Robe da non credere...Marco Polo croato...!
Axel Famiglini
*************************************************
La Voce del Popolo 26/06/04
La TV croata dimostrerà la «croaticità» di Marco Polo
Il quotidiano di Spalato "Slobodna Dalmacija" dello scorso 9 giugno ha
dedicato ampio spazio ai progetti televisivi che verranno messi in cantiere
dall'emittente di stato croata, soffermandosi sui documentari di carattere
storico. L'articolista Zeljana Matijevi? ha intervistato il redattore
responsabile dei programmi culturali Miro Brankovi?. Quest'ultimo ha
illustrato le iniziative che verranno realizzate, e che appariranno sui
piccoli schermi a partire dall'autunno del 2005. Tra queste ricordiamo i 12
episodi concernenti il viaggiatore Marco Polo. Per ripercorrere le tappe
della vita e dell'impresa dell'autore de "Il Milione", i produttori della
serie visiteranno una dozzina di paesi, e seguiranno con attenzione gli
scritti dello scopritore del Catai. In siffatto modo - sempre secondo le
parole di Brankovi? - "dimostreremo che era croato"!
In un primo momento si può pensare si tratti di un'iniziativa poco seria,
intrapresa da qualche dilettante, con poca dimestichezza con la storia
dell'area adriatica. Invece no, si tratta di un progetto (supponiamo anche
costoso) della tv nazionale con sede a Zagabria, che andrà ad arricchire il
palinsesto della stessa. Ciò che deve far riflettere è l'obiettivo che tale
serie di documentari si prefigge di raggiungere. Da quanto abbiamo appreso
dall'articolo sopracitato, ciò che preme è dimostrare - ignoriamo però in
che modo - la presupposta croaticità di un personaggio che tale non era.
Come sappiamo l'avidità di certi circoli croati tende a fagocitare la storia
e la cultura della Dalmazia, facendole passare esclusivamente per croate,
alterando di volta in volta nomi, cognomi, titoli di opere letterarie, sino
ad arrivare all'esplicita deturpazione del passato della regione. Ancora una
volta il ragionamento fatto è stato pressappoco il seguente: Marco Polo fu
originario di Curzola, oggi quest'isola fa parte della Repubblica di
Croazia, di conseguenza non può essere altro che croato! Aggiungiamo,
ancora, che una tale argomentazione indica innanzitutto una grande ignoranza
storica, uno spessore culturale inesistente o quasi, e, permettetemi, un
disprezzo verso quella civiltà formatasi nel corso dei secoli, che non ha
nazionalità alcuna, ma è semplicemente dalmata. Quando ci accingiamo ad
analizzare i secoli antecedenti la seconda metà del XIX secolo, parliamo di
storia dalmata - non dimenticando mai l'eterogeneità di questo territorio -
e dobbiamo abbandonare il concetto di nazionalità, in quanto non ha senso
utilizzarlo per i periodi che lo ignorano. La società di antico regime
trovava il suo punto di riferimento nella "piccola patria", che
corrispondeva al territorio ove si era nati, di conseguenza si apparteneva a
quel contesto. Dante Alighieri era un italiano? Certamente no, era un
fiorentino. Ma Firenze si trova in Italia, potrà obiettare qualcuno. È vero,
ma nel XIII secolo - lo stesso secolo in cui visse Marco Polo - non esisteva
una coscienza nazionale italiana e nemmeno in altre parti d'Europa. Tra
Firenze e Torino, tra Venezia e Palermo, ecc., intercorrevano enormi
differenze sia culturali sia linguistiche. Non a caso Massimo D'Azeglio ebbe
modo di scrivere nell'introduzione ai "Miei ricordi" "S'è fatta l'Italia, ma
non si fanno gli Italiani", cioè, una volta unificato il territorio dello
stivale, bisognava unificare gli abitanti della penisola, abbattendo quelle
differenze così marcate che rendevano assai difficile accomunare, ad
esempio, i calabresi ai liguri, i lombardi ai sardi e così via, e,
certamente, non facilitavano l'affermarsi di un senso di appartenenza ad una
nazione. Lo stesso discorso vale anche per i territori dell'odierna Croazia.
Per la Dalmazia, poi, la situazione si fa ancora più specifica in quanto era
abitata da due popolazioni: quella romanza e quella slava, che subirono
influenze reciproche, per dare luogo a una civiltà ibrida, con
caratteristiche particolari tra il contado ed i centri urbani.
Questa sistematica e permanente volontà di croatizzare tutto e tutti non fa
certo onore ai contraffattori. Come è noto questi "interventi" interessano
esclusivamente, o quasi, i lidi dell'Adriatico orientale - non invece la
Slavonia, la Moslavina, ecc.- ove incontriamo sì la civiltà italica, ma è la
regione ove germogliò e si sviluppò anche la letteratura croata. Tutto ciò,
però, sembra non interessare. Quel patrimonio
storico -culturale-architettonico dev'essere necessariamente spacciato per
croato, ignorando e accantonando la realtà storica.
Colui che verrà presentato sotto altre "vesti" e passato a miglior vita
molti secoli or sono, non può replicare. Chi crede ancora nell'onestà
intellettuale, invece, non può fare finta di niente. Tacere significherebbe
acconsentire un'assurdità e favorire la diffusione del falso, dimenticando
così il fatto che stiamo parlando di una terra ricca, complessa e
affascinante, alla quale si vuole togliere la sua vera essenza.
Kristjan Knez
stardust
"Axel Famiglini" <pyt...@virgilio.it> ha scritto nel messaggio
news:VLjEc.394772$hc5.17...@news3.tin.it...
>
> *************************************************
> La Voce del Popolo 26/06/04
>
> La TV croata dimostrerà la «croaticità» di Marco Polo
Marco Polo è nato a Curzola, oggi Korcula. Ovvio che i croati dicano che era
croato e gli italiani dicano che era italiano. Dove sarebbe lo scandalo? Più
volte è stato detto che Napoleone era italiano...
stardust
"Axel Famiglini" <pyt...@virgilio.it> ha scritto nel messaggio
news:VLjEc.394772$hc5.17...@news3.tin.it...
(cut)
All'epoca gli stati nazionali non esistevano. Per fortuna. Nessuno passava
le serate a farsi SEGHE MENTALI davanti allo specchio per chiedersi CHI SONO
IO? COSA SONO IO?
Affermare che Marco Polo fosse croato è una ROBA DA NON CREDERE. Nondimeno
lo è affermare che fosse italiano.
Geos
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:cbsi5u$i4l$1...@domitilla.aioe.org...
Secondo il tuo ragionamento è "ovvio" che Kant sia russo, Garibaldi
francese, Onassis turco.... e Atatruk greco.
Solo per citare i primi esempi che mi vengono in mente:-)
Ciao
Ivan Motika eroe della libertà
Geos wrote:
> Secondo il tuo ragionamento è "ovvio" che Kant sia russo, Garibaldi
> francese, Onassis turco.... e Atatruk greco.
> Solo per citare i primi esempi che mi vengono in mente:-)
> Ciao
Geos fascio infame, per te solo letame!
Geos
"Ivan Motika eroe della libertà" <nonri...@hotmail.com> ha scritto nel
messaggio news:40e1...@x-privat.org...
DICESI UN MINUTO!!!
Ma stai appicciato al PC?!?:-)))
*plonk*
stardust
"Geos" <no....@libero.it> ha scritto nel messaggio news:n8kEc.26301
> Secondo il tuo ragionamento è "ovvio" che Kant sia russo, Garibaldi
> francese, Onassis turco.... e Atatruk greco.
> Solo per citare i primi esempi che mi vengono in mente:-)
> Ciao
forse non ci siamo capiti e ti rimando all'altro post sull'argomento, quello
in cui dico che all'epoca, non esistendo gli stati nazionali, Marco Polo non
si può definire né italiano, né croato. Ho detto anche che è "ovvio" che noi
italiani diciamo che era italiano e loro dicono che era croato: dove sarebbe
lo scandalo? Ognuno tira acqua al proprio mulino. Anche noi diciamo che
Bolzano è Italia, quando in realtà non lo è, se ci pensiamo bene.
A Porzus fu fatta giustizia!
Geos wrote:
> 1 MINUTO!!!
tu 2!
> DICESI UN MINUTO!!!
DICESI E DICASI 2 MINUTI!!!
> Ma stai appicciato al PC?!?:-)))
ho imparato da te!
W PORZUS! W LA GARIBALDI NATISONE!
10,100, 1000 PORZUS!
A Porzus fu fatta giustizia!
stardust wrote:
> "Geos" <no....@libero.it> ha scritto nel messaggio news:n8kEc.26301
>
>
>>Secondo il tuo ragionamento č "ovvio" che Kant sia russo, Garibaldi
>>francese, Onassis turco.... e Atatruk greco.
>>Solo per citare i primi esempi che mi vengono in mente:-)
>>Ciao
>
>
> forse non ci siamo capiti
esatto: Marko Pilic' era croato e voi italiani di merda lo avete
italianizzato!
W TITO!
stardust
"A Porzus fu fatta giustizia!" <por...@siol.si> ha scritto nel messaggio
news:40e1...@x-privat.org...
> 10,100, 1000 PORZUS!
quanta grappa? glu glu glu, il più fesso sei sempre tu!
PLONK!
Geos
"A Porzus fu fatta giustizia!" <por...@siol.si> ha scritto nel messaggio
news:40e1...@x-privat.org...
>
>
> Geos wrote:
>
>
> > 1 MINUTO!!!
>
> tu 2!
>
> > DICESI UN MINUTO!!!
>
> DICESI E DICASI 2 MINUTI!!!
>
> > Ma stai appicciato al PC?!?:-)))
DICESI E DICASI 3 MINUTI!!!
Con tanto di morphing!!!
Un caso umano!:-))
*PLONK*
Geos
*cut*
>
> forse non ci siamo capiti e ti rimando all'altro post sull'argomento,
quello
> in cui dico che all'epoca, non esistendo gli stati nazionali, Marco Polo
non
> si può definire né italiano, né croato. Ho detto anche che è "ovvio" che
noi
> italiani diciamo che era italiano e loro dicono che era croato: dove
sarebbe
> lo scandalo? Ognuno tira acqua al proprio mulino. Anche noi diciamo che
> Bolzano è Italia, quando in realtà non lo è, se ci pensiamo bene.
Sicuro?
Penso si possa dire tranquillamente che Dante e Petrarca erano
Italiani...:-)
Eppure parliamo pressapoco della stessa epoca..
Ciao
stardust
> Sicuro?
> Penso si possa dire tranquillamente che Dante e Petrarca erano
> Italiani...:-)
Dante e Petrarca non facevano parte di una zona "mista" come Marco Polo.
Comunque: ci sono documenti che attestano l'italianità o la croaticità di
Marco Polo? Ci sono documenti in cui egli si sia dichiarato in un modo o
nell'altro? Se non ci sono, è inutile continuare a parlare.
Geos
> Dante e Petrarca non facevano parte di una zona "mista" come Marco Polo.
> Comunque: ci sono documenti che attestano l'italianità o la croaticità di
> Marco Polo? Ci sono documenti in cui egli si sia dichiarato in un modo o
> nell'altro? Se non ci sono, è inutile continuare a parlare.
Per quanto ne so Marco Polo era di famiglia veneziana e a Curzola ci è solo
nato.
Suppongo tanto basti.
Su cosa fosse Curzola all'epoca si potrebbe forse discutere....
Ciao
stardust
> Su cosa fosse Curzola all'epoca si potrebbe forse discutere....
cioč?
ma poi: č tanto importante? cui prodest?
Geos
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:cbskso$ivt$1...@domitilla.aioe.org...
Intendo che il discorso Marco Polo, č , per quanto ne so, svincolato
dall'etnia di Curzola....
stardust
"Geos" <no....@libero.it> ha scritto nel messaggio news:GUkEc.26432$
> Intendo che il discorso Marco Polo, č , per quanto ne so, svincolato
> dall'etnia di Curzola....
cioč? Perdonami, ma non capisco.
w i Partigiani! w la Resistenza!
Geos wrote:
> Intendo che il discorso Marco Polo, è , per quanto ne so, svincolato
> dall'etnia di Curzola....
perché? che etnia c'era a Curzola? E in che senso "svincolato"? Come si
"svincola" uno da un'etnia? cambia sangue?
vergognati, sei il solito razzista di merda!
Geos
"A Porzus fu fatta giustizia!" <por...@siol.si> ha scritto nel messaggio
news:40e1d03c$1...@x-privat.org...
*Plonk*
Geos
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:cbsm7g$jbs$1...@domitilla.aioe.org...
Comunque sia all'epoca la maggior parte della Dalmazia marittima parlava
italiano, presumo anche Curzola, anche se non ho fonti sottomano.
Ciao
Geos
"w i Partigiani! w la Resistenza!" <ixko...@siol.si> ha scritto nel
messaggio news:40e250c7$1...@x-privat.org...
*LOL*
http://www.bynoi.com/degni_coniglio.jpg
Axel Famiglini
news:cbsi5u$i4l$1...@domitilla.aioe.org...
Marco Polo era di famiglia veneziana. Io credo che sicuramente si ritenesse
veneziano o perlomeno appartenente al mondo della repubblica veneta.
Possiamo ben dire che l'eredità di Venezia sia stata raccolta dall'Italia.
Pertanto anche l'opera di Marco Polo appartiene al mondo italiano. Che poi
Marco Polo conoscesse il croato, lo parlasse, avesse in parte origini croate
questo è possibile soprattutto parlando di una realtà composita come era la
Dalmazia. Ciò non vuol dire però che Marco Polo fosse 'croato' come lo
intendono oggi i nazionalisti croati...ma tutt'altro.
--
Ciao e a presto
Axel
*****************************************************
pyt...@virgilio.it
hist...@yahoo.it
axe...@virgilio.it
pantarhe...@supereva.it
http://www.mlhistria.it
http://pantarhei.freeweb.supereva.it
"Per gli uomini non esiste altro strumento
educativo più efficace della conoscenza
delle vicende trascorse."
Polibio, "Storie" Libro 1,1
*****************************************************
stardust
> Marco Polo era di famiglia veneziana. Io credo che sicuramente si
ritenesse
Quello che "io credo" lascia il tempo che trova. La storia non si fa col
"credo". Il CREDO va bene in chiesa.
Allora tutte le famiglie suddite di Venezia erano "famiglie veneziane", che
c'entra?
Noto con piacere che non avete riflettuto su ciò che ho scritto in italiano:
come devo scriverlo? in cinese?
Allora gli stati nazionali non esistevano, quindi affermare che Marco Polo
fosse croato è ROBA DA NON CREDERE quanto affermare che fosse italiano.
> veneziano o perlomeno appartenente al mondo della repubblica veneta.
come tutti i sudditi di Venezia. Anche quelli di Corfù.
> Possiamo ben dire che l'eredità di Venezia sia stata raccolta dall'Italia.
Quindi Diocleziano era romano in quanto all'epoca c'era a Spalato l'Impero
Romano. Siccome l'eredità dell'Impero romano è stata raccolta dall'Italia,
possiamo ben dire che Diocleziano fosse italiano! Peccato fosse ILLIRICO.
> Pertanto anche l'opera di Marco Polo appartiene al mondo italiano. Che poi
sono opinioni tue che rispetto, basate su quello che hai detto prima: IO
CREDO.
> Marco Polo conoscesse il croato, lo parlasse, avesse in parte origini
croate
> questo è possibile soprattutto parlando di una realtà composita come era
la
> Dalmazia. Ciò non vuol dire però che Marco Polo fosse 'croato' come lo
> intendono oggi i nazionalisti croati...ma tutt'altro.
Per lo stesso motivo, non vuol dire che fosse 'italiano' come lo intendono
oggi i nazionalisti italiani e i nazionalisti di tutto il mondo: italiani,
croati, canadesi, del Madagascar, del Burundi, ecc. ecc.
stardust
"Geos" <no....@libero.it> ha scritto nel messaggio news:J5tEc.27201
> Nel senso che ha Curzola è solo nato, ma la sua famiglia era veneziana.
ragazzi, ma leggete l'italiano o no? è ovvio che la famiglia fosse veneziana
visto che Curzola era sotto Venezia.
> Comunque sia all'epoca la maggior parte della Dalmazia marittima parlava
> italiano,
casomai veneziano e lo si parlava in quanto lingua franca ufficiale. la
gente poi in famiglia parlava dal greco al turco, dal fiorentino
all'ungherese, dal croato all'albanese. Dire che Marco Polo era
"sicuramente" italiano è come dire che Tommaseo era austriaco in quanto
suddito dell'Austria.
stardust
> Possiamo ben dire che l'eredità di Venezia sia stata raccolta dall'Italia.
> Pertanto anche l'opera di Marco Polo appartiene al mondo italiano.
Quindi Niccolò Tommaseo - senza tema di smentita - può essere definito
austriaco.
Geos
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:cbv55j$9mm$1...@domitilla.aioe.org...> > Nel senso che ha Curzola č solo nato, ma la sua famiglia era veneziana.
>
> ragazzi, ma leggete l'italiano o no? č ovvio che la famiglia fosse
veneziana
> visto che Curzola era sotto Venezia.
>
> > Comunque sia all'epoca la maggior parte della Dalmazia marittima parlava
> > italiano,
>
> casomai veneziano e lo si parlava in quanto lingua franca ufficiale. la
> gente poi in famiglia parlava dal greco al turco, dal fiorentino
> all'ungherese, dal croato all'albanese. Dire che Marco Polo era
> suddito dell'Austria.
Marco Polo si auodefiniva "cittadino veneziano", non č nemmeno sicuro che
sia nato a Curzola
La sua famiglia era veneziana "di Venezia".
In quanto veneziano, lo si puo' ragionevomente considerare italiano
Chiariamo questo.
La questione della lingua che si usava in Dalmazia č un'altra storia....
Ciao
stardust
> Marco Polo si auodefiniva "cittadino veneziano",
appunto: non si definiva "italiano".
> non č nemmeno sicuro che
> sia nato a Curzola
> La sua famiglia era veneziana "di Venezia".
> In quanto veneziano, lo si puo' ragionevomente considerare italiano
per quale motivo? I veneziani di Corfů erano "italiani"?
> Chiariamo questo.
ma avete qualcosa da dimostrare a qualcuno voi nazionalisti? cosa cambia se
Marco Polo č italiano, veneziano o croato? A me niente. Io considero
storicamente l'uomo, non la bandiera nazionale, che allora non esisteva!
> La questione della lingua che si usava in Dalmazia č un'altra storia....
cioč?
Geos
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:40e31bdd$1...@x-privat.org...
> "Geos" <no....@libero.it> ha scritto nel messaggio
> news:rQEEc.28311$GQ3.7...@twister2.libero.it...
>
> > Marco Polo si auodefiniva "cittadino veneziano",
>
> appunto: non si definiva "italiano".
>
> > sia nato a Curzola
> > La sua famiglia era veneziana "di Venezia".
> > In quanto veneziano, lo si puo' ragionevomente considerare italiano
>
>
> > Chiariamo questo.
>
> ma avete qualcosa da dimostrare a qualcuno voi nazionalisti? cosa cambia
se
> storicamente l'uomo, non la bandiera nazionale, che allora non esisteva!
Veneziano di VENEZIA.
Non corfù o quanto altro.
VENEZIA città!!!!!!
Venezia la si puo' considerare Italia??????
> > La questione della lingua che si usava in Dalmazia è un'altra
storia....
>
> cioè?
Che è un'aòltra questione.
M. Polo non era dalmata!!!
stardust
Geos wrote:
> Che è un'aòltra questione.
> M. Polo non era dalmata!!!
non ci sto capendo più niente. hai detto che era nato a Curzola, ma che
visse gran parte della sua vita a Venezia. Curzola sulla piantina di
casa mia sta in Dalmazia.
e poi ripeto: cosa volete dimostrare voi nazionalisti?
Geos
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:40e31bdd$1...@x-privat.org...
> "Geos" <no....@libero.it> ha scritto nel messaggio
> news:rQEEc.28311$GQ3.7...@twister2.libero.it...
>
> > Marco Polo si auodefiniva "cittadino veneziano",
>
> appunto: non si definiva "italiano".
>
> > sia nato a Curzola
> > La sua famiglia era veneziana "di Venezia".
> > In quanto veneziano, lo si puo' ragionevomente considerare italiano
>
>
> > Chiariamo questo.
>
> ma avete qualcosa da dimostrare a qualcuno voi nazionalisti? cosa cambia
se
> storicamente l'uomo, non la bandiera nazionale, che allora non esisteva!
Veneziano di VENEZIA.
Non corfù o quanto altro.
VEnezia è in Italia???
E che c'entra il nazionalismo?????
> > La questione della lingua che si usava in Dalmazia è un'altra
storia....
>
> cioè?
Ti ho dettooooooooooooooooooo!
Geos
>
>
> Geos wrote:
>
> > Che č un'aňltra questione.
> > M. Polo non era dalmata!!!
>
> visse gran parte della sua vita a Venezia. Curzola sulla piantina di
> casa mia sta in Dalmazia.
Ma anche se fosse vero, ripeto, i suoi erano di Venezia, e a Venezia ci č
cresciuto!!
> e poi ripeto: cosa volete dimostrare voi nazionalisti?
Nazionalisti?? Dove? Chi? Quando?
stardust
Geos wrote:
> Nazionalisti?? Dove? Chi?
quelli che vorrebbero trasformare un "dalmata veneziano" in italiano o
croato. A distanza di centinaia di lustri, quando croazia e italia non
esistevano.
HDZ
U NOVIJIM DOMAĆIM I STRANIM ČASOPISIMA
--------------------------------------------------------------------------------
Predavanje u povodu Sjećanja na pomorski boj pred Korčulom od 7.
rujna 1298., Dvorana Hotela "Korčula", 07. rujna 2000, 20,30 sati
Na temelju uvida u domaće i strane časopise, koji su namijenjeni
kako široj publici tako i stručnim krugovima, Korčula i
Korčulani mogu sa zadovoljstvom zaključiti kako se zanimanje
svjetske javnosti za njihov grad uvelike povećalo u posljednjih
nekoliko godina, najviše zbog povezivanja imena slanvoga svjetskoga
putnika Marka Pola s Korčulom.
Tome je svakako doprinijela aktivnost Turističke zajednice Grada
Korčula i Međunarodnog centra Marko Polo Korčula što je
razvidno iz samoga teksta pojedinih članaka s obzirom da su oni
nastali najvećim dijelom na temelju interviewa s pojedinim
korčulanskim turističkim entuzijastima ili se boravak pojedinih
stranih novinara odvijao u organizaciji tih institucija.
Isto tako mnogi autori reportaža i napisa pozivaju se na korčulanske
autore i koriste njihove tekstove kao predložak za svoja zapažanja.
U ovome ćemo pregledu sažeto opisati i spomenuti samo one
časopise i revije koji su nam bili dostupni, ali i nama koji smo
pomagali njihovim autorima poznato je da je objavljeno mnogo tekstova do
kojih u ovom trenutku nismo mogli doći.
Od domaćih tekstova posebice ćemo istaknuti one koji su se
pojavili u dva ugledna hrvatska časopisa za književnot i znanost,
zagrebačkom "Forumu" koji izdaje Hrvatska akademija znanosti i
umjetnosti i dubrovačkom "Dubrovniku" u izdanju Matice hrvatske
Dubrovnik.
U "Forumu" br. 9-10 za rujan-listopad 1998. g. podulji esej napisao je
poznati ekonomist i kulturni radnik, akademik Vladimir Stipetić pod
naslovom "Sedamsto godina putovanja Marka Pola". Odmah na početku on
kaže da su "domišljati Korčulani odlučili iskoristiti 700.
godišnjicu bitke između Genovske i Venecijanske flote pred
Korčulom (a u kojoj je M.Polo, zajedno s galijom, koju je opremio,
bio zarobljen od Genovežana i odveden u tamnicu) kao sredstvo promocije
turizma". U prvom dijelu eseja govori o knjizi "Putovanja" koju je Marko
Polo izdiktirao Rustichiellu iz Pise u genoveškom zatvoru. Za tu knjigu
Stipetić kaže da je smjesa znanosti i književnosti, ali da je po
svojim literarnum kvalitetama ušla u klasične knjige svjetske
književnosti. Donosi kratak opis putovanja Polovih po Dalekom Istoku,
osobito Kini, te Markove diplomatske i trgovačke usluge moćnom
tatarskom vladaru Kublaj-Kanu. U drugom dijelu eseja Stipetić
detaljno opisuje ekonomske vidove putovanja obitelji Polo na Daleki Istok.
S obzirom da ni nama Korčulanima nisu u detalje poznata ta Markova
zapažanja, spomenut ćemo ovdje neka od važnijih onako kako ih
Stipetić doživljava.
Odmah na početku svoje knjige Marko Polo ističe kako su mu otac
i stric već pri prvom svom putovanju na Istok ostvarili značajno
bogatstvo u draguljima i zlatu. Marko Polo zapravo govori svojim
sunarodnjacima i trgovcima gdje leže velike mogućnosti stjecanja
bogatstva. Spominje provinciju Turkomaniju gdje se tkaju najljepši tepisi
na svijetu i proizvode svilene tkanine u živim bojama, kao i veliku državu
Armeniju u kojoj se proizvode iznimno fine pamučne tkanine bombazine
što podsjeća na staru slavensku riječ bombaž za pamuk.
Također govori o uljnim izvorima koji su toliko obilni da je svaki
izbačaj dostatan da natovari mnoge kamile. To se ulje ne koristi kao
hrana, već je dobro za kožne bolesti kod ljudi i goveda, kao i za
druge nevolje, a također se upotrebljava za grijanje. Očito je
da se radi o nafti, a kako M. Polo govori o Mosulu, jasno je da se radi o
izvorima nafte pokraj Kaspijskog mora. U mosulskoj provinciji proizvodi se
muslin, tkanina od pamuka i svile protkana zlatnim nitima. Marko Polo
oduševljava se Bagdadom (ovdje možemo napomenuti kako povijest nekada ide
i retrogradno, ako imamo na umu današnji Bagdad), osobito njegovim
manufakturama svilenih tkanina, prošaranih zlatom, pamučnim tkaninama
zvanim damast, kao i velvet tkaninama, prošaranim izvezenim figurama ptica
i životinja.
Marko Polo otkriva i druge robe pored svilenih tkanina na koje su se
usredotočili Polovi. U gradu Ormuzu na obali Indijskog oceana velika
je luka, koju posjećuju trgovci iz Indije donoseći mirodije i
drago kamenje, bisere, izrađevine iz zlata, slonove kljove. To je
veliko trgovačko središte i najznačajnije mjesto Kirmanskog
carstva. Putujući prema sjeveru Marko dolazi u grad Kobiam gdje se
proizvodi mnogo željeza i čelika. Izrađuju se ogledala od dobro
uglačanog čelika, a u zemlji ima dosta antimona i cinka.
Fasciniraju ga mramorne palače i prostrani trgovi u gradu Balku a dva
dana hoda od njega nalazi se utvrda Taikan gdje je veliko tržište žita.
Južno od te utvrde su planine čvrste soli koja se smatra
najčišćom u cijeloem svijetu. Toliko je tvrda da se može
razbijati samo čeličnim oruđima a ima je toliko da bi se
sve zemlje svijeta mogle odatle snabdijevati. Marko Polo daje objašnjenje
ponašanja kralja Balašana na obroncima Pamira koji smrtnom kaznom prijeti
onima koji vade rubine u visokim planinama bez njegova dopuštenja. Njegov
je cilj, kaže Marko, da se zadrže visoke cijene za te rubine. Kad bi se
dopustilo da ih svatko kopa ili da ih svatko kupuje i iznosi iz
kraljevstva njihova bi vrijednost uskoro bila mala. Iz toga Markova
objašnjenja vidi se da je on dobro poznavao ekonomske zakone ponude i
potražnje. Slično je i s lovom na bisere u kineskoj pokrajini Kain-da
kojih ima u izobilju u velikom slanom jezeru. Svugdje gdje dolazi Marko
Polo daje najprije gospodarski opis zemlje, s naglaskom na opisu roba koje
su bile posebno pogodne za trgovinu s Europom i njegovom Venecijom. Na
primjeru pokrajine Kardandan s glavnim gradom Vočangom, M. Polo daje
izravne upute trgovcima što valja uvoziti u zemlju kako bi se ostvario
veliki profit. "Novac u ovoj zemlji su zlato (a ono se ne kuje, nego se
uzima prema težini) i porcelanske školjke. Razmjenjuje se unca zlata za
pet unci srebra; tome je tečaju uzrok činjenica što u ovoj
zemlji nema rudnika srebra, već samo onih zlatnih. Stoga veliki
profit ostvaruju oni trgovci koji uvoze u tu zemlju srebro."
Mnoga bogatstva koja opisuje M. Polo bila su sasvim nepoznata Europi
njegova vremena. Na primjer pri svom povratku u Europu posjećuje Javu
gdje se proizvodi papar, oraščići i druge mirodije i gdje ima
količina zlata koja premašuje sve račune i vjerovanja. Na
Sumatri je boravio pet mjeseci i tamo je također vidio zlata u
izobilju, a na Ceylonu se proizvode najljepši i najdragocjeniji rubini na
svijetu, ali ima i safira, topaza, ametista i mnogih dragocjenih i skupih
dragulja. Europa Markova vremena nije poznavala ni papirnati novac,
postupak dobivanja kojega on detaljno opisuje kada govori o gradu Kanbalu,
današnjem Pekingu. "Na svaku se novčanicu potpisuje nekoliko
službenika koji uvijek uz potpis dodaju i svoj žig. Tek kad se svi
ispotpišu glavni kovničar, imenovan po njegovom veličanstvu,
udara na njega svijetlocrveni kraljevski pečat. Taj se pečat ne
može izbrisati i tek s njime novčanica dobiva puna prava kao novac u
optjecaju. Krivotvorenje se kažnjava smrtnom kaznom." Ta "alkemična
formula", kako ju je sam Marko nazvao, prethodila je 400 godina poduhvatu
škotksog financijera Johna Lawa koji je francusku vladu uspio 1716. g.
uvjeriti da je izdavanje papirnatog novca s malim metalnim pokrićem
sjajno rješenje.
Na kraju svog eseja Stipetić predlaže da hrvatski izdavači
pripreme kritičko izdanje Polove knjige "Putovanja" (ili "Milijun").
Iz bilježaka uz esej vidljivo je da se Stipetić dosta služio
Zbornikom radova znanstvenog skupa "Marko Polo i istočni Jadran u 13.
stoljeću" koji je održan u Korčuli od 4. do 7. listopada
1995.g., a na kojemu su svoje priloge dali i korčulanski autori
(Berislav Kalogjera, Igor Fisković, Vladimir Depolo, Aljoša Milat i
Živan Filippi).
Ugledni romanist i sveučilišni profesor u mirovini Žarko
Muljačić objavio je u časopisu "Dubrovnik" 1-2, 2000.
hrvatski prijevod stare genovske pjesme o Bitci pod Korčulom iz 1298.
uz predgovor, te stručni komentar i bibliografiju. Prvi je put
pročitao taj svoj prijevod sa starog genovskog jezika ovdje u
Korčuli za vrijeme drugog simpozija o Marku Polu 1998.g.
Muljačićev prilog u časopisu "Dubrovnik" predstavlja visoki
znanstveni rad, kako u pogledu stručnosti prijevoda tako i u smislu
jezičnog i književnokritičkog komentara, te novih saznanja o
autoru, Luchettu, koji je bio suvremenik Marka Pola. Muljačić
smatra da Luchetto nije bio očevidac korčulanske bitke, kako
neki misle, ali je sigurno bio očevidcem svečanosti trijumfalnog
povratka genovske flote u metropolu 16. listopada 1298., kojom prilikom je
u Genovu stiglo više od pet tisuća zarobljenih neprijateljskih
mornara (od kojih je bio najpoznatiji Marko Polo, ali Luchetto ga ne
spominje poimence). Leuchetto se u nekim svojim pjesmama bavi i ranijim
genovskim pobjedama na moru, kao na pr. onoj nad Mlečanima 1294.g.
kod Laiazza, odakle su Marko Polo, njegov otac i stric krenuli na svoje
epohalno putovanje u Kinu. Potpuni naslov pjesme u Muljačićevom
hrvatskom prijevodu glasi: "O pobjedi koju su Genovljani izvojevali nad
Mlečanima u Mletačkom zaljevu kod otoka Korčule godine
1298. u nedjelju dana 7. rujna, pod zapovjedništvom admirala gospodina
Lambe Dorije". Sintagma "Mletački zaljev" značila je za
Mlečane čitav Jadran. Luchetto je svjesno upotrebljava da bi
ironizirao njihovu grandomaniju, koju je povijesna praksa demnatirala:
unatoč teškim logističkim uvjetima i mnogo manjem broju galija,
genovska je mornarica uspjela dokazati neodrživost tog zemljopisnog
falsifikata. Pjesma o kojoj je riječ nosi naziv Componimento 49 i
sadrži 93 katrena, odnosno 372 stiha. Najbolje izdanje te pjesme i cijelog
pjesnikova opusa dugujemo francuskom talijanistu prof. Jeanu Nicolasu,
koji je na njemu i na monografiji o piscu Luchettu radio punih 36 godina.
Ona je dosad triput prevedena na talijanski: genovski romanist Fiorenzo
Toso objavio je 1989. svoj nepotpuni prijevod (stihovi 117-324) usporedno
s izvornikom i autor je cjelovita prijevoda iz 1998. Prema tome možemo
zahvaliti prof. Muljačiću što je njegov prijevod na hrvatski
jedan od prvih prijevoda na strane jezike te u književnom i povijesnom
pogledu važne pjesme.
Navest ćemo u cjelosti stihove koje se odnose na Korčulu:
"U daljnjem toku invazije
naša vojska ode ravno na onaj otok
koji se naziva Korčula
i tu počiniše sljedeće:
u manje od jednog dana srušili su
"ovnovima" dobro napučeno i dobrostojeće predgrađe
koje se tu gore dizalo a bilo je osigurano
sa svih strana zidinama sa zupčanim kruništima;
istodobno su bili opožareni ili su zapaljeni
svi drugi stambeni objekti,
kuće i nastambe onog mjesta:
prah i pepeo!
Ali stanovnici koji su bili predvidjeli
da će njihova mornarica skoro naići,
bijahu odnijeli sa sobom svoja (pokretna) dobra,
što je uveliko ražalostilo pljačkaše."
Tu se najvjerojatnije radi o predgrađu Borak, ali kako Borak nikada
nije bio utvrđen, Luchettto je očito to izmislio da uveća
zasluge vojske svoje države.
Luchetto dalje detaljno opisuje sam tijek bitke i mnoštvo poginulih i
ranjenih na obje strane, te konačnu pobjedu Genovljana i njihov
trijumfalni povratak u Genovu. Vrijedi na kraju istaknuti da se
Muljačić, kako u svom komentaru Luchettove pjesme tako i u
fusnotama, poziva na korčulanskog autora Aljošu Milata vezano za
lokaciju same bitke.
U "Globusu" od 11. rujna 1998. objavljena je na četiri stranice
reportaža o rekonstrukciji te bitke pod naslovom "Korčulani su sa
četrnaest galija rekonstruirali pomorsku bitku između Genovljana
i Mlečana iz 1298. u kojoj je zarobljen Marco Polo!" Tekst uz velike
fotografije simulacije bitke i glavnih aktera, Marca Pola i Lamba Dorije,
odjevene u srednjjovjekovne kostime, detaljno opisuje bitku i
zarobljavanje Marka Pola, a prema sinoposisu, koji je na temelju
povijesnih izvora sastavio Goran Duka iz Korčule. Govori se o
korčulanskom podrijetlu Polovih, Polovoj knjizi "Milijun", te se
rekonstruira razgovor s jednim od organizatora reprize bitke iz 1998.
Aljošom Milatom. Na kraju se citira jedno od razmišljanja Korčulana
kao reakcija na taj obnovljeni pomorski boj:
"Da Mleci nisu napali Genovljane kod Korčule i da Polo nije hrabro
branio zemlju svojih predaka, te pao u genovsko uzništvo,
čovječanstvo bi ostalo zakinuto za remek-djelo srednjovjekovne
književnosti".
Revija "Nova Hrvatska", koja na hrvatskom jeziku izlazi u Sydneyju, a
čita se među Hrvatima u Australiji i Novom Zelandu, u svom broju
od 16.01. 1996. objavljuje napis Gorana Duke "Marko Polo i Korčula".
Goran Duka spominje proučavanja Vladimira Depola i Živana Filippija
koja povezuju Marka Pola i Korčulu, te između ostaloga kaže:
"Za čitatelje "Nove Hrvatske" u Australiji istakao bih nekoliko
činjenica, upravo o putovanju slavnog Korčulanina koji je svojim
djelom zadužio cjelokupnu svjetsku civilizaciju, svojedobno spojivši
svojim putem tada veoma udaljene i jedne drugima slabo poznate svjetove,
otvorivši nove obzore Europi, tadašnjem zvaničnom svjetskom kulturnom
i civilizacijskom središtu. Markova knjiga putopisa pod nazivom "Milijun"
dugo se je čitala poput zbirke fantastičnih pripovjetki jer
Europljanin toga vremena nikako nije mogao pojmiti da negdje daleko doista
postoje takovi novi i čudesni zemljopisni predjeli, kao ni svjetovi i
narodi koje on opisuje na tako visokom stupnju civilizacije."
Uz spomenuti napis je i kraća pjesma "Korčula" Luke Lausa iz
Australije.
Kad govorimo o australskim revijama na hrvatskom jeziku treba svakako
spomenuti reviju "Maestral" od veljače 2000.g. koja izlazi na
hrvatskom i engleskom jeziku. Na osam stranica velikog formata donosi
najnovije kolor fotografije Korčule uz poveći natpis Elene
Vidović na hrvatskom i Michaela Zekulicha na engleskom jeziku. Tu se
detaljno opisuje grad i otok Korčula sa svim njihovim
turističkim prednostima, a između ostalih fotografija objavljena
je i fotografije kuće Marka Pola kojega Zekulich u svom tekstu
izrijekom i spominje. Reportaža je nastala u povodu potpisivanja povelje
prijateljstva između Korčule i Freemantlea te posjete Australiji
gradonačelnika Lakića i direktorice Ureda TZ Grada Korčule
Stanke Kraljević.
Jedna druga revija na hrvatskom u stranom svijetu, ovoga puta u New Yorku,
"Croatian American Times", tjednik za Hrvate u Americi i svijetu, donosi u
svom broju od 26. siječnja 2000. na prvoj stranici vijest o tome kako
je na upravo završenom Newyorškom festivalu filmskog i video stvaralaštva
prvu nagradu podijelio s još dva autora drugih filmova Baldo
Čupić za svoj film "Povijesna bitka Marka Pola" u konkurenciji
od 1214 filmova iz 43 zemlje. Natpis započinje ovim riječima:
"U situaciji kad je prezentacija hrvatske kulture na području
Sjedinjenih Država, što bi trebala biti briga kulturnih atašea i konzula
pri hrvatskim diplomatsko-konzularnim predstavništvima, gotovo nikakva,
svaki pojedinači uspjeh nekog hrvatskog kulturnjaka zavrjeđuje
posebno priznanje."
Putni časopis "Croatia" za ljeto 2000., koji se distribuira na svim
zrakoplovima Croatia Airlinesa, počinje svoj natpis "Ekologija" iz
pera Antonije Kavaš ovim riječima:
"U Dubrovniku će se u rujnu ove godine održati događaj vrijedan
pozornosti. U sklopu "International Oceans Project", britanska
organizacija "Euro-Congress International" organizira desetodnevnu
proslavu mora i oceana s početkom na otoku Korčuli 7. rujna u
organizaciji grada Korčule. Ondje će se prirediti
autentična rekonstrukcija jedne od najvećih i najokrutnijih
srednjovjekovnih pomorskih bitaka, koja se dogodila oko otoka Korčule
7. rujna 1298.g., kad je zarobljen slavni pustolov Marko Polo, porijeklom
s Korčule."
Revija "Magazin" Diners Cluba Adriatic br. 19 donosi reportažu na tri
stranice pod nazivom "Korčula" za koju je tekst napisao Mislav Donaj,
a fotografije snimio jedan od najboljih hrvatskih turističkih
fotografa Ivo Pervan. Fotografije prikazuju stari grad Korčulu iz
zraka, te Korčulu u sutonu s pogledom preko Acy Marine i ulaz u stari
grad s južne strane s Moreškom na Puntu. Članak počinje već
spomenutim filmom što je dobio prvu nagradu u New Yorku, a u kojemu je
glavni junak Marko Polo, a mjesto odvijanja radnje Korčula. U
daljnjem tekstu opširno se govori o ljepotama otoka, povijesti
Korčule, viteškoj igri Moreška itd.
O Korčuli i Marku Polo dosta su u posljednjih godina pisali i dnevni
listovi "Slobodna Dalmacija", "Jutarnji list" i drugi, posebice nakon
svake rekonstrukcije bitke pred Korčulom.
Francuske revije i magazini pokazali su u posljednjih nekoliko godina
veliko zanimanje za Korčulu, te su mnoge njihove ekipe pisaca
tekstova i snimatelja boravile u našem gradu i razgovarale s njima
zanimljivim ljudima i snimale stari grad Korčulu i otok.
Revija "L'Autre Voyage" br 6. od svibnja/lipnja 1999. otkriva svojim
čitateljima Hrvatsku kao važnu europsku turističku destinaciju u
reportaži na 14 stranica pod naslovom "101 dalmatinska ljepota", u kojoj
je dobar dio posvećen Korčuli koju naziva "odom moru". Pored
velike fotografije staroga grada s Pelješcem u pozadini, tu je i manja
fotografija Moreške. Govoreći o mnogim bitkama koje su obilježile
povijest toga grada, pisac teksta Frederic Dieudonne kaže kako je i Marko
Polo, koji je vjerojatno rođen na tom otoku 1254.g., sudjelovao u
jednoj od tih slavnih bitaka na strani Venecije. Dieudonne započinje
svoj podnapis "Korčula, otok legendi" ovim riječima: "Kad bi mi
dali da izaberem između 1 185 otoka (dalmatinskog) arhipelaga onaj
koji me najviše nadahnjuje i gdje bih se rado više puta ponovo vratio, to
bi, bez sumnje, bila Korčula."
Magazin "Notre Temps" iz kolovoza 1999.g. cijelu reportažu "Hrvatski otoci
s venecijanskim šarmom" na 6 stranica posvetio je Korčuli i Hvaru.
Vrlo nadahnuti tekst napisao je Nicolas Ponse a fotografije s dosad
neviđenih rakursa snimio je Gilles Rigoulet. Autor započinje
svoj napis Markom Polom i njegovim možebitnim dalmatinskim podrijetlom
ističući kako stanovnici Korčule o tome nemaju nikakve
dvojbe. Spominje Vladimira Depola i Živana Filippija koji pripadaju klubu
prijatelja Marka Pola odakle je potekla i prava "lobistička kampanja"
za korčulansko podrijetlo Marka Pola, tako da je snimljen i video
spot što ga je prenijela hravtska televizija, prodaju se poštanske marke s
njegovim likom, a i jedan liker nosi njegovo ime. Zatim Ponse kaže:
"Kao što vidimo legenda o hrvatskom Marku Polu je znanstveno
potkrijepljena. Ali uljepšivači povijesti ili vješti trgovci ne mogu
ništa protiv jedne činjenice koja ih uopće ne smeta: dok on
opisuje Orijent s raskoši egzotičnih detalja, Polo potpuno šuti o
Dalmciji svoga djetinjstva. Možda je htio sakriti svoje skromno
podrijetlo, on kojega su slavili velikani ovoga svijeta? Još jedna
misterija."
Autor se divi korčulanskim kamenoklesarima koji su izgradili tako
lijepe sakralne i svjetovne građevine, a njegov opis suradnje
venecijanskih i korčulanskih umjetnika u kamenu popraćen je
fotografijom Ivice Foretića za kojega kaže da je posljednji
kamenoklesar na otoku Vrniku. Fotografije prikazuju more uz Vrnik,
korčulansku rotondu, Pupnatsku luku, Gradski muzej, manji ulaz u
katedralu s časnom Martinom ispred, ulicu kroz koju se vidi
katedrala, Ivicu Foretića pri klesanju, te Jakova Denobila,
čuvara kuće Marka Pola, s velikim njegovim portretom.
Slična po obimu i sadržaju je velika reportaža na šest stranica u
koloru u francuskoj reviji "Point de vue" od travnja i svibnja 2000.g. za
koju je tekst napisala Marie-Noelle Herve a fotografije snimio Gilles
Rigoulet. Ta reportaža, objavljena u rubrici Voyage (Putovanje)
započinje velikom panoramom Korčule na duplerici, snimljene s
novih puta. Na sljedećim stranicama su još dvije veće
fotografije Korčule i dvije manje. Za Marka Pola autorica kaže
sljedeće:
"Pored katedrale uzdiže se kuća u kojoj se navodno rodio Marko Polo.
Korčula želi preuzeti čast da je u njoj ugledao svjetlo dana
slavni putnik. To isto želi i Venecija. Istini za volju, nakon nekoliko
gutljaja finog domaćeg likera Marko Polo, čovjek uopće i ne
sanja da se igra arbitra u toj svađi oko podrijetla."
Revija za umijeće gurmanskog življenja "Saveurs", u svom broju 94,
svibanj/lipanj 2000, donosi članak "Hrvatska - dalmatinski otoci su
jedna velika svečanost" u kojemu se govori o korčulanskim
specijalitetima klašuniam i cukarinima, koji su prikazani i na
fotografiji, a snimljena je i berba grožđa na Korčuli uz
fotografiju staroga grada. "U tom starinskom gradu kamenoklesara,
graditelja veličanstvenih patricijskih palača i gdje se,
izgleda, rodio Marko Polo, vlada smireni šarm."
Najveći i najpoznatiji francuski dnevnik "Le Monde" u svom
turističkom prilogu "Aujourd'hui-Voyages" od 22. lipnja 2000. donosi
na dvije stranice članak pod naslovom "Dalmacija - od otoka do
gradova" i podnaslovom 'Od Splita do Dubrovnika, hrvatska obala prebire
svoje prirodne i kulturne dragulje, koji se zovu Brač, Hvar,
Korčula.' I opet je neizbježan Marko Polo kojega se spominje kada se
govori o kulturnim zbivanjima u Dubrovniku i Korčuli u podlisku
'Hamlet, Aida i Marco Polo': "U Korčuli, za vrijeme Festivala
viteških igara, od 5. srpnja do 23. kolovoza, plesovi i viteški bojevi
popraćeni gajdama i bubnjevima poput pitoreskne Moreške, koja se u
sezoni igra četvrtkom uvečer. Iz udara mačeva skaču
iskre. 7. rujna, rekonstrukcija bitke između Mlečana i
Genovljana iz 1298.g., tijekom koje je zarobljebljen Marko Polo, možda tu
rođen."
U talijanskim revijama, posebice onima namijenjenima nautičarima koje
su vrlo luksuzno opremljene, Korčula zauzima jedno od prominentnih
mjesta. Revija "Weekend Viaggi" od srpnja/kolovoza 1998. donosi reportažu
"Hrvatska - ponovo pronađeni otoci" u kojoj se na 10 stranica vrlo
detaljno govori o Korčuli, Mljetu i Lastovu. Pored fotografija
Korčule, kamneoklesraske radionice u Gradskom muzeju, pomorske karte
korčulanskog akvatorija, donosi se na cijeloj stranici velika
fotografija Jakova Denobla s njegovim modelima brodova, a u tekstu ga se
predstavlja kao ključara kuće Marka Pola. Daje se i kraći
interview s Nikolom Ivančevićem koji govori o restauratorskim
potduhvatima u Korčuli. Tekst je napisala Francesca Piana a
fotografije snimio Marco Casiraghi.
Druga talijanska revija "Dove" u svom broju od svibnja 2000. donosi
reportažu na 20 stranica pod naslovom "Ploviti između hrvatskih
otoka". Na duplerici se prikazuje akvatorij oko Vrnika sa strane uvale
Bufalo, te panorama Korčule i zapadna gradska kula. Između
ostaloga o Korčuli se piše i sljedeće:
"Vrijedi truda zaustaviti se na aperitiv u hotelu Korčula,
izgrađenom 1912.g., koji još uvijek čuva stil Belle Epoque,
porazgovarati sa Stankom Kraljević, direktoricom Turističkog
ureda (u loggi blizu hotela), koja, osim što zna sve o svom otoku, govori
savršeno talijanski. Nekoliko kilometara od grada stepenište od 101
stepenice između čempresa vodi prema crkvi Sv. Antona, odakle se
pruža veličanstven pogled na cijeli zaljev i otočiće..."
Jedan od podnaslova glasi "Bizantske crkve, franjevački samostani i
kuća Marka Pola". Pisac teksta je Anna Jannello a fotografije su
snimili Fausto Giascone i Giorgio Oddi.
Glasilo dalmatinskh esula "Il Dalmata" od lipnja 2000. donosi članak
na dvije stranice autorice Margherite Cioppa, koja je podrijetom
Korčulanka i bavi se korčulanskom arheologijom i poviješću
na temelju napisa starih grčkih i rimskih pisaca i vlastitih
istraživanja. Naslov njezinog članka glasi "Mlečanin Marco Polo
rođen ili samo zarobljen u Korčuli?" Autorica povezuje Marka
Pola i porodicu Depolo u Korčuli s patricijskom obitelji Dandolo de
S. Polo koja se u Serenissimi smatra "istinskom plemićkom obitelji".
Također se poziva na članak na engleskom Živana Filippija "Marko
Polo i Korčula" koji je objavljen na Internetu. Tekst je
popraćen fotografijama zapadne korčulanske luke s hotelom
Korčula u sredini, mletačkim lavom, te faksimilima iz arhiva
grofa de'Polo Saibanti.
O obnovljenom zanimanju za Marka Pola, kao osobi koja je otvorila nove
obzore i koja se svojom životnom filozofijom uklapa u naše postmoderno
doba, svjedoči i reportaža o talijanskom piscu Gigiju Malerbi u
podlisku "Cultura e Spettacoli" najvećeg talijanskog dnevnika
"Corriere della Sera" od 17. kolovoza 2000. Za njega autorica članka
Elisabetta Rasy kaže da je izrazio želju živjeti u godini 1299. jer je
tada Marko Polo objavio svoju knjigu "Milijun" koja je početak
otvaranja Europe prema drugim svjetovima i kulturama.
Na engleskom govornom području isto tako je u raznim časopisima
i revijama objavljeno mnoštvo reportaža i članaka o Marku Polu i
njegovim vezama s Korčulom, a spomenut ćemo samo one koje su nam
dostupne.
U kanadskoj reviji "Montreal Gazete" od subote 26. kolovoza 2000. Irena
Karafilly, freelance novinarka, objavila je tekst o Dalmaciji
popraćen vlastitim fotografijama, a koji je prenesen u cjelosti i na
Internetu. Za Korčulu kaže da joj je najdraži otok, te citira Rebeccu
West koja je stari grad usporedila s "pčelinjim sačem iz kojega
kaplje arhitektonsko bogatstvo". Spominje noviju povijest te kaže kako je
Korčula pružila gostoprimstvo za 13,500 izbjeglica, uglavnom iz Bosne
i Hercegovine. Govori kako je Korčula u svojoj povijesti dala
nesrazmjerno mnogo poznatih ljudi, filozofa, umjetnika, biskupa, te da se
za nju smatra da je rodno mjesto Marka Pola. "Naposljetku, pronalazim
njegovu možebitnu kuću - pitoresknu kasnogotičku ruševinu s
renesansnom kulom. Nije li pogled s nje - neobičan za
korčulansku stambenu zgradu - mogao nadahnuti mladoga Marca da sanja
o onome šte leži s onu stranu planina?"
Američki časopis "The Shoestring Traveller" iz Floride objavio
je reportažu posebice namijenjenu Korčuli iz pera Jerija Colende pod
naslovom "Čarobni hrvatski otok Korčula nije preskup". Pored
detaljnog opisa korčulanskih vina, folklora, turističkih
pogodnosti, pisac kaže i sljedeće:
"Legenda govori da je jedna od tih kuća bila rodno mjesto Marca Pola
1254. Iako mnogi povjesničari vjeruju da je Polo rođen u
Veneciji, drugi tvrde da je on rođen u današnjoj Korčuli koja je
tada bila pod mletačkom vlašću. Još jedno mjesto koje morate
vidjeti je istočna ulica, nazvana Ulicom filozofa, jer je to jedina
ulica u starom gradu bez stepenica."
"Croatia Weekly" u broju 29 od 31. srpnja 1998.g. objavio je na cijeloj
stranici velikog formata članak popraćen kolor fotografijama
Korčule pod
naslovom "Otok Korčula: rodno mjesto Marca Pola". Detaljno
opisujući povijest otoka i arhitekturu staroga grada autorica
članka Vesna Kusin navodi da je Marko Polo, slavni putnik i veliki
putopisac, koji je prema nekim izvorima rođen u Korčuli,
sudjelovao u pomorskom boju pred Korčulom između Venecije i
Genove.
Turistička brošura "Croatia for Independent Travellers", koja izlazi
u Londonu, u svom izdanju za 1999. g. takođewr spominje Korčulu
i kuću Marka Pola.
Škotsko izdanje najveće britanske tjedne revije "The Sunday Times"
objavilo je 13. kolovoza 2000. veliku reportažu o Korčuli na 3
stranice koju je napisao sin Fitzroya Macleana, Charles Maclean pod
naslovom "Fitzroyjeva palača". Ovoj poznati engleski književnik i
putopisac, naturalizirani Korčulanin, opisuje kako je doživio
Korčulu nakon desetogodišnjeg odsustva, te navodi kako je kuća
Marka Pola uključena u organizirano razgledanje staroga grada.
Kad govorimo o engleskom govornom području, svakako treba spomenuti
da veliki američki magazin "National Geographic" pripremu opsežnu
reportažu o Korčuli za svoj broj od svibnja 2001. g. Autor Mike
Edwards i jedan od najboljih svjetskih fotografa Michael Yamashita
već su posjetili Korčulu i izvršili odgovarajuće
istraživanje kako tesktovnog tako i slikovnog materijala.
Na njemačkom govornom području Marko Polo postao je gotovo
sinonim za Korčuli kao što je nekada bila Moreška, ali koja još
uvijek zauzima prominentno mejsto, kako na fotografijama raznih reportaža
tako i u tekstovima. Navest ćemo nekoliko njemačkih
časopisa i novina s turističkim dodatkom u kojima su
Korčula i Marko Polo bili najviše zastupljeni: "Maerkische
Allgemeine" od 20/21. lipnja 1998., autorica Anke Fiebranz; "BZ
Reise-Redaktion" od 24. lipnja 1998, autorica Jitka Skupy-Pesek
(članak je namijenjen zainteresiranima za kružna putovanja
trabakulana koje će izravno sudjelovati u rekonstrukciji pomorske
bitke u kojoj je poznati putnik i putopisac Marko Polo bio zarobljen);
"Reise + Erholung" od 23. lipnja 1998. reportaža pod naslovom "Posebno
kružno putovanje u domovinu Marca Pola" s tekstom o Korčuli i Marku
Polu, te fotografijama Moreške, Kumpanije i topova na Rampadi; "Reise" od
11. kolovoza 1998. sa sličnim sadržajem, te fotografijom crnog i
bijelog kralja s bulom u sredini koje je snimila Jitka Skupy; "AZ -
Reise", vikend 27/28 lipnja 1998. "Svijet dalmatinskih otoka", autor
Rudolf Schroeck, s fotografijom moreškanta i Tončija Bazdarića
kao Marka Pola.
Novine "Hamburger Abendblatt" od 2. srpnja 1999. objavile su veliku
reportažu na cijeloj stranici pod naslovom "Jedrenja tragovima Marca
Pola", autora Boba Geislera. U sredini članka su kolor fotografija
Korčule s istočne strane, Vladimira Depola kao voditelja
Međunarodnog centra Marko Polo, te medaljona Marka Pola s natpisom
ispod slike "Je li Venecijanac Marco Polo (1254-1324) iz Dalmacije?" .
Članak se detaljno bavi korčulanskim podrijetlom Marka Pola i
stručno opisuje bitku pred Korčulom. Pisac članka je
detaljno upoznat s bigrafijom Marka Pola, te spominje njegove poznate
biografe Alvisa Zorzija i Giovannija Batistu Ramusija.
Kad govorimo o njemačkom govornom području trebamo napomenuti da
Marko Polo i Korčula nisu samo zastupljeni u člancima revija i
časopisa već i na video kasetama od kojih je najbolja "In der
Heimat des Marco Polo" u proizvodnji Videosail Transvidaca. U filmu svoje
priloge imaju Aljoša Milat i Vladimir Depolo.
Za korčulansku javnost sigurno će biti zanimljivo da u zadnje
vrijeme za Korčulu i Marka Pola postoji sve veći interes u
ruskim nautičkim i ostalim luksuznim revijama, najviše
zahvaljujući autoru Vasiliju Galenku, koji je u više navrata posjetio
Korčulu. Svoju reportažu objavio je reviji "Vokrug sveta" br.4, 2000.
pod naslovom "Dom Marka Pola". Tekst na pet stranica popraćen je
fotografijama Korčule, jedne scene iz filma o Marku Polu, te
kuće Marka Poal i Moreške na Rampadi. Za razliku od zapadnih medija,
ruski časopisi uopće ne sumnjaju u korčulansko podrijetlo
Marka Pola. Također je u revijalnim novinama "Alfavit" od svibnja
2000. objavio članak "Put Marka Pola" s fotografijama Korčule u
koloru i crno-bijeloj tehnici. Isti autor napisao je članak "Marko
Polo iz Korčule" u turističkim novinama "Turism klub" br. 1,
2000. Autor A. Petrov u luksuznoj reviji za nautičare "Katera i
Jahti" br. 3, 1999. objavio je članak o regatama u Hrvatskoj sa
slikom kuće Marka Pola.
Švedske novine "Upsala Nya Tidning" od 2. listopada 1999.g. objavile su
članak na cijeloj stranici pod naslovom "Hrvatska se otvara nakon
rata" s fotografijom Korčule na pola stranice, te Pupnatske luke i
zalaska sunca pred Korčulom. Tu se također spominje Marko Polo i
njegovo korčulansko podriejtlo. Tekst je napisao Tomas Edquist, koji
je snimio i fotografije zajedno s Inger-Marie Isacson.
Ovaj pregled napisa o Marku Polu i Korčuli možemo završiti spomenom
priloga u znanstvenom časopisu "Studia Croatica" br. 139 od svibnja
1999. koji je na španjolskom jeziku napisao prethodni predavač o
Marku Polu ovdje u Korčuli, Andjelko Nedo Paveskovic. Članak
nosi naslov "Podrijetlo putnika Marka Pola" i govori o dalmatinskom
podrijetlu obitelji Polo, etimologiji imena Polo, starim kronikama u
kojima se govori o Marku Polu. Svoj stručni napis Paveskovic završava
rečnicom: "Po svojim zaslugama za čovječanstvo, putnik i
putopisac Marc Pol je besmrtni Hrvat i građanin svijeta."
Iz svega navedenoga možemo zaključiti da je Marko Polo postao u
svjetskim medijima usko povezan s Korčulom i da nema skoro nijednog
članka o Korčuli koji ne spominje njegovo korčulansko
podrijetlo. Bez obzira što se neki autori ograđuju kada govore o
točnom rodnom mjestu tog velikana svjetske povijesti, mi
Korčulani možemo biti ponosni što smo doprinijeli da se obnovi
zanimanje u svjetskim razmjerima za tako jednu značajnu osobu, kao
preteču postmodernih nazora o sporazumijevanju među raznim
narodima i uzajamnom prožimanju raznih kultura. Usput je to donijelo i
velike koristi korčulanskom i hrvatskom turizmu. Stoga možemo samo
poželjeti da se zanimanje za Marka Pola i njegovu povezanost s
Korčulom i dalje širi.
Za dom
--
questo articolo e` stato inviato via web dal servizio gratuito
http://www.newsland.it/news segnala gli abusi ad ab...@newsland.it
Axel Famiglini
"stardust" <boiachi...@yahoo.it> ha scritto nel messaggio
news:cbv4pf$9h0$1...@domitilla.aioe.org...
>
grazie alla gentilezza di un amico, riporto qui alcuni passi del 'Milione'
che dovrebbero essere chiarificatori in merito alla 'venezianità' verace di
Marco Polo:
<<<Cap. 1
"(...) questo vi conterà il libro ordinatamente siccome messere Marco
Polo, savio e nobile cittadino di Vinegia, le conta in questo libro e
egli medesimo le vide (...)"
NB Chi scrive è Rustichello da Pisa, compilatore del "Milione" su
dettatura di Marco Polo mentre erano insieme nel carcere di Genova
nel 1289
Cap. 2
"Egli è vero che al tempo che Baldovino era imperadore di
Gostantinopoli - ciò fu ne gli anni di Cristo 1250 -, messere
Niccolaio Polo, lo quale fu padre di messere Marco, e messere Matteo
Polo suo fratello, questi due fratelli erano nella città di
Gostantinopoli venuti da Vinegia con mercatantia, li quali erano
nobili e savi sanza fallo."
Cap. 9
"Li due frategli, udendo ciòe, pensaro d'andare in questo mezzo a
Vinegia per vedere loro famiglie; alora si partiro d'Acri e vennero a
Negroponte e poscia a Vinegia. E qui vi trovò messer Niccolao che la
sua moglie era morta, e erane rimaso uno figliulo di 15 anni, ch'avea
nome Marco; e questi è quello messer Marco di cui questo libro parla.
Li due frategli istettero a Vinegia 2 anni aspettando che papa si
chiamasse."
Cap. 10
"Come li due fra[telli] si partiro da Vine[gia] per tornare al Grande
[Kane].
(...) Quando li due frategli videro che papa non si facea, mossersi
per andarne al Grande Cane, e menarne co loro questo Marco, figliuolo
di messer Niccolao. Partirsi da Vinegia tutti e tre, e vennero ad
Acri (...)"
Cap. 18
"Partiti li tre mesaggi d'Acatu, sí se ne vennero a Trapisonde, e
poscia a Costantinopoli, e poscia a Negropont 'e poscia a Vinegia; e
questo fue de l'anni 1295."
Cap. 209
"Ma credo che fosse piacere di Dio nostra tornata, acciò che si
potessoro sapere le cose che sono per lo mondo, ché, secondo ch'avemo
contato in capo del libro nel titolo primaio, e' non fu mai uomo, né
cristiano né saracino né tartero né pagano, che mai cercasse tanto
nel mondo quanto fece messer Marco, figliuolo di messer Niccolò Polo,
nobile e grande cittadino della città di Vinegia.">>>
Insomma: Marco Polo abitava a Venezia ed era veneziano (quando non era in
Cina ovviamente :-)) )...
stardust
Axel Famiglini wrote:
> Insomma: Marco Polo abitava a Venezia ed era veneziano (quando non era in
> Cina ovviamente :-)) )...
appunto: Veneziano, non italiano