proponon.
>

Renato Corsetti

unread,
Aug 5, 2008, 3:14:09 AM8/5/08
to la-bona...@googlegroups.com
Pierre:

iom post iom oni diros etdomo au' etadomo anstatau'
dometo

Tamen tio estas momente ne ebla pro la ekzemploj en la Fundamento.

Amike

Renato



~ ~ ~
Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina, Italujo, <renato....@esperanto.org>
~ ~ ~

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 4:52:38 AM8/5/08
to la bona lingvo
Mi pensis ke la lingvo evoluas, ekzemple "la lampo estis rompita de
li"=" la lampo estis rompita fare de li"= " la lampo estis rompita per
li" en la popola lingvo (reala lingvo), kial "etdomo" ne povus esti
prava dum ĝi estas uzi en la reala lingvo? . Kial oni ne povus diri ke
ul, fi, ktp estas vortradikoj dum ili estas uzita tiel en la reala
lingvo? Mia demando ne estas ŝanĝi la gramatiko, unike povi doni al ĝi
tute sian eblon ,kiun oni povas vidi en la pratiko. Mi vidis tiujn
ekzemplojn en gazetoj, libroj, poemoj, pratikantoj, tiuj ekzemploj
estas tute komprenebla en la pratiko.

On 5 août, 09:14, Renato Corsetti <renato.corse...@gmail.com> wrote:
> Pierre:
>
> >iom post iom oni diros etdomo au' etadomo anstatau'
> >dometo
>
> Tamen tio estas momente ne ebla pro la ekzemploj en la Fundamento.
>

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 5:00:34 AM8/5/08
to la bona lingvo
Pardonu min , sed mi estas franca, mi havas kiel tuta bona francano,
la forgeson de "n" kiam mi parolas "subjekto_verbo_objekto" per
etamomentoj

Kore

On 5 août, 09:00, "Nguyen Xuan Thu" <autun...@gmail.com> wrote:
> Antau ol pripensi pri reformo de gramatiko, oni devas respekti ekzistantajN
> gramatikajN regulojN. Cxu havi, sxangxi estas transitivaj verboj?
>
> Tre respekte,
> Thu
>
> 2008/8/5 pierre <pierre.sch...@gmail.com>
>
>
>
>
>
> > Por la antaŭ-postvortradikoj, ni havas du elektoj.
>
> > La unua: oni ŝangâs la loko de certaj antaŭ-postvortradikoj por ke ili
> > iĝas veraj vortradikoj, tiel oni povas simpligi la vortfaron,
>
> >  ekzemple 'et': dometo volas diri malgranda domo kaj ne eto kiel domo,
> > kiel Marcos skribis tiun
>
> > do ni devus ŝanĝi aĉ, et , eg, um, bo, ekz, mal, ge de loko en la
> > vortfaro.
>
> > La dua: oni diras unike antaŭ-postvortradikoj por aĉ, et , eg, um, bo,
> > ekz, mal, ge,     kaj por fi, pra, vir, ktp vortradikoj
>
> > Laŭ mi, oni devus uzi ĉefe la duan solvon, kaj iom post iom aliri al
> > la unua solvo per la evoluo de la lingvo.
>
> > On 4 août, 22:42, Renato Corsetti <renato.corse...@gmail.com> wrote:
> > > Pierre:
>
> > > >Mi donis jam du temojn
>
> > > Bone. Do, ni komencu per cxi tiu. Bonvolu diri, kion oni devus
> > > s'ang'i en la normala uzo por ke la gramatiko estu bona.
>
> > > Amike
>
> > > Renato
>
> > > ~ ~ ~
> > > Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina,
> > > Italujo, <renato.corse...@esperanto.org>
> > > ~ ~ ~- Masquer le texte des messages précédents -
>
> - Afficher le texte des messages précédents -

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 5:21:58 AM8/5/08
to la bona lingvo

Renato Corsetti

unread,
Aug 5, 2008, 5:04:05 AM8/5/08
to la-bona...@googlegroups.com
Pierre:


" la lampo estis rompita per li" en la popola lingvo (reala lingvo)

Mi apenau' au'dis au' legis tion en la popola lingvo.

Mia demando ne estas s'ang'i la gramatiko, unike povi doni al g'i tute sian eblon ,kiun oni povas vidi en la pratiko.


Bone. Provu uzi viajn esprimojn en la praktiko, kaj ni vidu, kiel la "popolo" akceptos ilin.

Amike

Renato


~ ~ ~
Renato Corsetti  [korseti], Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina, Italujo, <renato....@esperanto.org>
~ ~ ~

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 6:18:38 AM8/5/08
to la bona lingvo
Etademando:

Mi prenis la antaŭ-postradikojn ke oni konas per Bertilo
certaj ŝajnas esti simplaj radikoj:

aĉ kutime estas postradiko

et povas esti post kaj antaŭ radiko etburĝo kaj dometo

eg estas postradiko kutime

um ŝajnas en sia senco simpla radiko sed ĝi estas uzita unike en
vortfino

bo ŝajnas esti radiko ĉar bopatro estas patro per edziĝo, bofilo, filo
per edziĝo

ekz ŝajnas esti radiko ĉar eksedzino estas la edzino antaŭa aŭ la
edzino estita

mal ŝajnas antaŭradiko

ge estas radiko ĉar gepatroj estas patroj de ambaŭ sekso

Do laŭ mi, estas fakte 3 antaŭ-post radikoj aktuale (aĉ, eg, mal), kaj
"et" kiu havas la saman sencon malgraŭ ke ĝi estas post aŭ antaŭ radiko

Anna Lowenstein

unread,
Aug 5, 2008, 7:30:18 AM8/5/08
to la-bona...@googlegroups.com
Tamen la celo de "La Bona Lingvo" ne estas proponi lingvajn reformojn, sed bridi la emon enkonduki novajn radikojn anstatau' respekti la ekzistantan vortprovizon kaj la tradiciajn principojn de Esperanta vortfarado.
Kore,
Anna

-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di pierre
Inviato: martedì 5 agosto 2008 9.01
A: la bona lingvo
Oggetto: (la bona lingvo) Re: antaux-post-vort-radikoj


Ekzemple oni diras aktuale ke fi, pra et, eg, aĉ, dis, mis, ul estas
antaŭ-postvortradikoj, tio estas skribita en la kursoj ke mi konas
ĉefe franca.

Unua pado, oni diros por pra, ul mis dis ktp, ke ili estos vortradikoj
kaj por et, eg, aĉ ktp,ke ili estos antaŭ-postvortradikoj.

Poste dua pado, iom post iom oni diros etdomo aŭ etadomo anstataŭ
dometo, kun la tempo kaj se la popolo uzos "et" kiel en "etdomo" , et
iĝos vortradiko kiel ul mis ktp.

Kiel oni faris kun "ĥ" , kiu iom post iom foriĝis.

-~----------~----~----~----~------~----~------~--~---

pierre

unread,
Aug 5, 2008, 10:28:23 AM8/5/08
to la bona lingvo
Laŭ mia kompreneblo, mi ne serĉas reformojn, sed mi volus ke oni ne
forgesas certajn formojn de la lingvo, kiuj ekzistas per la gramatiko
aktuala kaj oni povas trovi en certaj pratikantoj, libroj, ktp.



Kore

On 5 août, 13:30, "Anna Lowenstein" <anna.lowenst...@virgilio.it>
wrote:

Renato Corsetti

unread,
Aug 5, 2008, 10:31:04 AM8/5/08
to la-bona...@googlegroups.com
Pierre:

Lau' mia kompreneblo, mi ne serc'as reformojn, sed mi volus ke oni ne

forgesas certajn formojn de la lingvo, kiuj ekzistas per la gramatiko
aktuala kaj oni povas trovi en certaj pratikantoj, libroj, ktp.

Bone, Pierre. Mi komprenas, ke vi volas montri formojn potenciale eblajn. Momente, tamen, la diskuto pri tio estas fermita. Ni revenu al g'i post iom da tempo.

Amike

Renato

Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages