Reference Needed

62 views
Skip to first unread message

Janakisharan Acharya

unread,
Dec 3, 2025, 8:56:25 AM12/3/25
to भारतीयविद्वत्परिषत्
Respected Scholars, 
I am currently working on a project that involves referencing certain quotes. However, I am having difficulty locating their exact original sources (not in commentary, Tika etc.).

I would be grateful if anyone in the group could help me on finding the primary sources for the following sentences:

1. निष्क्रियमकामम्
2. ज्योतिष्टोमेन स्वर्गकामो यजेत
3. स्वाध्यायोऽध्येतव्यः
4. समिद्धे अग्नौ जुहुयात्
5. सोऽरोदीत्
6. अधीत्य स्नायात्
7. कृतिसाध्यं प्रधानं यत्तत् कार्यमभिधीयते। तच्च मानान्तरेणापि वेद्यमोदनपाकवत्॥
8. ब्रह्म शोकान्तरम्
9. कृष्णकेशोऽग्नीनादधीत
10. तमोऽवाय्वनाकाशम्
11. अयोघनेऽनृते राशौ निश्चले कूट इष्यते (स्मृतिवाक्यम्?)
12. न हिंस्यात् सर्वा भूतानि
13. शब्दयुक्तिप्रसङ्ख्यानैरात्मनश्च मुमुक्षवः। पश्यन्ति मुक्तमात्मानं प्रमाणेन चतुष्पदेति॥ (१.१.८१० बृहदारण्यकोपनिषद्भाष्यवार्तिकस्य आनन्दगिर्याचार्यप्रणीतशास्त्रप्रकाशिकाटीकायां दृश्यते।
14. यूपे पशुं निबध्नाति
15. तस्मादावरणम् आवर्तयेत्
16. तस्मात् असकृदुपदेशात् (ब्रह्मसूत्रम् ४.१.१???, उत अन्यत् किमपि वाक्यम्?)

Thank you in advance for your time and assistance. I look forward to learning from the group’s collective expertise.

---
Dr. Janakisharan Acharya
SSSU, Veraval

V Subrahmanian

unread,
Dec 3, 2025, 12:28:55 PM12/3/25
to bvpar...@googlegroups.com
On Wed, Dec 3, 2025 at 7:26 PM Janakisharan Acharya <janaki...@gmail.com> wrote:
Respected Scholars, 
I am currently working on a project that involves referencing certain quotes. However, I am having difficulty locating their exact original sources (not in commentary, Tika etc.).

Namaste 

No.5   सोऽरोदीद्यदरोदीत्तद्रुद्रस्य रुद्रत्वम्’ (तै. सं. १ । ५ । १ । १) Taittiriya Samhitā 

No. 8   ‘तद्वा अस्यैतदाप्तकाममात्मकाममकामं रूपं शोकान्तरम्’ (बृ. उ. ४ । ३ । २१) The word Brahma is not there in the Brihadaranyaka Upanishad passage.  

warm regards
v.subrahmanian

I would be grateful if anyone in the group could help me on finding the primary sources for the following sentences:

1. निष्क्रियमकामम्
2. ज्योतिष्टोमेन स्वर्गकामो यजेत
3. स्वाध्यायोऽध्येतव्यः
4. समिद्धे अग्नौ जुहुयात्
5. सोऽरोदीत्
6. अधीत्य स्नायात्
7. कृतिसाध्यं प्रधानं यत्तत् कार्यमभिधीयते। तच्च मानान्तरेणापि वेद्यमोदनपाकवत्॥
8. ब्रह्म शोकान्तरम्
9. कृष्णकेशोऽग्नीनादधीत
10. तमोऽवाय्वनाकाशम्
11. अयोघनेऽनृते राशौ निश्चले कूट इष्यते (स्मृतिवाक्यम्?)
12. न हिंस्यात् सर्वा भूतानि
13. शब्दयुक्तिप्रसङ्ख्यानैरात्मनश्च मुमुक्षवः। पश्यन्ति मुक्तमात्मानं प्रमाणेन चतुष्पदेति॥ (१.१.८१० बृहदारण्यकोपनिषद्भाष्यवार्तिकस्य आनन्दगिर्याचार्यप्रणीतशास्त्रप्रकाशिकाटीकायां दृश्यते।
14. यूपे पशुं निबध्नाति
15. तस्मादावरणम् आवर्तयेत्
16. तस्मात् असकृदुपदेशात् (ब्रह्मसूत्रम् ४.१.१???, उत अन्यत् किमपि वाक्यम्?)

Thank you in advance for your time and assistance. I look forward to learning from the group’s collective expertise.

---
Dr. Janakisharan Acharya
SSSU, Veraval

--
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "भारतीयविद्वत्परिषत्" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to bvparishat+...@googlegroups.com.
To view this discussion visit https://groups.google.com/d/msgid/bvparishat/2739ce06-c9c0-486d-a355-e4115e86f3d4n%40googlegroups.com.

Mahamaho. Subrahmanyam Korada

unread,
Dec 11, 2025, 10:14:01 AM12/11/25
to bvpar...@googlegroups.com
नमो विद्वद्भ्यः

2. ज्योतिष्टोमेन स्वर्गकामो यजेत -- तैत्तिरीयब्राह्मणम् 1-5-11-2
3. स्वाध्यायोऽध्येतव्यः --तैत्तिरीयारण्य्स्कम् 2-15
5. सोऽरोदीत् -- तैत्तिरीयसंहिता 1-5-1-2
16. तस्मात् असकृदुपदेशात् (ब्रह्मसूत्रम् ४.१.१???, उत अन्यत् किमपि वाक्यम्?) 
--- तस्मात्सकृदुपदेशेष्वप्यावृत्तिसिद्धिः असकृदुपदेशस्यावृत्त्तेः सूचकः ।

12. न हिंस्यात् सर्वा भूतानि ---

The above sentence should be from वेद --

सर्वा भूतानि -- सर्वाणि भूतानि इत्यर्थः -- ’ व्यत्ययो बहुलम् '(पा 3-1-85) इति लिङ्गव्यत्ययः वचनव्यत्ययश्च

There is पाठान्तरम् -- मा हिंस्यात् सर्वा भूतानि --


शांकरसूत्रभाष्यम् (2-3-48) --

तथा ’अग्नीषोमीयं पशुं संज्ञपयेत्’ इत्यनुज्ञा , ’ मा हिंस्यात् सर्वा भूतानि ’ इति परिहारः ।

शांकरसूत्रभाष्यम् (3-1-25) --

ननु ’ न हिंस्यात् सर्वा भूतानि ’ इति शास्त्रमेव भूतविषयां हिंसामधर्म इति अवगमयति ? बाढम् ; उत्सर्गस्तु सः । अयं च अपवादः - ’ अग्नीषोमीयं पशुमालभेत ’ इति ।

श्रीभाष्यम् (3-1-25) श्रुतप्रकाशिकासहितम् --

अग्नीषोमीयादि हिंसायुक्तत्वात् । हिंसा च ’ न हिंस्यात् सर्वा भूतानि ’ इति निषिद्धत्वात् पापमेव ।

साङ्ख्यतत्त्वकौमुदी ( श्लो 2 p 23 ) - -
’ न च ’ मा हिंस्यात् सर्वा भूतानि ’ इति सामान्यशास्त्रं विशेषशास्त्रेण  ’ अग्नीषोमीयं पशुमालभेत ’ इत्यनेन बाध्यते इति युक्तम् ...।
तथाहि ’ न हिंस्याद् ’ इति निषेधेन हिंसायाः अनर्थहेतुभावो ज्ञाप्यते न तु अक्रत्वर्थत्वमपि ’ अग्नीषोमीयं पशुमालभेत ’ इत्यनेन च वाक्येन  पशुहिंसायाः क्रत्वर्थत्वमुच्यते ...।

महाभारतम् ( वनपर्व 213-34 , शांतिपर्व 278-5) --

न हिंस्यात् सर्वभूतानि मैत्रायणगतश्चरेत् ।
नेदं जीवितमासाद्य वैरं कुर्वीत केनचित् ॥

The term शास्त्रम् (शां सू भा) is rarely employed to denote वेद - शास्त्रयोनित्वात् (बा सू ) ।

धन्यो’स्मि

Dr.Korada Subrahmanyam
Prof of Sanskrit (Retd)
Chairman , Bharateeya Vidvat Parishat


Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages