Tala 'o e kau 'ova

[talikitai fatu]

Fakatulou atu mu'a kae fai atu e ki'i talanoa fakatu'a ko 'eni, Na'a ku talanoa mo ha tokotaha na'e ngaue he Potungaue Tanaki Pa'anga 'a Tonga, 'a ia ko 'eku manatu ko 'ema talaanoa 'eni he 1999
Talamai 'e he ofisa, Tali ko e me'a malie 'eni na'e hoko 'ane nai. Kou pehe atu, teu kata pe teu 'ita? Pehe mai e 'ofisa, Fanongo ope koe kau talanoa kake toki sio ai pe te ke fiefia pe te ke 'ita.  Na'e fekau au 'e ha 'ofisa ma'olunga ke ma oo 'o sio ki he koniteina 'a ha tangata'eiki patele[kataki kau talanoa totonu e talanoa 'a e tangata] Na'a ku fononga atu leva mo e tangata'eiki faifekau ni ki he koniteina 'o fakaava pea fai mo e sivi mo e hiki e me'a kotoa na'e 'i loto. 'Osi ia pea ma foki leva ki he 'ofisa ma'olunga.  Pehe mai e 'ofisa, Tali mei he vaha'a 'o e koniteina ki he 'ofisa ma'olunga kou fai ha talanoa ki he tangata'eiki patele.  Kou pehe atu leva au ki he 'ofisa, Koeha ho'o toe me'anoa'ia na'e fakamatala ki he patele.  Pehe mai e 'ofisa, Kou pehe ange ki he patele, Koeme'a  toki me'a faingata'a mo'oni 'eni patele, he kuo 'i ai e lao mo e tu'utu'uni kuo 'omai 'e he Pule'angaa mo e Potungaue ke fakahoko'aki 'e fatongia. Ka ko hotau anga'i Tonga foki ia ke fakamalo pea kole. Ko e taimi ko ee 'oku oo mai ai e kakai e fonua 'o kole ke holoki e pa'anga 'e tanaki 'e he Pule'anga pea mau fai ki ai, pea toki pehe leva 'e he tokotaha ko ia, 'Ofisa "'ofa" mo'oni ko e 'ofisa ko ee..  Sai ko e lau ia 'a e tafa'aki 'a e kakai, ka ko e lau ko ee mei he tafa'aki 'a e Pule'anga, 'E pehe mai e Pule'anga ia, 'Ofisa "kaakaa" tama e ofisa ko ee.  Ko e anga ia 'e fetuukuaki 'e fai, pea kuo mau a'u ki he faingata'a'ia, hei 'ilo koe patele pe koeha ha'o lau, pe ko e 'ofa pe ko e kaakaa ?  Pehe mai 'e 'ofisa, Tali ko e vakai ko ee kou feinga atu au ke pehe mai e patele ko e 'OFA pe ko e KAAKAA , Pehe mai e faifekau ia, 'Ofisa, Ko e ngaue faingata'a mo'oni 'oku mou fai he he . Pehe mai 'a e 'ofisa, Tali koeha ha'o lau, Kou pehe atu, mahalo kou kau au mo patele hehe.
 Ko e fakahua pe hange ko e lau 'a Sami, 'e 'ofa fonua mo talangofua ki he Pule'anga Australia kae mahalo 'e ta'e'ofa ki si'i kakai 'ova.  Hei'ilo moutolu pe koeha ha'a mou lau 'au. Ko e fakalanga talanoa pe.
 'ofa atu

[Daphne Taukolonga]

Talikitai Fatu

 

Malo pea malie 'a e fakatalanoa.

 

'Oku 'ikai koha 'ulungaanga fakaTonga pe, 'a hono fesi'i ha tu'utu'uni anga maheni, 'o hangee ko ia ne fakahoko 'i Tonga na kihe patele.  Koe 'ulungaanga faka-hako'i tangata 'o hangee koe lau 'a Sami, he 'oku hoko pe ia 'i muli ni.  Neongo ha tu'utu'u ni pau 'oku ngaue 'aki 'eha fa'ahinga potungaue 'i muli ni, ka 'oku toe oange pe 'a e mafai ia 'o e kau pule (decision makers to discrete) kenau fesi'i ha tu'utu'uni 'o fakatatau kihe 'merit' 'o e 'situation' takitaha.  Koe tokotaha na'ane fakahoko 'a e talanoa kiate koe 'oku mahino mai 'oku ne ma'u pe 'e ia 'a e mafai ke fesi'i 'a e tu'utu'u ni.  Pea malo ia si'ene faka'atu'i kihe patele he taumaiaa 'oku lahi 'a e vahenga 'oe si'i kau faifekau 'o hangee koe vahenga 'o kinautolu na'a nau fa'u 'a e tu'utu'uni (procedure/policy). 

 

Koe talanoa malie 'oku ke fakatalanoa mai ai, pea ko hono leleii ko ho'o hanga 'o 'omai 'a e patele/faifekau ke fakataa'aki.  Koe 'Ofa moe Faka'Atu'i koe ongo kaveinga ia 'oku tuki mo nonofo 'aki 'ehe kau faifekau/patele 'a e kakai, he koe akonaki ia 'a Sisu, pea 'oku nau 'ilo fakapapau ka 'ikai tenau lalaka 'o fakatatau kihe fakahinohino 'a Sisu, pea 'oku 'ikai leva kenau fakahoko 'e kinautolu honau fatongia faka'evangelioo.  Koe 'amanaki 'a e patele ke holo 'a e totongi, ko hono fakalea 'e taha, na'e tokanga atu 'a e patele ke hili mai 'a e faka'atu'i, he koe me'a ia 'oku ne taukapo'i 'e ia 'i falelotu, ko hono tali moe 'ikai tali koe me'a ia 'a e tokotaha 'oku 'a'ana 'a e mafai, ka 'oku fepaki foki ia mo 'etau vakai.  'E malava ke fakatonulea'i 'oku tau talangata'a kihe lao 'o hangee ko ho'o fakamatala.  Koe nunu'a 'o e talangata'a kihe lao 'e tautea'i, ka koe ha 'a e nunu'a 'o e 'Ofa?  'Oku ou tui koe tali ki ai 'oku fakatatau kihe 'etau fakafeangai fakafo'ituitui moe 'Otua 'oku tau tauhi mo tui ki ai.   

 

'Oku 'ikai ke ofiofi 'a e tokolahi ia 'o e kau 'ova mei Tonga 'ihe tokolahi 'o e kau 'ova meihe ngaahi fonua kehekehe 'o mamani 'i 'Aositelelia ni.  Ko hono ua ki ai,  'ihe hisitolia 'o e fonua ni ('Aositelelia) na'e tokolahi 'aupito 'a e kakai na'a nau 'ova ka kuo nau hoko kinautolu koe tangata'i fonua moe fefine'i fonua 'o e ngaahi fonua 'oku nau hikimai ki ai 'o kau ai 'a 'Aositelelia ni, tupu hake honau ngaahi hako 'o toe makehe ange 'enau hanga 'o langa 'a e fonua ne fili pe hiki mai ki ai 'enau ngaahi matu'a pe kui. 

 

Koe tui talanoa atu pe.

 

'ofa atu

 

daphne

 

 

--
--
Ko e tu'asila ke 'ave ki ai ha'o tasilisili ko e tasil...@googlegroups.com
Ke to'o ho tu'asila mei he memipa he Tasilisili, email ki he tasilisili-...@googlegroups.com
Ko e website 'a e Tasilisili ko e http://groups.google.com/group/tasilisili
 
---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "Tasilisili-he-ngaluope" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to tasilisili+...@googlegroups.com.
For more options, visit https://groups.google.com/groups/opt_out.